रामायण
Сон Триджаты5.25.18-25
1445 / 2464
रामायण · 5.25.18-25
देवनागरी

विमानात् पुष्पकाद् अद्य रावणः पतितो भुवि । कृष्यपाणः स्त्रिया दृष्टो मुण्डः कृष्णाम्बरः पुनः ॥
रथेन खरयुक्तेन रक्तमाल्यानुलेपनः । प्रयातो दक्षिणाम् आशां प्रविष्टः कर्दमं ह्रदम् ॥
कण्ठे बद्ध्वा दशग्रीवं प्रमदा रक्तवासिनी । काली कर्दमलिप्ताङ्गी दिशं याम्यां प्रकर्षति ॥
वराहेण दशग्रीवः शिंशुमारेण चेन्द्रजित् । उष्ट्रेण कुम्भकर्णश् च प्रयातो दक्षिणां दिशम् ॥
समाजश् च महान् वृत्तो गीतवादित्रनिःस्वनः । पिबतां रक्तमाल्यानां रक्षसां रक्तवाससाम् ॥
लङ्का चेयं पुरी रम्या सवाजिरथसंकुला । सागरे पतिता दृष्टा भग्नगोपुरतोरणा ॥
पीत्व तैलं प्रनृत्ताश् च प्रहसन्त्यो महास्वनाः । लङ्कायां भस्मरूक्षायां सर्वा राक्षसयोषितः ॥
कुम्भकर्णादयश् चेमे सर्वे राक्षसपुंगवाः । रक्तं निवसनं गृह्य प्रविष्टा गोमयह्रदे ॥

लिप्यंतरण (IAST)

vimānāt puṣpakād adya rāvaṇaḥ patito bhuvi | kṛṣyapāṇaḥ striyā dṛṣṭo muṇḍaḥ kṛṣṇāmbaraḥ punaḥ ||
rathena kharayuktena raktamālyānulepanaḥ | prayāto dakṣiṇām āśāṃ praviṣṭaḥ kardamaṃ hradam ||
kaṇṭhe baddhvā daśagrīvaṃ pramadā raktavāsinī | kālī kardamaliptāṅgī diśaṃ yāmyāṃ prakarṣati ||
varāheṇa daśagrīvaḥ śiṃśumāreṇa cendrajit | uṣṭreṇa kumbhakarṇaś ca prayāto dakṣiṇāṃ diśam ||
samājaś ca mahān vṛtto gītavāditraniḥsvanaḥ | pibatāṃ raktamālyānāṃ rakṣasāṃ raktavāsasām ||
laṅkā ceyaṃ purī ramyā savājirathasaṃkulā | sāgare patitā dṛṣṭā bhagnagopuratoraṇā ||
pītva tailaṃ pranṛttāś ca prahasantyo mahāsvanāḥ | laṅkāyāṃ bhasmarūkṣāyāṃ sarvā rākṣasayoṣitaḥ ||
kumbhakarṇādayaś ceme sarve rākṣasapuṃgavāḥ | raktaṃ nivasanaṃ gṛhya praviṣṭā gomayahrade ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
विमानात् पुष्पकात् अद्यvimānāt puṣpakāt adyaс воздушной колесницы Пушпаки сегодня
रावणः पतितः भुविrāvaṇaḥ patitaḥ bhuviРавана упал на землю
कृष्यमाणः स्त्रिया दृष्टःkṛṣyamāṇaḥ striyā dṛṣṭaḥтащимый женщиной увиден
मुण्डः कृष्णाम्बरः पुनःmuṇḍaḥ kṛṣṇāmbaraḥ punaḥобритый, в чёрной одежде снова
रथेन खरयुक्तेनrathena kharayuktenaколесницей, ослами запряжённой
रक्तमाल्यानुलेपनःraktamālyānulepanaḥкрасной гирляндой и мазью украшенный
प्रयातः दक्षिणाम् आशाम्prayātaḥ dakṣiṇām āśāmотправился в южную сторону
प्रविष्टः कर्दमम् ह्रदम्praviṣṭaḥ kardamam hradamвошёл в грязный пруд
कण्ठे बद्ध्वा दशग्रीवम्kaṇṭhe baddhvā daśagrīvamза шею связав десятишеего
प्रमदा रक्तवासिनीpramadā raktavāsinīженщина в красном одеянии
काली कर्दमलिप्ताङ्गीkālī kardamaliptāṅgīчёрная, грязью вымазанная телом
दिशम् याम्याम् प्रकर्षतिdiśam yāmyām prakarṣatiв южную сторону тащит
वराहेण दशग्रीवःvarāheṇa daśagrīvaḥна кабане десятишеий
शिंशुमारेण च इन्द्रजित्śiṃśumāreṇa ca indrajitи на крокодиле Индраджит
उष्ट्रेण कुम्भकर्णः चuṣṭreṇa kumbhakarṇaḥ caи на верблюде Кумбхакарна
प्रयातः दक्षिणाम् दिशम्prayātaḥ dakṣiṇām diśamотправился в южную сторону
समाजः च महान् वृत्तःsamājaḥ ca mahān vṛttaḥи собрание великое состоялось
गीतवादित्रनिःस्वनःgītavāditraniḥsvanaḥс шумом песен и инструментов
पिबताम् रक्तमाल्यानाम्pibatām raktamālyānāmпьющих, красногирляндных
रक्षसाम् रक्तवाससाम्rakṣasām raktavāsasāmракшасов в красных одеждах
लङ्का च इयम् पुरी रम्याlaṅkā ca iyam purī ramyāи Ланка эта город прекрасный
सवाजिरथसंकुलाsavājirathasaṃkulāс конями и колесницами переполненная
सागरे पतिता दृष्टाsāgare patitā dṛṣṭāв океан упавшей увидена
भग्नगोपुरतोरणाbhagnagopuratoraṇāс разрушенными башнями и воротами
पीत्वा तैलम् प्रनृत्ताः चpītvā tailam pranṛttāḥ caвыпив масло, заплясали и
प्रहसन्त्यः महास्वनाःprahasantyaḥ mahāsvanāḥсмеющиеся громкогласные
लङ्कायाम् भस्मरूक्षायाम्laṅkāyām bhasmarūkṣāyāmв Ланке пеплом иссушенной
सर्वाः राक्षसयोषितःsarvāḥ rākṣasayoṣitaḥвсе женщины ракшасов
कुम्भकर्णादयः च इमेkumbhakarṇādayaḥ ca imeи эти, начиная с Кумбхакарны
सर्वे राक्षसपुंगवाःsarve rākṣasapuṃgavāḥвсе лучшие ракшасы
रक्तम् निवसनं गृह्यraktam nivasanaṃ gṛhyaкрасную одежду взяв
प्रविष्टाः गोमयह्रदेpraviṣṭāḥ gomayahradeвошли в навозный пруд
अनुवाद

«Сегодня я видела, как Равана упал на землю с воздушной колесницы Пушпаки: обритый, в чёрной одежде, он был тащим женщиной. Затем, украшенный красной гирляндой и красной мазью, он ехал в колеснице, запряжённой ослами, направился на юг и вошёл в грязный пруд. Чёрная женщина в красном одеянии, с телом, вымазанным грязью, связала десятишеего за шею и потащила его на юг. Десятишеий ехал на кабане, Индраджит — на крокодиле, Кумбхакарна — на верблюде, и все они отправились в южную сторону. Было великое сборище ракшасов в красных одеждах и красных гирляндах, пьющих под шум песен и инструментов. Я увидела и этот прекрасный город Ланку, переполненный конями и колесницами: он упал в океан, его башни и ворота были разрушены. Все женщины ракшасов в Ланке, иссушенной пеплом, выпив масло, плясали и громко смеялись. Все лучшие ракшасы во главе с Кумбхакарной, взяв красные одежды, вошли в навозный пруд».

संस्करण

b1c2bc3aa553 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से