एवम् उक्त्वा तु संक्रुद्धो निश्वसन्न् उरगो यथा । अब्रवीद् रक्षसां मध्ये धूम्राक्षं नाम राकसं ॥
बलेन महता युक्तो रक्षसां भीमकर्मणाम् । त्वं वधायाभिनिर्याहि रामस्य सह वानरैः ॥
एवम् उक्तस् तु धूम्राक्षो राक्षसेन्द्रेण धीमता । कृत्वा प्रणामं संहृष्टो निर्जगाम नृपालयात् ॥
अभिनिष्क्रम्य तद्द्वारं बलाध्यक्षम् उवाच ह । त्वरयस्व बलं तूर्णं किं चिरेण युयुत्सतः ॥
धूम्राक्षस्य वचः श्रुत्वा बलाध्यक्षो बलानुगः । बलम् उद्योजयाम् आस रावणस्याज्ञया द्रुतम् ॥
ते बद्धघण्टा बलिनो घोररूपा निशाचराः । विनर्दमानाः संहृष्टा धूम्राक्षं पर्यवारयन् ॥
विविधायुधहस्ताश् च शूलमुद्गरपाणयः । गदाभिः पट्टसैर् दण्डैर् आयसैर् मुसलैर् भृशम् ॥
परिघैर् भिण्डिपालैश् च भल्लैः प्रासैः परश्वधैः । निर्ययू राक्षसा घोरा नर्दन्तो जलदा यथा ॥
रथैः कवचिनस् त्व् अन्ये ध्वजैश् च समलंकृतैः । सुवर्णजालविहितैः खरैश् च विविधाननैः ॥
हयैः परमशीघ्रैश् च गजेन्द्रैश् च मदोत्कटैः । निर्ययू राक्षसव्याघ्रा व्याघ्रा इव दुरासदाः ॥
वृकसिंहमुखैर् युक्तं खरैः कनकभूषणैः । आरुरोह रथं दिव्यं धूम्राक्षः खरनिस्वनः ॥
स निर्यातो महावीर्यो धूम्राक्षो राक्षसैर् वृतः । प्रहसन् पश्चिमद्वारं हनूमान् यत्र यूथपः ॥
evam uktvā tu saṃkruddho niśvasann urago yathā | abravīd rakṣasāṃ madhye dhūmrākṣaṃ nāma rākasaṃ ||
balena mahatā yukto rakṣasāṃ bhīmakarmaṇām | tvaṃ vadhāyābhiniryāhi rāmasya saha vānaraiḥ ||
evam uktas tu dhūmrākṣo rākṣasendreṇa dhīmatā | kṛtvā praṇāmaṃ saṃhṛṣṭo nirjagāma nṛpālayāt ||
abhiniṣkramya taddvāraṃ balādhyakṣam uvāca ha | tvarayasva balaṃ tūrṇaṃ kiṃ cireṇa yuyutsataḥ ||
dhūmrākṣasya vacaḥ śrutvā balādhyakṣo balānugaḥ | balam udyojayām āsa rāvaṇasyājñayā drutam ||
te baddhaghaṇṭā balino ghorarūpā niśācarāḥ | vinardamānāḥ saṃhṛṣṭā dhūmrākṣaṃ paryavārayan ||
vividhāyudhahastāś ca śūlamudgarapāṇayaḥ | gadābhiḥ paṭṭasair daṇḍair āyasair musalair bhṛśam ||
parighair bhiṇḍipālaiś ca bhallaiḥ prāsaiḥ paraśvadhaiḥ | niryayū rākṣasā ghorā nardanto jaladā yathā ||
rathaiḥ kavacinas tv anye dhvajaiś ca samalaṃkṛtaiḥ | suvarṇajālavihitaiḥ kharaiś ca vividhānanaiḥ ||
hayaiḥ paramaśīghraiś ca gajendraiś ca madotkaṭaiḥ | niryayū rākṣasavyāghrā vyāghrā iva durāsadāḥ ||
vṛkasiṃhamukhair yuktaṃ kharaiḥ kanakabhūṣaṇaiḥ | āruroha rathaṃ divyaṃ dhūmrākṣaḥ kharanisvanaḥ ||
sa niryāto mahāvīryo dhūmrākṣo rākṣasair vṛtaḥ | prahasan paścimadvāraṃ hanūmān yatra yūthapaḥ ||
Сказав так, разгневанный Равана, дыша как змей, сказал среди ракшасов ракшасу по имени Дхумракша: «Соединившись с большим войском ракшасов ужасных дел, выступай, чтобы убить Раму вместе с ванарами». Получив такой приказ от разумного царя ракшасов, Дхумракша радостно поклонился и вышел из царского дворца. Выйдя через те ворота, он сказал начальнику войска: «Быстро поторопи войско. К чему промедление для того, кто хочет сражаться?» Услышав слова Дхумракши, начальник войска быстро привёл войско в движение по приказу Раваны. Сильные ночные скитальцы страшного вида, с привязанными колоколами, радостно рыча, окружили Дхумракшу. Страшные ракшасы вышли, ревя как тучи, с разным оружием в руках: с копьями и молотами, палицами, паттисами, железными дубинами, пестами, паригхами, бхиндипалами, бхаллами, прасами и боевыми топорами. Другие вышли на колесницах, в доспехах, со знамёнами, с повозками, украшенными золотой сеткой, запряжёнными ослами с разными мордами; иные — на очень быстрых конях и на опьянённых слонах. Тигры среди ракшасов вышли, труднодоступные как тигры. Дхумракша, с ослиным голосом, взошёл на дивную колесницу, запряжённую ослами с мордами волков и львов, украшенными золотом. Великодоблестный Дхумракша, окружённый ракшасами, смеясь, выступил к западным воротам, где предводителем отряда стоял Хануман.
2a98749954f4 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Равана отвечает тревоге привычным способом — посылает новую волну силы. Но сам выбор Дхумракши и его шумное войско уже несут черты тьмы, тяжести и дурного предзнаменования.