Махабхарата
Шука возвращается к Вьясе и правило преподавания Вед12.314.30-38
11504 / 15823
Махабхарата · 12.314.30-38
Деванагари

एवम् अध्यापयञ् शिष्यान् व्यासः पुत्रं च वीर्यवान् ॥
उवास हिमवत्पृष्ठे पाराशर्यो महामुनिः ॥
ततः कदा चिच् छिष्यास् तं परिवार्यावतस्थिरे ॥
वेदाध्ययनसंपन्नाः शान्तात्मानो जितेन्द्रियाः ॥
वेदेषु निष्ठां संप्राप्य साङ्गेष्व् अतितपस्विनः ॥
अथोचुस् ते तदा व्यासं शिष्याः प्राञ्जलयो गुरुम् ॥
महता श्रेयसा युक्ता यशसा च स्म वर्धिताः ॥
एकं त्व् इदानीम् इच्छामो गुरुणानुग्रहं कृतम् ॥
इति तेषां वचः श्रुत्वा ब्रह्मर्षिस् तान् उवाच ह ॥
उच्यताम् इति तद् वत्सा यद् वः कार्यं प्रियं मया ॥
एतद् वाक्यं गुरोः श्रुत्वा शिष्यास् ते हृष्टमानसाः ॥
पुनः प्राञ्जलयो भूत्वा प्रणम्य शिरसा गुरुम् ॥
ऊचुस् ते सहिता राजन्न् इदं वचनम् उत्तमम् ॥
यदि प्रीत उपाध्यायो धन्याः स्मो मुनिसत्तम ॥
काङ्क्षामस् तु वयं सर्वे वरं दत्तं महर्षिणा ॥
षष्ठः शिष्यो न ते ख्यातिं गच्छेद् अत्र प्रसीद नः ॥
चत्वारस् ते वयं शिष्या गुरुपुत्रश् च पञ्चमः ॥
इह वेदाः प्रतिष्ठेरन्न् एष नः काङ्क्षितो वरः ॥

Транслитерация (IAST)

evam adhyāpayañ śiṣyān vyāsaḥ putraṃ ca vīryavān ||
uvāsa himavatpṛṣṭhe pārāśaryo mahāmuniḥ ||
tataḥ kadā cic chiṣyās taṃ parivāryāvatasthire ||
vedādhyayanasaṃpannāḥ śāntātmāno jitendriyāḥ ||
vedeṣu niṣṭhāṃ saṃprāpya sāṅgeṣv atitapasvinaḥ ||
athocus te tadā vyāsaṃ śiṣyāḥ prāñjalayo gurum ||
mahatā śreyasā yuktā yaśasā ca sma vardhitāḥ ||
ekaṃ tv idānīm icchāmo guruṇānugrahaṃ kṛtam ||
iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā brahmarṣis tān uvāca ha ||
ucyatām iti tad vatsā yad vaḥ kāryaṃ priyaṃ mayā ||
etad vākyaṃ guroḥ śrutvā śiṣyās te hṛṣṭamānasāḥ ||
punaḥ prāñjalayo bhūtvā praṇamya śirasā gurum ||
ūcus te sahitā rājann idaṃ vacanam uttamam ||
yadi prīta upādhyāyo dhanyāḥ smo munisattama ||
kāṅkṣāmas tu vayaṃ sarve varaṃ dattaṃ maharṣiṇā ||
ṣaṣṭhaḥ śiṣyo na te khyātiṃ gacched atra prasīda naḥ ||
catvāras te vayaṃ śiṣyā guruputraś ca pañcamaḥ ||
iha vedāḥ pratiṣṭherann eṣa naḥ kāṅkṣito varaḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
एवम् अध्यापयन् शिष्यान्evam adhyāpayan śiṣyānтак обучая учеников; преподавая
व्यासःvyāsaḥВьяса; Парашарья
पुत्रम् चputram caи сына; Шуку
वीर्यवान्vīryavānмогучий; сильный
उवासuvāsaжил; пребывал
हिमवत् पृष्ठेhimavat pṛṣṭheна склоне Химавата; горе
पाराशर्यः महा मुनिःpārāśaryaḥ mahā muniḥПарашарья, великий мудрец; Вьяса
ततः कदा चित्tataḥ kadā citзатем однажды; когда-то
शिष्याः तम्śiṣyāḥ tamученики его; Вьясу
परिवार्य अवतस्थिरेparivārya avatasthireокружив, встали; предстали
वेद अध्ययन संपन्नाःveda adhyayana saṃpannāḥсовершенные в изучении Вед; обученные
शान्त आत्मानःśānta ātmānaḥумиротворённые собой; спокойные
जित इन्द्रियाःjita indriyāḥпобедившие чувства; обузданные
वेदेषु निष्ठाम् संप्राप्यvedeṣu niṣṭhām saṃprāpyaдостигнув устойчивости в Ведах; знания
स अङ्गेषुsa aṅgeṣuс их членами; ведангами
अति तपस्विनःati tapasvinaḥвесьма подвижнические; аскеты
अथ ऊचुः ते तदाatha ūcuḥ te tadāзатем они сказали тогда; произнесли
व्यासम्vyāsamВьясе; учителю
शिष्याःśiṣyāḥученики; учащиеся
प्राञ्जलयःprāñjalayaḥсо сложенными ладонями; почтительно
गुरुम्gurumучителю; гуру
महता श्रेयसा युक्ताःmahatā śreyasā yuktāḥсоединённые с великим благом; счастьем
यशसा च स्म वर्धिताःyaśasā ca sma vardhitāḥи славой мы возросли; увеличены
एकम् तु इदानीम्ekam tu idānīmодно же теперь; только
इच्छामःicchāmaḥмы желаем; хотим
गुरुणा अनुग्रहम् कृतम्guruṇā anugraham kṛtamмилость, сделанную гуру; благословение
इति तेषाम् वचः श्रुत्वाiti teṣām vacaḥ śrutvāуслышав их слово; речь
ब्रह्मर्षिःbrahmarṣiḥбрахмарши; Вьяса
तान् उवाच हtān uvāca haим сказал; произнёс
उच्यताम् इतिucyatām itiпусть будет сказано — так; говорите
तत् वत्साःtat vatsāḥто, дети; дорогие
यत् वः कार्यम्yat vaḥ kāryamчто вам нужно; дело
प्रियम् मयाpriyam mayāприятное мне; желанное
एतत् वाक्यम् गुरोः श्रुत्वाetat vākyam guroḥ śrutvāуслышав это слово гуру; учителя
शिष्याः तेśiṣyāḥ teте ученики; они
हृष्ट मानसाःhṛṣṭa mānasāḥс радостными умами; обрадованные
पुनः प्राञ्जलयः भूत्वाpunaḥ prāñjalayaḥ bhūtvāснова став со сложенными ладонями; почтительно
प्रणम्य शिरसा गुरुम्praṇamya śirasā gurumпоклонившись головой гуру; учителю
ऊचुः ते सहिताःūcuḥ te sahitāḥсказали они вместе; единодушно
राजन्rājanо царь; владыка
इदम् वचनम् उत्तमम्idam vacanam uttamamэто высшее слово; прекрасную речь
यदि प्रीतः उपाध्यायःyadi prītaḥ upādhyāyaḥесли доволен наставник; учитель
धन्याः स्मःdhanyāḥ smaḥмы счастливы; благословенны
मुनि सत्तमmuni sattamaлучший из мудрецов; риши
काङ्क्षामः तुkāṅkṣāmaḥ tuно мы желаем; хотим
वयम् सर्वेvayam sarveмы все; вместе
वरम् दत्तम्varam dattamдар данный; благословение
महर्षिणाmaharṣiṇāвеликим риши; мудрецом
षष्ठः शिष्यःṣaṣṭhaḥ śiṣyaḥшестой ученик; ещё один
न ते ख्यातिम् गच्छेत्na te khyātim gacchetпусть не достигнет твоей славы; известности
अत्र प्रसीद नःatra prasīda naḥв этом будь милостив к нам; пожалуйста
चत्वारः ते वयम् शिष्याःcatvāraḥ te vayam śiṣyāḥчетверо мы твои ученики; нас
गुरु पुत्रः च पञ्चमःguru putraḥ ca pañcamaḥи сын гуру пятый; Шука
इह वेदाः प्रतिष्ठेरन्iha vedāḥ pratiṣṭheranздесь Веды пусть утвердятся; останутся
एषः नः काङ्क्षितः वरःeṣaḥ naḥ kāṅkṣitaḥ varaḥэто наш желанный дар; благословение
Литературный перевод

Так могучий великий мудрец Парашарья Вьяса жил на склоне Химавата, обучая учеников и своего сына. Затем однажды ученики, совершенные в изучении Вед, умиротворённые и обуздавшие чувства, достигшие твёрдости в Ведах и ведангах, окружили его и предстали перед ним. Со сложенными ладонями они сказали гуру: «Мы соединены с великим благом и возросли славой; теперь хотим только одной милости, совершённой гуру». Услышав их слова, брахмарши сказал: «Говорите, дети, что вам нужно и что мне приятно сделать». Услышав это слово гуру, ученики с радостным умом снова сложили ладони, поклонились учителю головой и вместе сказали, о царь, эту прекрасную речь: «Если наставник доволен, мы счастливы, лучший из мудрецов. Мы все желаем дара, данного великим риши: пусть шестой ученик не достигнет твоей славы; будь милостив к нам в этом. Мы четверо — твои ученики, а сын гуру — пятый; пусть здесь Веды утвердятся в нас. Это наш желанный дар».

Версия

b01dea5baf55 · опубликовано 21 июн. 2026 г., 06:53:38 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами