रामायण
Хануман убивает Акампану6.44.9-18
1763 / 2464
रामायण · 6.44.9-18
देवनागरी

तं महाप्लवगं दृष्ट्वा सर्वे प्लवगयूथपाः । समेत्य समरे वीराः सहिताः पर्यवारयन् ॥
व्यवस्थितं हनूमन्तं ते दृष्ट्वा हरियूथपाः । बभूवुर् बलवन्तो हि बलवन्तम् उपाश्रिताः ॥
अकम्पनस् तु शैलाभं हनूमन्तम् अवस्थितम् । महेन्द्र इव धाराभिः शरैर् अभिववर्ष ह ॥
अचिन्तयित्वा बाणौघाञ् शरीरे पतिताञ् शितान् । अकम्पनवधार्थाय मनो दध्रे महाबलः ॥
स प्रहस्य महातेजा हनूमान् मारुतात्मजः । अभिदुद्राव तद् रक्षः कम्पयन्न् इव मेदिनीम् ॥
तस्याभिनर्दमानस्य दीप्यमानस्य तेजसा । बभूव रूपं दुर्धर्षं दीप्तस्येव विभावसोः ॥
आत्मानं त्व् अप्रहरणं ज्ञात्वा क्रोधसमन्वितः । शैलम् उत्पाटयाम् आस वेगेन हरिपुंगवः ॥
तं गृहीत्वा महाशैलं पाणिनैकेन मारुतिः । विनद्य सुमहानादं भ्रामयाम् आस वीर्यवान् ॥
ततस् तम् अभिदुद्राव राक्षसेन्द्रम् अकम्पनम् । यथा हि नमुचिं संख्ये वज्रेणेव पुरंदरः ॥
अकम्पनस् तु तद् दृष्ट्वा गिरिशृङ्गं समुद्यतम् । दूराद् एव महाबाणैर् अर्धचन्द्रैर् व्यदारयत् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

taṃ mahāplavagaṃ dṛṣṭvā sarve plavagayūthapāḥ | sametya samare vīrāḥ sahitāḥ paryavārayan ||
vyavasthitaṃ hanūmantaṃ te dṛṣṭvā hariyūthapāḥ | babhūvur balavanto hi balavantam upāśritāḥ ||
akampanas tu śailābhaṃ hanūmantam avasthitam | mahendra iva dhārābhiḥ śarair abhivavarṣa ha ||
acintayitvā bāṇaughāñ śarīre patitāñ śitān | akampanavadhārthāya mano dadhre mahābalaḥ ||
sa prahasya mahātejā hanūmān mārutātmajaḥ | abhidudrāva tad rakṣaḥ kampayann iva medinīm ||
tasyābhinardamānasya dīpyamānasya tejasā | babhūva rūpaṃ durdharṣaṃ dīptasyeva vibhāvasoḥ ||
ātmānaṃ tv apraharaṇaṃ jñātvā krodhasamanvitaḥ | śailam utpāṭayām āsa vegena haripuṃgavaḥ ||
taṃ gṛhītvā mahāśailaṃ pāṇinaikena mārutiḥ | vinadya sumahānādaṃ bhrāmayām āsa vīryavān ||
tatas tam abhidudrāva rākṣasendram akampanam | yathā hi namuciṃ saṃkhye vajreṇeva puraṃdaraḥ ||
akampanas tu tad dṛṣṭvā giriśṛṅgaṃ samudyatam | dūrād eva mahābāṇair ardhacandrair vyadārayat ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तम्tamего
महाप्लवगम्mahāplavagamвеликого прыгуна
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
सर्वेsarveвсе
प्लवगयूथपाःplavagayūthapāḥпредводители прыгунов
समेत्यsametyaсобравшись
समरेsamareв битве
वीराःvīrāḥгерои
सहिताःsahitāḥвместе
पर्यवारयन्paryavārayanокружили
व्यवस्थितम्vyavasthitamтвёрдо стоящего
हनूमन्तम्hanūmantamХанумана
तेteте
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
हरियूथपाःhariyūthapāḥпредводители ванаров
बभूवुःbabhūvuḥстали
बलवन्तःbalavantaḥсильными
हिhiведь
बलवन्तम्balavantamсильного
उपाश्रिताःupāśritāḥприбегшие к опоре
अकम्पनः तुakampanaḥ tuа Акампана
शैलाभम्śailābhamподобного горе
हनूमन्तम्hanūmantamХанумана
अवस्थितम्avasthitamстоящего
महेन्द्रः इवmahendraḥ ivaсловно Махендра
धाराभिःdhārābhiḥливнями
शरैःśaraiḥстрелами
अभिववर्ष हabhivavarṣa haосыпал
अचिन्तयित्वाacintayitvāне обращая внимания
बाणौघान्bāṇaughānпотоки стрел
शरीरेśarīreна теле
पतितान्patitānупавшие
शितान्śitānострые
अकम्पनवधार्थायakampanavadhārthāyaради убийства Акампаны
मनःmanaḥум
दध्रेdadhreсосредоточил
महाबलःmahābalaḥмогучий
सःsaḥон
प्रहस्यprahasyaрассмеявшись
महातेजाःmahātejāḥвеликосияющий
हनूमान्hanūmānХануман
मारुतात्मजःmārutātmajaḥсын Марута
अभिदुद्रावabhidudrāvaринулся
तत्tatна того
रक्षःrakṣaḥракшаса
कम्पयन् इवkampayan ivaсловно сотрясая
मेदिनीम्medinīmземлю
तस्यtasyaего
अभिनर्दमानस्यabhinardamānasyaгромко ревущего
दीप्यमानस्यdīpyamānasyaсияющего
तेजसाtejasāблеском
बभूवbabhūvaстал
रूपम्rūpamоблик
दुर्धर्षम्durdharṣamнеодолимым
दीप्तस्य इवdīptasya ivaсловно пылающего
विभावसोःvibhāvasoḥогня
आत्मानम् तुātmānam tuа себя
अप्रहरणम्apraharaṇamбезоружным
ज्ञात्वाjñātvāосознав
क्रोधसमन्वितःkrodhasamanvitaḥисполненный гнева
शैलम्śailamгору
उत्पाटयाम् आसutpāṭayām āsaвырвал
वेगेनvegenaс силой
हरिपुंगवःharipuṃgavaḥлучший из ванаров
तम्tamту
गृहीत्वाgṛhītvāсхватив
महाशैलम्mahāśailamвеликую гору
पाणिना एकेनpāṇinā ekenaодной рукой
मारुतिःmārutiḥсын Марута
विनद्यvinadyaзаревев
सुमहानादम्sumahānādamочень великим рёвом
भ्रामयाम् आसbhrāmayām āsaзакружил
वीर्यवान्vīryavānдоблестный
ततःtataḥзатем
तम्tamна того
अभिदुद्रावabhidudrāvaринулся
राक्षसेन्द्रम्rākṣasendramцарственного ракшаса
अकम्पनम्akampanamАкампану
यथा हिyathā hiподобно тому как
नमुचिम्namucimНамучи
संख्येsaṃkhyeв битве
वज्रेण इवvajreṇa ivaсловно молнией
पुरंदरःpuraṃdaraḥПурандара; Индра
अकम्पनः तुakampanaḥ tuа Акампана
तत्tatто
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
गिरिशृङ्गम्giriśṛṅgamгорную вершину
समुद्यतम्samudyatamподнятую
दूरात् एवdūrāt evaещё издали
महाबाणैःmahābāṇaiḥвеликими стрелами
अर्धचन्द्रैःardhacandraiḥполумесяцами
व्यदारयत्vyadārayatрассёк
अनुवाद

Увидев великого прыгуна, все героические предводители ванаров собрались в битве и вместе окружили его. Когда они увидели Ханумана, твёрдо стоящего на месте, они обрели силу, ведь прибегли к сильному. Акампана же осыпал стоящего Ханумана, подобного горе, стрелами, как Махендра осыпает ливнями. Но могучий Хануман не обратил внимания на потоки острых стрел, падавших на его тело, и сосредоточил ум на убийстве Акампаны. Рассмеявшись, великосияющий Хануман, сын Марута, ринулся на этого ракшаса, словно сотрясая землю. Когда он громко ревел и сиял своим блеском, его облик стал неодолимым, словно облик пылающего огня. Осознав, что он без оружия, лучший из ванаров, исполненный гнева, с силой вырвал гору. Схватив эту великую гору одной рукой, доблестный сын Марута заревел великим рёвом и закружил её. Затем он ринулся на царственного ракшаса Акампану, как Пурандара в битве бросался на Намучи с молнией. Но Акампана, увидев поднятую горную вершину, ещё издали рассёк её великими стрелами-полумесяцами.

संस्करण

08394e4dd5b1 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से