Махабхарата
Тригарта-Матсья-юддха-парва: битва Матсьев с тригартами4.31.11-16
3877 / 15823
Махабхарата · 4.31.11-16
Деванагари

कॢप्तोत्तरोष्ठं सुनसं कॢप्तकेशम् अलंकृतम् ॥
अदृश्यत शिरश् छिन्नं रजोध्वस्तं सकुण्डलम् ॥
अदृश्यंस् तत्र गात्राणि शरैश् छिन्नानि भागशः ॥
शालस्कन्धनिकाशानि क्षत्रियाणां महामृधे ॥
नागभोगनिकाशैश् च बाहुभिश् चन्दनोक्षितैः ॥
आकीर्णा वसुधा तत्र शिरोभिश् च सकुण्डलैः ॥
उपशाम्यद् रजो भौमं रुधिरेण प्रसर्पता ॥
कश्मलं प्राविशद् घोरं निर्मर्यादम् अवर्तत ॥
शतानीकः शतं हत्वा विशालाक्षश् चतुःशतम् ॥
प्रविष्टौ महतीं सेनां त्रिगर्तानां महारथौ ॥
आर्च्छेतां बहुसंरब्धौ केशाकेशि नखानखि ॥
लक्षयित्वा त्रिगर्तानां तौ प्रविष्टौ रथव्रजम् ॥
जग्मतुः सूर्यदत्तश् च मदिराश्वश् च पृष्ठतः ॥

Транслитерация (IAST)

kḷptottaroṣṭhaṃ sunasaṃ kḷptakeśam alaṃkṛtam ||
adṛśyata śiraś chinnaṃ rajodhvastaṃ sakuṇḍalam ||
adṛśyaṃs tatra gātrāṇi śaraiś chinnāni bhāgaśaḥ ||
śālaskandhanikāśāni kṣatriyāṇāṃ mahāmṛdhe ||
nāgabhoganikāśaiś ca bāhubhiś candanokṣitaiḥ ||
ākīrṇā vasudhā tatra śirobhiś ca sakuṇḍalaiḥ ||
upaśāmyad rajo bhaumaṃ rudhireṇa prasarpatā ||
kaśmalaṃ prāviśad ghoraṃ nirmaryādam avartata ||
śatānīkaḥ śataṃ hatvā viśālākṣaś catuḥśatam ||
praviṣṭau mahatīṃ senāṃ trigartānāṃ mahārathau ||
ārcchetāṃ bahusaṃrabdhau keśākeśi nakhānakhi ||
lakṣayitvā trigartānāṃ tau praviṣṭau rathavrajam ||
jagmatuḥ sūryadattaś ca madirāśvaś ca pṛṣṭhataḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
कॢप्तोत्तरोष्ठंkḷptottaroṣṭhaṃформа kḷptottaroṣṭhaṃ
सुनसंsunasaṃформа sunasaṃ
कॢप्तकेशम्kḷptakeśamволосы
अलंकृतम्alaṃkṛtamукрашенный
अदृश्यतadṛśyataформа adṛśyata
शिरश्śiraśформа śiraś
छिन्नंchinnaṃформа chinnaṃ
रजोध्वस्तंrajodhvastaṃформа rajodhvastaṃ
सकुण्डलम्sakuṇḍalamформа sakuṇḍalam
अदृश्यंस्adṛśyaṃsформа adṛśyaṃs
तत्रtatraтам
गात्राणिgātrāṇiчлены тела
शरैश्śaraiśстрела
छिन्नानिchinnāniформа chinnāni
भागशःbhāgaśaḥпо частям
शालस्कन्धनिकाशानिśālaskandhanikāśāniударить, убить
क्षत्रियाणांkṣatriyāṇāṃкшатрий
महामृधेmahāmṛdheвеликий
नागभोगनिकाशैश्nāgabhoganikāśaiśслон; наг
caи
बाहुभिश्bāhubhiśрука
चन्दनोक्षितैःcandanokṣitaiḥформа candanokṣitaiḥ
आकीर्णाākīrṇāформа ākīrṇā
वसुधाvasudhāформа vasudhā
तत्रtatraтам
शिरोभिश्śirobhiśформа śirobhiś
caи
सकुण्डलैःsakuṇḍalaiḥформа sakuṇḍalaiḥ
उपशाम्यद्upaśāmyadвидеть
रजोrajoформа rajo
भौमंbhaumaṃформа bhaumaṃ
रुधिरेणrudhireṇaкровь
प्रसर्पताprasarpatāформа prasarpatā
कश्मलंkaśmalaṃформа kaśmalaṃ
प्राविशद्prāviśadформа prāviśad
घोरंghoraṃстрашное
निर्मर्यादम्nirmaryādamформа nirmaryādam
अवर्ततavartataформа avartata
शतानीकःśatānīkaḥформа śatānīkaḥ
शतंśataṃсто
हत्वाhatvāубив
विशालाक्षश्viśālākṣaśформа viśālākṣaś
चतुःशतम्catuḥśatamформа catuḥśatam
प्रविष्टौpraviṣṭauформа praviṣṭau
महतींmahatīṃформа mahatīṃ
सेनांsenāṃвойско
त्रिगर्तानांtrigartānāṃтригартов
महारथौmahārathauвеликий, колесница
आर्च्छेतांārcchetāṃформа ārcchetāṃ
बहुसंरब्धौbahusaṃrabdhauформа bahusaṃrabdhau
केशाकेशिkeśākeśiволосы
नखानखिnakhānakhiформа nakhānakhi
लक्षयित्वाlakṣayitvāформа lakṣayitvā
त्रिगर्तानांtrigartānāṃтригартов
तौtauформа tau
प्रविष्टौpraviṣṭauформа praviṣṭau
रथव्रजम्rathavrajamколесница
जग्मतुःjagmatuḥформа jagmatuḥ
सूर्यदत्तश्sūryadattaśданный
caи
मदिराश्वश्madirāśvaśформа madirāśvaś
caи
पृष्ठतःpṛṣṭhataḥформа pṛṣṭhataḥ
Литературный перевод

Была видна отсечённая голова с подрезанной верхней губой, красивым носом, уложенными волосами, украшенная, покрытая пылью и с серьгами. Там в великой битве виднелись тела кшатриев, рассечённые стрелами на части, подобные стволам шала. Земля была покрыта руками, похожими на тела змей, умащёнными сандалом, и головами с серьгами. Земная пыль утихала от растекающейся крови; наступило страшное помрачение, и битва стала безмерной. Шатаника, убив сотню, и широкоокий Вишалакша, убив четыреста, оба великие колесничие, вошли в огромное войско тригартов. Сильно разъярённые, они сцепились волосами и ногтями. Заметив, что те двое вошли в скопление колесниц тригартов, Сурьядатта и Мадирашва пошли следом».

Версия

666d14bcc88e · опубликовано 16 июл. 2026 г., 18:23:48 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами