Нарада-пурана
Искушение Шуки58.37-48
635 / 1701
LinuxЛистать
Нарада-пурана · 58.37-48

Sanandana

Деванагари

तत्रैवोवास मेधावी व्रतचारी समाहितः ॥ उत्पन्नमात्रं तं वेदाः सरहस्याः ससंग्रहाः
उपतस्थुर्मुनिश्रेष्टं यथास्य पितरं तथा ॥ बृहस्पतिं स वव्रे च वेदवेदांगभाष्यवित्
उपाध्यायं द्विजश्रेष्ट धर्ममेवानुचिंतयन् ॥ सोऽधीत्य वेदानखिलान्सरहस्यान्ससंग्रहान्
इतिहासं च कार्त्स्न्येन वेदशास्त्राणि चाभितः ॥ गुरवे दक्षिणां दत्त्वा समावृत्तो महामुनिः
उग्रं तपः समारेभे ब्रह्मचारी समाहिताः ॥ देवतानामृषीणां च बाल्येऽपि सुमहातपाः
संमत्रणीयो जन्यश्च ज्ञानेन तपसा तथा ॥ न त्वस्य रमते बुद्धिराश्रमेषु मुनीश्वर
त्रिषु गार्हस्थ्यमूलेषु मोक्षधर्मानुदर्शिनः ॥ स मोक्षमनुचिंत्यैव शुकः पितरमभ्यगात्
प्राहाभिवाद्य च तदा श्रेयोऽर्थी विनयान्वितः ॥ मोक्षधर्मेषु कुशलो भगवान् प्रब्रवीतु मे
यथैव मनसः शांतिः परमा संभवेन्मुने ॥ श्रृत्वा पुत्रस्य वचनं परमर्षिरुवाच तम्
अधीष्व मोक्षशास्त्रं वै धर्मांश्च विविधानपि ॥ पितुर्निदेशाज्जग्राह शुको ब्रह्मविदां वरः
योगशास्त्रं च निखिलं कापिलं चैव नारद ॥ शतं ब्राह्म्या श्रिया युक्तं ब्रह्मतुल्यपराक्रमम्
मेने पुत्रं यथा व्यासो मोक्षशास्त्रविशारदम् ॥ उवाच गच्छेति तदा जनकं मिथिलेश्वरम्

Транслитерация (IAST)

tatraivovāsa medhāvī vratacārī samāhitaḥ || utpannamātraṃ taṃ vedāḥ sarahasyāḥ sasaṃgrahāḥ
upatasthurmuniśreṣṭaṃ yathāsya pitaraṃ tathā || bṛhaspatiṃ sa vavre ca vedavedāṃgabhāṣyavit
upādhyāyaṃ dvijaśreṣṭa dharmamevānuciṃtayan || so'dhītya vedānakhilānsarahasyānsasaṃgrahān
itihāsaṃ ca kārtsnyena vedaśāstrāṇi cābhitaḥ || gurave dakṣiṇāṃ dattvā samāvṛtto mahāmuniḥ
ugraṃ tapaḥ samārebhe brahmacārī samāhitāḥ || devatānāmṛṣīṇāṃ ca bālye'pi sumahātapāḥ
saṃmatraṇīyo janyaśca jñānena tapasā tathā || na tvasya ramate buddhirāśrameṣu munīśvara
triṣu gārhasthyamūleṣu mokṣadharmānudarśinaḥ || sa mokṣamanuciṃtyaiva śukaḥ pitaramabhyagāt
prāhābhivādya ca tadā śreyo'rthī vinayānvitaḥ || mokṣadharmeṣu kuśalo bhagavān prabravītu me
yathaiva manasaḥ śāṃtiḥ paramā saṃbhavenmune || śrṛtvā putrasya vacanaṃ paramarṣiruvāca tam
adhīṣva mokṣaśāstraṃ vai dharmāṃśca vividhānapi || piturnideśājjagrāha śuko brahmavidāṃ varaḥ
yogaśāstraṃ ca nikhilaṃ kāpilaṃ caiva nārada || śataṃ brāhmyā śriyā yuktaṃ brahmatulyaparākramam
mene putraṃ yathā vyāso mokṣaśāstraviśāradam || uvāca gaccheti tadā janakaṃ mithileśvaram

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तत्रैवोवासtatraivovāsaтам же поселился
मेधावीmedhāvīмудрый
व्रतचारीvratacārīисполняющий обет
समाहितःsamāhitaḥсосредоточенный
उत्पन्नमात्रंutpannamātraṃедва рождённому
तंtaṃему
वेदाःvedāḥВеды
सरहस्याःsarahasyāḥс тайными частями
ससंग्रहाःsasaṃgrahāḥи со сводами
उपतस्थुर्मुनिश्रेष्टंupatasthurmuniśreṣṭaṃпредстали лучшему из муни
यथास्यyathāsyaкак у его
पितरंpitaraṃотца
तथाtathāтак
बृहस्पतिंbṛhaspatiṃБрихаспати
saон
वव्रेvavreизбрал
caи
वेदवेदांगभाष्यवित्vedavedāṃgabhāṣyavitзнаток Вед, веданг и толкований
उपाध्यायंupādhyāyaṃнаставником
द्विजश्रेष्टdvijaśreṣṭaо лучший из дваждырождённых
धर्ममेवानुचिंतयन्dharmamevānuciṃtayanразмышляя лишь о дхарме
सोऽधीत्यso'dhītyaон, изучив
वेदानखिलान्सरहस्यान्ससंग्रहान्vedānakhilānsarahasyānsasaṃgrahānвсе Веды с тайными частями и сводами
इतिहासंitihāsaṃитихасу
caи
कार्त्स्न्येनkārtsnyenaцеликом
वेदशास्त्राणिvedaśāstrāṇiведические шастры
चाभितःcābhitaḥи повсюду
गुरवेguraveнаставнику
दक्षिणांdakṣiṇāṃдар
दत्त्वाdattvāдав
समावृत्तोsamāvṛttoвернувшись
महामुनिःmahāmuniḥвеликий муни
उग्रंugraṃсуровое
तपःtapaḥподвижничество
समारेभेsamārebheначал
ब्रह्मचारीbrahmacārīбрахмачарин
समाहिताःsamāhitāḥсосредоточенный
देवतानामृषीणांdevatānāmṛṣīṇāṃу богов и риши
caи
बाल्येऽपिbālye'piи в отрочестве
सुमहातपाःsumahātapāḥвеликий подвижник
संमत्रणीयोsaṃmatraṇīyoпочитаемый
जन्यश्चjanyaścaи родовитый
ज्ञानेनjñānenaзнанием
तपसाtapasāподвижничеством
तथाtathāтакже
naне
त्वस्यtvasyaу него же
रमतेramateуслаждается
बुद्धिराश्रमेषुbuddhirāśrameṣuразум в ашрамах
मुनीश्वरmunīśvaraо владыка муни
त्रिषुtriṣuв трёх
गार्हस्थ्यमूलेषुgārhasthyamūleṣuкоренящихся в домохозяйстве
मोक्षधर्मानुदर्शिनःmokṣadharmānudarśinaḥу зрящего дхарму освобождения
saон
मोक्षमनुचिंत्यैवmokṣamanuciṃtyaivaразмышляя лишь об освобождении
शुकःśukaḥШука
पितरमभ्यगात्pitaramabhyagātподошёл к отцу
प्राहाभिवाद्यprāhābhivādyaсказал, поклонившись
caи
तदाtadāтогда
श्रेयोऽर्थीśreyo'rthīищущий блага
विनयान्वितःvinayānvitaḥисполненный смирения
मोक्षधर्मेषुmokṣadharmeṣuв дхармах освобождения
कुशलोkuśaloискусный
भगवान्bhagavānвладыка
प्रब्रवीतुprabravītuпусть поведает
मेmeмне
यथैवyathaivaкак именно
मनसःmanasaḥума
शांतिःśāṃtiḥпокой
परमाparamāвысший
संभवेन्मुनेsaṃbhavenmuneрождается, о муни
श्रृत्वाśrṛtvāуслышав
पुत्रस्यputrasyaсына
वचनंvacanaṃслово
परमर्षिरुवाचparamarṣiruvācaвысший риши сказал
तम्tamему
अधीष्वadhīṣvaизучи
मोक्षशास्त्रंmokṣaśāstraṃшастру освобождения
वैvaiпоистине
धर्मांश्चdharmāṃścaи дхармы
विविधानपिvividhānapiразличные
पितुर्निदेशाज्जग्राहpiturnideśājjagrāhaпо указанию отца принял
शुकोśukoШука
ब्रह्मविदांbrahmavidāṃсреди знатоков Брахмана
वरःvaraḥлучший
योगशास्त्रंyogaśāstraṃшастру йоги
caи
निखिलंnikhilaṃвсю
कापिलंkāpilaṃкапилову
चैवcaivaи
नारदnāradaо Нарада
शतंśataṃсто
ब्राह्म्याbrāhmyāбрахманическим
श्रियाśriyāвеличием
युक्तंyuktaṃнаделённого
ब्रह्मतुल्यपराक्रमम्brahmatulyaparākramamравного Брахме доблестью
मेनेmeneсчёл
पुत्रंputraṃсына
यथाyathāкак
व्यासोvyāsoВьяса
मोक्षशास्त्रविशारदम्mokṣaśāstraviśāradamискушённым в шастре освобождения
उवाचuvācaсказал
गच्छेतिgacchetiступай — так
तदाtadāтогда
जनकंjanakaṃк Джанаке
मिथिलेश्वरम्mithileśvaramвладыке Митхилы
Литературный перевод

Там же поселился мудрый, исполняющий обет и сосредоточенный. Едва рождённому, ему предстали Веды с тайными частями и со сводами, как некогда предстали его отцу. И он избрал наставником Брихаспати, знатока Вед, веданг и толкований, о лучший из дваждырождённых, размышляя лишь о дхарме. Изучив все Веды с тайными частями и сводами, итихасу целиком и ведические шастры со всех сторон, дав наставнику дар и вернувшись домой, великий муни начал суровое подвижничество — брахмачарин, сосредоточенный. Ещё в отрочестве великий подвижник был почитаем у богов и риши, родовит знанием и подвижничеством; но разум его не находил услады в трёх ашрамах, коренящихся в домохозяйстве, о владыка муни, ибо он зрел дхарму освобождения. Размышляя лишь об освобождении, Шука подошёл к отцу и, поклонившись, сказал тогда, ищущий блага и исполненный смирения: «Владыка, искусный в дхармах освобождения, пусть поведает мне, как рождается высший покой ума, о муни». Услышав слово сына, высший риши сказал ему: «Изучи же шастру освобождения и различные дхармы». По указанию отца Шука, лучший среди знатоков Брахмана, принял и всю шастру йоги, и капилову, о Нарада. И Вьяса счёл сына, наделённого сотней брахманических достоинств и равного Брахме доблестью, искушённым в шастре освобождения — и сказал: «Ступай к Джанаке, владыке Митхилы».

Версия

f6b86abfc8c5 · опубликовано 5 сент. 2026 г., 08:17:07 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами