उपनिषद्
Парабрахма-упанишадаParabrahma 1.16
8132 / 9568
उपनिषद् · Parabrahma 1.16
देवनागरी

पञ्चपाद्ब्रह्मणो न किंचन । चतुष्पादन्तर्वर्तिनोऽन्तर्जीवब्रह्मणश्चत्वारि स्थानानि । नाभिहृदयकण्ठमूर्धसु जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तितुरीयावस्थाः । आहवनीयगार्हपत्यदक्षिणसभ्याग्निषु । जागरिते ब्रह्मा स्वप्ने विष्णुः सुषुप्तौ रुद्रस्तुरीयमक्षरं चिन्मयम् । तस्माच्चतुरवस्था

लिप्यंतरण (IAST)

pañcapādbrahmaṇo na kiṃcana | catuṣpādantarvartino'ntarjīvabrahmaṇaścatvāri sthānāni | nābhihṛdayakaṇṭhamūrdhasu jāgratsvapnasuṣuptiturīyāvasthāḥ | āhavanīyagārhapatyadakṣiṇasabhyāgniṣu | jāgarite brahmā svapne viṣṇuḥ suṣuptau rudrasturīyamakṣaraṃ cinmayam | tasmāccaturavasthā

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
पञ्च-पाद् ब्रह्मणः न किंचनpañca-pād brahmaṇaḥ na kiṃcanaof the five-footed brahman — nothing
चतुष्-पाद् अन्तर्-वर्तिनःcatuṣ-pād antar-vartinaḥof the four-footed, dwelling within
नाभि-हृदय-कण्ठ-मूर्धसुnābhi-hṛdaya-kaṇṭha-mūrdhasuin the navel, heart, throat, and crown
जागरिते ब्रह्मा स्वप्ने विष्णुःjāgarite brahmā svapne viṣṇuḥin waking — Brahmā, in dream — Viṣṇu
सुषुप्तौ रुद्रः तुरीयम् अ-क्षरंsuṣuptau rudraḥ turīyam a-kṣaraṃin deep sleep — Rudra, the Fourth — the imperishable
अनुवाद

Of the five-footed brahman — nothing; of the four-footed, dwelling within — four places: the navel, the heart, the throat, and the crown ... in waking, Brahmā, in dream, Viṣṇu, in deep sleep, Rudra, and the Fourth — the imperishable, consisting of consciousness.

संस्करण

2fb5afca2620 · प्रकाशित 12 अग॰ 2026, 5:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से