Шримад-Бхагаватам
Мать просит за внука10.59.12-23
4747 / 5136
LinuxЛистать
Шримад-Бхагаватам · 10.59.12-23
Деванагари

ताम्रो ऽन्तरिक्षः श्रवणो विभावसुर्
वसुर् नभस्वान् अरुणश् च सप्तमः
पीठं पुरस्कृत्य चमू-पतिं मृधे
भौम-प्रयुक्ता निरगन् धृतायुधाः
प्रायुञ्जतासाद्य शरान् असीन् गदाः शक्त्य्-ऋष्टि-शूलान्य् अजिते रुषोल्बणाः
तच्-छस्त्र-कूटं भगवान् स्व-मार्गणैर् अमोघ-वीर्यस् तिलशश् चकर्त ह
तान् पीठ-मुख्यान् अनयद् यम-क्षयं
निकृत्त-शीर्षोरु-भुजाङ्घ्रि-वर्मणः
स्वानीक-पान् अच्युत-चक्र-सायकैस्
तथा निरस्तान् नरको धरा-सुतः
निरीक्ष्य दुर्मर्षण आस्रवन्-मदैर्
गजैः पयोधि-प्रभवैर् निराक्रमात्
दृष्ट्वा स-भार्यं गरुडोपरि स्थितं
सूर्योपरिष्टात् स-तडिद् घनं यथा
कृष्णं स तस्मै व्यसृजच् छत-घ्नीं
योधाश् च सर्वे युगपच् च विव्यधुः
तद् भौम-सैन्यं भगवान् गदाग्रजो
विचित्र-वाजैर् निशितैः शिलीमुखैः
निकृत्त-बाहूरु-शिरोध्र-विग्रहं
चकार तर्ह्य् एव हताश्व-कुञ्जरम्
यानि योधैः प्रयुक्तानि शस्त्रास्त्राणि कुरूद्वह
हरिस् तान्य् अच्छिनत् तीक्ष्णैः शरैर् एकैकशस् त्रीभिः
उह्यमानः सुपर्णेन पक्षाभ्यां निघ्नता गजान्
गुरुत्मता हन्यमानास् तुण्ड-पक्ष-नखेर् गजाः
पुरम् एवाविशन्न् आर्ता नरको युध्य् अयुध्यत
दृष्ट्वा विद्रावितं सैन्यं गरुडेनार्दितं स्वकं
तं भौमः प्राहरच् छक्त्या वज्रः प्रतिहतो यतः
नाकम्पत तया विद्धो मालाहत इव द्विपः
शूलं भौमो ऽच्युतं हन्तुम् आददे वितथोद्यमः
तद्-विसर्गात् पूर्वम् एव नरकस्य शिरो हरिः
अपाहरद् गज-स्थस्य चक्रेण क्षुर-नेमिना
स-कुण्डलं चारु-किरीट-भूषणं बभौ पृथिव्यां पतितम् समुज्ज्वलम्
ह हेति साध्व् इत्य् ऋषयः सुरेश्वरा माल्यैर् मुकुन्दं विकिरन्त ईदिरे
ततश् च भूः कृष्णम् उपेत्य कुण्डले
प्रतप्त-जाम्बूनद-रत्न-भास्वरे
स-वैजयन्त्या वन-मालयार्पयत्
प्राचेतसं छत्रम् अथो महा-मणिम्

Транслитерация (IAST)

tāmro 'ntarikṣaḥ śravaṇo vibhāvasur
vasur nabhasvān aruṇaś ca saptamaḥ
pīṭhaṃ puraskṛtya camū-patiṃ mṛdhe
bhauma-prayuktā niragan dhṛtāyudhāḥ
prāyuñjatāsādya śarān asīn gadāḥ śakty-ṛṣṭi-śūlāny ajite ruṣolbaṇāḥ
tac-chastra-kūṭaṃ bhagavān sva-mārgaṇair amogha-vīryas tilaśaś cakarta ha
tān pīṭha-mukhyān anayad yama-kṣayaṃ
nikṛtta-śīrṣoru-bhujāṅghri-varmaṇaḥ
svānīka-pān acyuta-cakra-sāyakais
tathā nirastān narako dharā-sutaḥ
nirīkṣya durmarṣaṇa āsravan-madair
gajaiḥ payodhi-prabhavair nirākramāt
dṛṣṭvā sa-bhāryaṃ garuḍopari sthitaṃ
sūryopariṣṭāt sa-taḍid ghanaṃ yathā
kṛṣṇaṃ sa tasmai vyasṛjac chata-ghnīṃ
yodhāś ca sarve yugapac ca vivyadhuḥ
tad bhauma-sainyaṃ bhagavān gadāgrajo
vicitra-vājair niśitaiḥ śilīmukhaiḥ
nikṛtta-bāhūru-śirodhra-vigrahaṃ
cakāra tarhy eva hatāśva-kuñjaram
yāni yodhaiḥ prayuktāni śastrāstrāṇi kurūdvaha
haris tāny acchinat tīkṣṇaiḥ śarair ekaikaśas trībhiḥ
uhyamānaḥ suparṇena pakṣābhyāṃ nighnatā gajān
gurutmatā hanyamānās tuṇḍa-pakṣa-nakher gajāḥ
puram evāviśann ārtā narako yudhy ayudhyata
dṛṣṭvā vidrāvitaṃ sainyaṃ garuḍenārditaṃ svakaṃ
taṃ bhaumaḥ prāharac chaktyā vajraḥ pratihato yataḥ
nākampata tayā viddho mālāhata iva dvipaḥ
śūlaṃ bhaumo 'cyutaṃ hantum ādade vitathodyamaḥ
tad-visargāt pūrvam eva narakasya śiro hariḥ
apāharad gaja-sthasya cakreṇa kṣura-neminā
sa-kuṇḍalaṃ cāru-kirīṭa-bhūṣaṇaṃ babhau pṛthivyāṃ patitam samujjvalam
ha heti sādhv ity ṛṣayaḥ sureśvarā mālyair mukundaṃ vikiranta īdire
tataś ca bhūḥ kṛṣṇam upetya kuṇḍale
pratapta-jāmbūnada-ratna-bhāsvare
sa-vaijayantyā vana-mālayārpayat
prācetasaṃ chatram atho mahā-maṇim

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तस्य आत्म-जाः सप्त पितुः वध-आतुराःtasya ātma-jāḥ sapta pituḥ vadha-āturāḥсемеро его сыновей, измученные убиением отца,; его сыновья семь отца убиениеммученные
प्रति-क्रिया-अमर्ष-जुषः समुद्यताःprati-kriyā-amarṣa-juṣaḥ samudyatāḥохваченные негодованием ради воздаяния, изготовились; воздаяниянегодованиемохваченные изготовившиеся
ताम्रः अन्तरिक्षः श्रवणः विभावसुः वसुः नभस्वान् अरुणः च सप्तमःtāmraḥ antarikṣaḥ śravaṇaḥ vibhāvasuḥ vasuḥ nabhasvān aruṇaḥ ca saptamaḥТамра, Антарикша, Шравана, Вибхавасу, Васу, Набхасван и Аруна — седьмой;; Тамра, Антарикша, Шравана, Вибхавасу, Васу, Набхасван, Аруна же седьмой
पीठम् पुरस्कृत्य चमू-पतिम् मृधे भौम-प्रयुक्ताः निरगन् धृत-आयुधाःpīṭham puraskṛtya camū-patim mṛdhe bhauma-prayuktāḥ niragan dhṛta-āyudhāḥпоставив впереди Питху, военачальника, в битву, посланные Бхаумою, вышли с оружием; Питху поставив впереди войсководителя в битву Бхаумоюпосланные вышли держаоружие
प्रायुञ्जत आसाद्य शरान् असीन् गदाः शक्ति-ऋष्टि-शूलानि अ-जिते रुषा उल्बणाःprāyuñjata āsādya śarān asīn gadāḥ śakti-ṛṣṭi-śūlāni a-jite ruṣā ulbaṇāḥподступив, они с яростью, ужасные, метали в Непобедимого стрелы, мечи, палицы, шакти, ришти и копья;; метали подступив стрелы мечи палицы шакти-ришти-копья в Непобедимого с яростью ужасные
तत्-शस्त्र-कूटम् भगवान् स्व-मार्गणैः अ-मोघ-वीर्यः तिलशः चकर्त हtat-śastra-kūṭam bhagavān sva-mārgaṇaiḥ a-mogha-vīryaḥ tilaśaḥ cakarta haту груду оружий Владыка своими стрелами, чья доблесть не бывает тщетной, изрубил на крупицы; ту оружий груду Владыка своими стрелами нетщетнодоблестный по крупицам изрубил
तान् पीठ-मुख्यान् अनयत् यम-क्षयम् निकृत्त-शीर्ष-ऊरु-भुज-अङ्घ्रि-वर्मणःtān pīṭha-mukhyān anayat yama-kṣayam nikṛtta-śīrṣa-ūru-bhuja-aṅghri-varmaṇaḥих, во главе с Питхою, он отправил в обитель Ямы — с отсечёнными головами, бёдрами, руками, ногами и доспехами; их Питхаглавных отправил Ямы в обитель отсечённоголовобедрорукостоподоспешных
स्व-अनीक-पान् अच्युत-चक्र-सायकैः तथा निरस्तान् नरकः धरा-सुतःsva-anīka-pān acyuta-cakra-sāyakaiḥ tathā nirastān narakaḥ dharā-sutaḥувидев своих военачальников, сражённых диском и стрелами Ачьюты, Нарака, сын Земли,; своих войсководителей Ачьюты диском-стрелами так сражённых Нарака Земли сын
निरीक्ष्य दुर्-मर्षणः आस्रवत्-मदैः गजैः पयोधि-प्रभवैः निराक्रमात्nirīkṣya dur-marṣaṇaḥ āsravat-madaiḥ gajaiḥ payodhi-prabhavaiḥ nirākramātнетерпимый, выступил со слонами, источающими течку, рождёнными из океана; увидев нетерпимый источающетечковыми слонами океанорождёнными выступил
दृष्ट्वा स-भार्यम् गरुड-उपरि स्थितम् सूर्य-उपरिष्टात् स-तडित् घनम् यथाdṛṣṭvā sa-bhāryam garuḍa-upari sthitam sūrya-upariṣṭāt sa-taḍit ghanam yathāувидев [его] с супругою, стоящего на Гаруде, — как туча с молнией над солнцем, —; увидев ссупружнего Гаруде наверху стоящего солнца выше смолнийную тучу словно
कृष्णम् सः तस्मै व्यसृजत् शत-घ्नीम् योधाः च सर्वे युगपत् च विव्यधुःkṛṣṇam saḥ tasmai vyasṛjat śata-ghnīm yodhāḥ ca sarve yugapat ca vivyadhuḥКришну, он метнул в него шатагхни, и все воины разом [его] поразили; Кришну он ему метнул шатагхни, воины же все разом же поразили
तत् भौम-सैन्यम् भगवान् गदा-अग्र-जः विचित्र-वाजैः निशितैः शिलीमुखैःtat bhauma-sainyam bhagavān gadā-agra-jaḥ vicitra-vājaiḥ niśitaiḥ śilīmukhaiḥто войско Бхаумы Владыка, старший брат Гады, пёстрооперёнными острыми стрелами; то Бхаумы войско Владыка Гады старший брат пёстрооперёнными острыми стрелами
निकृत्त-बाहु-ऊरु-शिरः-ध्र-विग्रहम् चकार तर्हि एव हत-अश्व-कुञ्जरम्nikṛtta-bāhu-ūru-śiraḥ-dhra-vigraham cakāra tarhi eva hata-aśva-kuñjaramсделал [войском] с отсечёнными руками, бёдрами, шеями и телами, тогда же — с убитыми конями и слонами; отсечённорукобедрошеетелым сделал тогда же убитоконеслоновым
यानि योधैः प्रयुक्तानि शस्त्र-अस्त्राणि कुरु-उद्वहyāni yodhaiḥ prayuktāni śastra-astrāṇi kuru-udvahaкакие оружия и метательные снаряды ни применялись воинами, о вождь Куру,; которые воинами применяемые оружия-снаряды, Куру вождь
हरिः तानि अच्छिनत् तीक्ष्णैः शरैः एकैकशः त्रिभिःhariḥ tāni acchinat tīkṣṇaiḥ śaraiḥ ekaikaśaḥ tribhiḥХари рассекал их острыми стрелами — по три на каждое; Хари их рассекал острыми стрелами по одному тремя
उह्यमानः सुपर्णेन पक्षाभ्याम् निघ्नता गजान्uhyamānaḥ suparṇena pakṣābhyām nighnatā gajānнесомый Супарною, бьющим слонов двумя крылами,; несомый Супарною крылами бьющим слонов
गरुत्मता हन्यमानाः तुण्ड-पक्ष-नखैः गजाःgarutmatā hanyamānāḥ tuṇḍa-pakṣa-nakhaiḥ gajāḥслоны, избиваемые Гарудою клювом, крылами и когтями,; Гарудою избиваемые клювом-крылами-когтями слоны
पुरम् एव आविशन् आर्ताः नरकः युधि अयुध्यतpuram eva āviśan ārtāḥ narakaḥ yudhi ayudhyataизмученные, вошли в город; [лишь] Нарака бился в битве,; в город же вошли измученные, Нарака в битве бился
दृष्ट्वा विद्रावितम् सैन्यम् गरुडेन अर्दितम् स्वकम्dṛṣṭvā vidrāvitam sainyam garuḍena arditam svakamувидев своё войско, разогнанное и измученное Гарудою; увидев разогнанное войско Гарудою измученное своё
तम् भौमः प्राहरत् शक्त्या वज्रः प्रतिहतः यतःtam bhaumaḥ prāharat śaktyā vajraḥ pratihataḥ yataḥв него Бхаума ударил шакти, которою некогда была отражена ваджра;; его Бхаума ударил шакти, ваджра отражена которою
न अकम्पत तया विद्धः माला-आहतः इव द्विपःna akampata tayā viddhaḥ mālā-āhataḥ iva dvipaḥон не дрогнул, пронзённый ею, — как слон, задетый гирляндою; не дрогнул ею пронзённый гирляндоюударенный словно слон
शूलम् भौमः अच्युतम् हन्तुम् आददे वितथ-उद्यमःśūlam bhaumaḥ acyutam hantum ādade vitatha-udyamaḥБхаума взял копьё, чтобы убить Ачьюту, — [его] усилие тщетно:; копьё Бхаума Ачьюту убить взял тщетноусильный
तत्-विसर्गात् पूर्वम् एव नरकस्य शिरः हरिःtat-visargāt pūrvam eva narakasya śiraḥ hariḥещё прежде метания его Хари голову Нараки,; его метания прежде же Нараки голову Хари
अपाहरत् गज-स्थस्य चक्रेण क्षुर-नेमिनाapāharat gaja-sthasya cakreṇa kṣura-nemināстоявшего на слоне, снёс диском с бритвенным ободом; снёс на слоне стоящего диском бритвообочным
स-कुण्डलम् चारु-किरीट-भूषणम् बभौ पृथिव्याम् पतितम् समुज्ज्वलम्sa-kuṇḍalam cāru-kirīṭa-bhūṣaṇam babhau pṛthivyām patitam samujjvalamс серьгами, с прекрасным венцом-убором, она сияла, упавшая на землю, ярко пылая;; ссерёжная прекрасновенцоукрашенная сияла на земле упавшая яркопылающая
हा ह इति साधु इति ऋषयः सुर-ईश्वराः माल्यैः मुकुन्दम् विकिरन्तः ईडिरेhā ha iti sādhu iti ṛṣayaḥ sura-īśvarāḥ mālyaiḥ mukundam vikirantaḥ īḍire«ах, ах!», «славно!» — [восклицая], риши и владыки богов восславили Мукунду, осыпая венками; «ах, ах» так «славно» так риши богов владыки венками Мукунду осыпающие восславили
Литературный перевод

«Семеро его сыновей, измученные убиением отца, охваченные негодованием ради воздаяния, изготовились: Тамра, Антарикша, Шравана, Вибхавасу, Васу, Набхасван и Аруна — седьмой; поставив впереди Питху, военачальника, в битву, посланные Бхаумою, вышли с оружием. Подступив, они с яростью, ужасные, метали в Непобедимого стрелы, мечи, палицы, шакти, ришти и копья; ту груду оружий Владыка своими стрелами, чья доблесть не бывает тщетной, изрубил на крупицы. Их, во главе с Питхою, он отправил в обитель Ямы — с отсечёнными головами, бёдрами, руками, ногами и доспехами. Увидев своих военачальников, сражённых диском и стрелами Ачьюты, Нарака, сын Земли, нетерпимый, выступил со слонами, источающими течку, рождёнными из океана. Увидев [его] с супругою, стоящего на Гаруде, — как туча с молнией над солнцем, — Кришну, он метнул в него шатагхни, и все воины разом [его] поразили. То войско Бхаумы Владыка, старший брат Гады, пёстрооперёнными острыми стрелами сделал [войском] с отсечёнными руками, бёдрами, шеями и телами, тогда же — с убитыми конями и слонами. Какие оружия и метательные снаряды ни применялись воинами, о вождь Куру, Хари рассекал их острыми стрелами — по три на каждое. Несомый Супарною, бьющим слонов двумя крылами, слоны, избиваемые Гарудою клювом, крылами и когтями, измученные, вошли в город; [лишь] Нарака бился в битве, увидев своё войско, разогнанное и измученное Гарудою. В него Бхаума ударил шакти, которою некогда была отражена ваджра; он не дрогнул, пронзённый ею, — как слон, задетый гирляндою. Бхаума взял копьё, чтобы убить Ачьюту, — [его] усилие тщетно: ещё прежде метания его Хари голову Нараки, стоявшего на слоне, снёс диском с бритвенным ободом. С серьгами, с прекрасным венцом-убором, она сияла, упавшая на землю, ярко пылая; „Ах, ах!“, „Славно!“ — [восклицая], риши и владыки богов восславили Мукунду, осыпая венками».

Версия

5ea0858dc8b1 · опубликовано 15 авг. 2026 г., 22:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами