Махабхарата
Падение Нахуши и восстановление Индры (часть 3)13.103.21-26
12535 / 15823
Linux
Листать
Махабхарата · 13.103.21-26

Бхишма

Деванагари

तस्मिञ् शिरस्य् अभिहते स जटान्तर्गतो भृगुः ॥
शा वत् क्रुद्धो हुषं पाचेसम्
भृगुर् उवाच
स्मात् दानः क्रोधाच् छिसीमं हामुनिम्
स्माद् शु हीं च्छ र्पो भूत्वा सुदुर्मते
इत्य् क्तः दा ते र्पो भूत्वा पा
दृष्टेना भृगुणा भूले र्ष
भृगुं हि दि सो ऽद्राक्षीन् हुषः पृथिवीते
क्तो ऽविष्यद् वै पाने स्य तेसा
तु तैस् तैः प्रदानैश् पोभिर् निमैस् था
तितो ऽपि हारा भूले स्मृतिमान् भूत्
प्रसायाम् भृगुं शापान्तो मे वेद् ति
तो ऽस्त्यः कृपाविष्टः प्रासा तं भृगुम्
शापान्तार्थं हारा प्रादात् कृपान्वितः

Транслитерация (IAST)

tasmiñ śirasy abhihate sa jaṭāntargato bhṛguḥ ||
śaśāpa balavat kruddho nahuṣaṃ pacetasam ||
bhṛgur uvāca
yasmāt pahanaḥ krodhāc chiramaṃ mamunim ||
tasmād āśu mahīṃ gaccha sarpo bhūtvā sudurmate ||
ity uktaḥ sa ta tena sarpo bhūtvā pata ha ||
adṛṣṭetha bhṛguṇā bhūtale bharatarṣabha ||
bhṛguṃ hi yadi so 'drākṣīn nahuṣaḥ pṛthipate ||
na sa śakto 'bhaviṣyad vai tane tasya teja ||
sa tu tais taiḥ pranaiś ca tapobhir niyamais tathā ||
patito 'pi maja bhūtale smṛtin abhūt ||
pradam āsa bhṛguṃ śānto me bhaved iti ||
tato 'gastyaḥ kṛviṣṭaḥ prādayata taṃ bhṛgum ||
śāntārthaṃ maja sa ca prāt kṛnvitaḥ ||

Ануштубх · 8+8+8+8 · ×6

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तस्मिन् शिरसि अभिहतेtasmin śirasi abhihateкогда по той голове ударено
स जटान्तर्गतः भृगुःsa jaṭāntargataḥ bhṛguḥтот, в космах сущий, Бхригу
शशाप बलवत् क्रुद्धःśaśāpa balavat kruddhaḥпроклял, сильно разгневанный
नहुषं पापचेतसम्nahuṣaṃ pāpacetasamНахушу, злоумного
यस्मात् पदा अहनः क्रोधात्yasmāt padā ahanaḥ krodhāt«оттого что ногою ударил в гневе
शिरसि इमं महामुनिम्śirasi imaṃ mahāmunimв голову этого великого муни
तस्मात् आशु महीं गच्छtasmāt āśu mahīṃ gacchaпотому скоро на землю иди
सर्पः भूत्वा सुदुर्मतेsarpaḥ bhūtvā sudurmateзмеёю став, о злоумный»
इति उक्तः स तदा तेनiti uktaḥ sa tadā tenaтак сказанный тогда тем
सर्पः भूत्वा पपात हsarpaḥ bhūtvā papāta haзмеёю став, пал
अदृष्टेन अथ भृगुणाadṛṣṭena atha bhṛguṇāневидимым же Бхригу
भूतले भरतर्षभbhūtale bharatarṣabhaна землю, о бык Бхаратов
भृगुं हि यदि स अद्राक्षीत्bhṛguṃ hi yadi sa adrākṣītБхригу ведь если б он увидел
नहुषः पृथिवीपतेnahuṣaḥ pṛthivīpateНахуша, о владыка земли
न स शक्तः अभविष्यत् वैna sa śaktaḥ abhaviṣyat vaiне смог бы (тот)
पातने तस्य तेजसाpātane tasya tejasāв низвержении, его (Нахуши) мощью
स तु तैः तैः प्रदानैःsa tu taiḥ taiḥ pradānaiḥон же теми даяниями
तपोभिः नियमैः तथा चtapobhiḥ niyamaiḥ tathā caподвигами, обетами также
पतितः अपि महाराजpatitaḥ api mahārājaпавший хоть, о великий царь
भूतले स्मृतिमान् अभूत्bhūtale smṛtimān abhūtна земле памятливым стал
ततः अगस्त्यः कृपाविष्टःtataḥ agastyaḥ kṛpāviṣṭaḥтогда Агастья, состраданием объятый
प्रासादयत तं भृगुम्prāsādayata taṃ bhṛgumумилостивил того Бхригу
शापान्तार्थं महाराजśāpāntārthaṃ mahārājaпроклятию предела ради
स च प्रादात् कृपान्वितःsa ca prādāt kṛpānvitaḥи он дал, состраданием полный
Литературный перевод

«Когда по той голове ударено, тот, в космах сущий, Бхригу, проклял, сильно разгневанный, Нахушу, злоумного: „Оттого что ногою ударил в гневе в голову этого великого муни, потому скоро на землю иди, змеёю став, о злоумный“. Так сказанный тогда тем, змеёю став, пал, невидимым же Бхригу, на землю, о бык Бхаратов. Бхригу ведь если б увидел Нахуша, о владыка земли, не смог бы тот, в низвержении, его мощью. Он же теми даяниями, подвигами, обетами также, павший хоть, о великий царь, на земле памятливым стал. Тогда Агастья, состраданием объятый, умилостивил того Бхригу проклятию предела ради; и он дал, состраданием полный».

Версия

a24218046eba · опубликовано 21 июн. 2026 г., 03:30:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами