अष्टाषष्टिः सुतीर्थानां हंसरूपेण तानि तु । सार्धं हंसः समायातो विद्धि तं त्वं तु मानसम्
चत्वारः कृष्णहंसाश्च तेषां नामानि मे शृणु । प्रयागः पुष्करश्चैव अर्घतीर्थमनुत्तमम्
वाराणसी चतुर्थी च चत्वारः पापनाशनाः । ब्रह्महत्याभिभूतानि चत्वारि परिबभ्रमुः
तीर्थान्येतानि दुःखेन तीर्थेषु च महामते । न गतं पातकं घोरं तेषां तु भ्रमतां सुत
कुब्जायाः सङ्गमे शुद्धा विमुक्ताः किल्बिषात्किल । तीर्थानामेव सर्वेषां पुण्यानामिह संमतः
राजा प्रयागः सञ्जात इन्द्रस्य पुरतः किल । तावद्वर्तन्तु तीर्थानि यावद्रेवा न दृश्यते
aṣṭāṣaṣṭiḥ sutīrthānāṃ haṃsarūpeṇa tāni tu | sārdhaṃ haṃsaḥ samāyāto viddhi taṃ tvaṃ tu mānasam
catvāraḥ kṛṣṇahaṃsāśca teṣāṃ nāmāni me śṛṇu | prayāgaḥ puṣkaraścaiva arghatīrthamanuttamam
vārāṇasī caturthī ca catvāraḥ pāpanāśanāḥ | brahmahatyābhibhūtāni catvāri paribabhramuḥ
tīrthānyetāni duḥkhena tīrtheṣu ca mahāmate | na gataṃ pātakaṃ ghoraṃ teṣāṃ tu bhramatāṃ suta
kubjāyāḥ saṅgame śuddhā vimuktāḥ kilbiṣātkila | tīrthānāmeva sarveṣāṃ puṇyānāmiha saṃmataḥ
rājā prayāgaḥ sañjāta indrasya purataḥ kila | tāvadvartantu tīrthāni yāvadrevā na dṛśyate
«Шестьдесят восемь добрых тиртх в облике лебедей — вместе с ними пришедший лебедь: знай, что это сам Манаса. А четверо чёрных лебедей — слушай от меня их имена: Праяга, Пушкара, высшая Аргха-тиртха и четвёртая Варанаси, четыре губящих грех. Одолённые убийством брахмана, бродили эти четыре тиртхи с горем по тиртхам, о великоразумный, — и страшный грех у бродивших не ушёл, сын. А в слиянии Кубджи стали они чисты и освобождены от скверны, как говорят. Из всех благих тиртх здесь признан царём Праяга — перед Индрою, как говорят; но пусть тиртхи длятся дотоле, покуда не видна Рева.»
939fc4defb6c · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:36 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Загадка разгадана по именам: в чёрных лебедях узнаются самые славные святыни. И тут же поставлена мера: Праяга — царь, но только пока не показалась Рева. Первенство, которое главой раньше добывалось заслугою, здесь не отменяется, а получает границу.