संजय उवाच
यथार्हसे पाण्डव तत् तथैव; कुरून् कुरुश्रेष्ठ जनं च पृच्छसि ॥
अनामयास् तात मनस्विनस् ते; कुरुश्रेष्ठान् पृच्छसि पार्थ यांस् त्वम् ॥
सन्त्य् एव वृद्धाः साधवो धार्तराष्ट्रे; सन्त्य् एव पापाः पाण्डव तस्य विद्धि ॥
दद्याद् रिपोश् चापि हि धार्तराष्ट्रः; कुतो दायांल् लोपयेद् ब्राह्मणानाम् ॥
यद् युष्माकं वर्तते ऽसौ न धर्म्यम्; अद्रुग्धेषु द्रुग्धवत् तन् न साधु ॥
मित्रध्रुक् स्याद् धृतराष्ट्रः सपुत्रो; युष्मान् द्विषन् साधुवृत्तान् असाधुः ॥
न चानुजानाति भृशं च तप्यते; शोचत्य् अन्तः स्थविरो ऽजातशत्रो ॥
शृणोति हि ब्राह्मणानां समेत्य; मित्रद्रोहः पातकेभ्यो गरीयान् ॥
स्मरन्ति तुभ्यं नरदेव संगमे; युद्धे च जिष्णोश् च युधां प्रणेतुः ॥
समुत्कृष्टे दुन्दुभिशङ्खशब्दे; गदापाणिं भीमसेनं स्मरन्ति ॥
saṃjaya uvāca
yathārhase pāṇḍava tat tathaiva; kurūn kuruśreṣṭha janaṃ ca pṛcchasi ||
anāmayās tāta manasvinas te; kuruśreṣṭhān pṛcchasi pārtha yāṃs tvam ||
santy eva vṛddhāḥ sādhavo dhārtarāṣṭre; santy eva pāpāḥ pāṇḍava tasya viddhi ||
dadyād ripoś cāpi hi dhārtarāṣṭraḥ; kuto dāyāṃl lopayed brāhmaṇānām ||
yad yuṣmākaṃ vartate 'sau na dharmyam; adrugdheṣu drugdhavat tan na sādhu ||
mitradhruk syād dhṛtarāṣṭraḥ saputro; yuṣmān dviṣan sādhuvṛttān asādhuḥ ||
na cānujānāti bhṛśaṃ ca tapyate; śocaty antaḥ sthaviro 'jātaśatro ||
śṛṇoti hi brāhmaṇānāṃ sametya; mitradrohaḥ pātakebhyo garīyān ||
smaranti tubhyaṃ naradeva saṃgame; yuddhe ca jiṣṇoś ca yudhāṃ praṇetuḥ ||
samutkṛṣṭe dundubhiśaṅkhaśabde; gadāpāṇiṃ bhīmasenaṃ smaranti ||
Санджая сказал: «Все так, как ты сказал, о сын Панду! Разве ты спрашиваешь о благополучии Куру и лучших из них? Свободны от всех болезней и обладают превосходным духом те лучшие среди Кауравов, о которых ты спрашиваешь, о сын Притхи. Знай, о сын Панду, что, несомненно, есть праведные и пожилые люди, а также люди, которые грешны и нечестивы по отношению к сыну Дхритараштры. Сын Дхритараштры будет делать подарки даже своим врагам; поэтому маловероятно, что он заберет пожертвования, сделанные брахманам. У вас, кшатрии, принято следовать правилу, подходящему для мясников, которое заставляет вас причинять вред тем, кто не питает к вам зла; но Дхритараштра со своими сыновьями был бы виновен в грехе междоусобных разногласий, если бы он, как плохой человек, понес. Он не одобряет этого оскорбления (нанесенного тебе); он очень сожалеет о нем; он скорбит в своем сердце - старик - о Юдхиштхира, - ибо, общаясь с брахманами, он узнал, что провоцирование внутренних разногласий - величайший из всех грехов, они помнят твою доблесть на поле боя и доблесть Арджуны, который возглавляет ее.
434bf0c368ba · опубликовано 17 июл. 2026 г., 03:43:08 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Фрагмент 5.24.1-5 развивает главную тему Удьога-парвы: усилие ради мира уже совершается на фоне неизбежной войны. Ключевые темы: Пандавы, Дхритараштра, Санджая, война. Дхарма здесь раскрывается через речь, выбор посольства, верность обещаниям и ответственность царей за последствия своего решения.