Махабхарата
Бхишма рассказывает историю Вишну-Варахи12.202.16-24
10902 / 15823
Махабхарата · 12.202.16-24
Деванагари

दृष्ट्वा च सहिताः सर्वे दैत्याः सत्त्वम् अमानुषम् ॥
प्रसह्य सहसा सर्वे संतस्थुः कालमोहिताः ॥
सर्वे च समभिद्रुत्य वराहं जगृहुः समम् ॥
संक्रुद्धाश् च वराहं तं व्यकर्षन्त समन्ततः ॥
दानवेन्द्रा महाकाया महावीर्या बलोच्छ्रिताः ॥
नाशक्नुवंश् च किं चित् ते तस्य कर्तुं तदा विभो ॥
ततो ऽगमन् विस्मयं ते दानवेन्द्रा भयात् तदा ॥
संशयं गतम् आत्मानं मेनिरे च सहस्रशः ॥
ततो देवादिदेवः स योगात्मा योगसारथिः ॥
योगम् आस्थाय भगवांस् तदा भरतसत्तम ॥
विननाद महानादं क्षोभयन् दैत्यदानवान् ॥
संनादिता येन लोकाः सर्वाश् चैव दिशो दश ॥
तेन संनादशब्देन लोकाः संक्षोभम् आगमन् ॥
संभ्रान्ताश् च दिशः सर्वा देवाः शक्रपुरोगमाः ॥
निर्विचेष्टं जगच् चापि बभूवातिभृशं तदा ॥
स्थावरं जङ्गमं चैव तेन नादेन मोहितम् ॥
ततस् ते दानवाः सर्वे तेन शब्देन भीषिताः ॥
पेतुर् गतासवश् चैव विष्णुतेजोविमोहिताः ॥

Транслитерация (IAST)

dṛṣṭvā ca sahitāḥ sarve daityāḥ sattvam amānuṣam ||
prasahya sahasā sarve saṃtasthuḥ kālamohitāḥ ||
sarve ca samabhidrutya varāhaṃ jagṛhuḥ samam ||
saṃkruddhāś ca varāhaṃ taṃ vyakarṣanta samantataḥ ||
dānavendrā mahākāyā mahāvīryā balocchritāḥ ||
nāśaknuvaṃś ca kiṃ cit te tasya kartuṃ tadā vibho ||
tato 'gaman vismayaṃ te dānavendrā bhayāt tadā ||
saṃśayaṃ gatam ātmānaṃ menire ca sahasraśaḥ ||
tato devādidevaḥ sa yogātmā yogasārathiḥ ||
yogam āsthāya bhagavāṃs tadā bharatasattama ||
vinanāda mahānādaṃ kṣobhayan daityadānavān ||
saṃnāditā yena lokāḥ sarvāś caiva diśo daśa ||
tena saṃnādaśabdena lokāḥ saṃkṣobham āgaman ||
saṃbhrāntāś ca diśaḥ sarvā devāḥ śakrapurogamāḥ ||
nirviceṣṭaṃ jagac cāpi babhūvātibhṛśaṃ tadā ||
sthāvaraṃ jaṅgamaṃ caiva tena nādena mohitam ||
tatas te dānavāḥ sarve tena śabdena bhīṣitāḥ ||
petur gatāsavaś caiva viṣṇutejovimohitāḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
दृष्ट्वा च सहिताः सर्वेdṛṣṭvā ca sahitāḥ sarveувидев вместе все; собравшиеся
दैत्याः सत्त्वम् अमानुषम्daityāḥ sattvam amānuṣamдайтьи нечеловеческое существо; силу
प्रसह्य सहसा सर्वेprasahya sahasā sarveсилой внезапно все; насильно
संतस्थुः काल मोहिताःsaṃtasthuḥ kāla mohitāḥостановились, временем омрачённые; смертью
सर्वे च समभिद्रुत्यsarve ca samabhidrutyaи все набежав вместе; устремившись
वराहम् जगृहुः समम्varāham jagṛhuḥ samamвепря схватили вместе; Вараху
संक्रुद्धाः चsaṃkruddhāḥ caи разгневанные; яростные
वराहम् तम्varāham tamтого Вараху; вепря
व्यकर्षन्त समन्ततःvyakarṣanta samantataḥтащили со всех сторон; растягивали
दानव इन्द्राः महा कायाःdānava indrāḥ mahā kāyāḥцари данавов с огромными телами; великие
महा वीर्याः बल उच्छ्रिताःmahā vīryāḥ bala ucchritāḥвеликомощные, гордые силой; могучие
न अशक्नुवन् च किम् चित्na aśaknuvan ca kim citи не смогли ничего; нисколько
ते तस्य कर्तुम् तदाte tasya kartum tadāони ему сделать тогда; причинить
विभोvibhoо владыка; могучий
ततः अगमन् विस्मयम् तेtataḥ agaman vismayam teзатем они пришли в изумление; удивились
दानव इन्द्राः भयात् तदाdānava indrāḥ bhayāt tadāцари данавов от страха тогда; испугавшись
संशयम् गतम् आत्मानम्saṃśayam gatam ātmānamсебя пришедшими в сомнение; опасность
मेनिरे च सहस्रशःmenire ca sahasraśaḥи сочли тысячами; подумали
ततः देव अदि देवः सःtataḥ deva adi devaḥ saḥзатем тот Бог богов; верховный
योग आत्मा योग सारथिःyoga ātmā yoga sārathiḥчья сущность йога, водитель йоги; владыка
योगम् आस्थाय भगवान्yogam āsthāya bhagavānйогу приняв Бхагаван; утвердившись
तदा भरत सत्तमtadā bharata sattamaтогда, лучший Бхарата; о Бхарата
विननाद महा नादम्vinanāda mahā nādamиздал великий рёв; звук
क्षोभयन् दैत्य दानवान्kṣobhayan daitya dānavānпотрясая дайтьев и данавов; демонов
संनादिताः येन लोकाःsaṃnāditāḥ yena lokāḥкоторым были оглашены миры; зазвучали
सर्वाः च एव दिशः दशsarvāḥ ca eva diśaḥ daśaи все десять сторон света; направлений
तेन संनाद शब्देनtena saṃnāda śabdenaтем громовым звуком; рёвом
लोकाः संक्षोभम् आगमन्lokāḥ saṃkṣobham āgamanмиры пришли в потрясение; смятение
संभ्रान्ताः च दिशः सर्वाःsaṃbhrāntāḥ ca diśaḥ sarvāḥи все стороны смутились; содрогнулись
देवाः शक्र पुरोगमाःdevāḥ śakra purogamāḥбоги во главе с Шакрой; Индрой
निर्विचेष्टम् जगत् च अपिnirviceṣṭam jagat ca apiи мир стал неподвижным; без движения
बभूव अति भृशम् तदाbabhūva ati bhṛśam tadāстал чрезвычайно сильно тогда; совсем
स्थावरम् जङ्गमम् च एवsthāvaram jaṅgamam ca evaнеподвижное и движущееся; всё
तेन नादेन मोहितम्tena nādena mohitamтем рёвом омрачённое; потрясённое
ततः ते दानवाः सर्वेtataḥ te dānavāḥ sarveзатем все те данавы; демоны
तेन शब्देन भीषिताःtena śabdena bhīṣitāḥтем звуком устрашённые; испуганные
पेतुः गत असवः च एवpetuḥ gata asavaḥ ca evaупали, лишённые жизни; без дыхания
विष्णु तेजो विमोहिताःviṣṇu tejo vimohitāḥомрачённые сиянием Вишну; могуществом
Литературный перевод

«Увидев вместе это нечеловеческое существо, все дайтьи, омрачённые временем, сначала застыли. Затем все они бросились на Вараху, схватили Его и, разгневанные, стали тянуть со всех сторон. Огромные, могучие и гордые силой цари данавов не смогли причинить Ему ничего, о владыка. Тогда они пришли в изумление и от страха тысячами сочли себя в опасности. Затем Бог богов, Бхагаван, чья сущность йога и кто управляет йогой, утвердившись в йоге, издал великий рёв, потрясая дайтьев и данавов. Этим рёвом были оглашены миры и все десять сторон света. От этого звука миры пришли в смятение; все стороны и боги во главе с Индрой содрогнулись. Всё неподвижное и движущееся стало как бы без движения, потрясённое этим рёвом. А все данавы, устрашённые звуком и омрачённые сиянием Вишну, упали бездыханными».

Версия

d5fd6bb39111 · опубликовано 21 июн. 2026 г., 00:50:01 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами