Рамаяна
Чудесное гостеприимство Бхарадваджи2.85.49-57
688 / 2464
Рамаяна · 2.85.49-57
Деванагари

सुरां सुरापाः पिबत पायसं च बुभुक्शिताः । मांसनि च सुमेध्यानि भक्ष्यन्तां यावद् इच्छथ ॥
उत्साद्य स्नापयन्ति स्म नदीतीरेषु वल्गुषु । अप्य् एकम् एकं पुरुषं प्रमदाः सत्प चाष्ट च ॥
संवहन्त्यः समापेतुर् नार्यो रुचिरलोचनाः । परिमृज्य तथा न्यायं पाययन्ति वराङ्गनाः ॥
हयान् गजान् खरान् उष्ट्रांस् तथैव सुरभेः सुतान् । इक्षूंश् च मधुजालांश् च भोजयन्ति स्म वाहनान् । इक्ष्वाकुवरयोधानां चोदयन्तो महाबलाः ॥
नाश्वबन्धो ऽश्वम् आजानान् न गजं कुञ्जरग्रहः । मत्तप्रमत्तमुदिता चमूः सा तत्र संबभौ ॥
तर्पिता सर्वकामैस् ते रक्तचन्दनरूषिताः । अप्सरोगणसंयुक्ताः सैन्या वाचम् उदैरयन् ॥
नैवायोध्यां गमिष्यामो न गमिष्याम दण्डकान् । कुशलं भरतस्यास्तु रामस्यास्तु तथा सुखम् ॥
इति पादातयोधाश् च हस्त्यश्वारोहबन्धकाः । अनाथास् तं विधिं लब्ध्वा वाचम् एताम् उदैरयन् ॥
संप्रहृष्टा विनेदुस् ते नरास् तत्र सहस्रशः । भरतस्यानुयातारः स्वर्गे ऽयम् इति चाब्रुवन् ॥

Транслитерация (IAST)

surāṃ surāpāḥ pibata pāyasaṃ ca bubhukśitāḥ | māṃsani ca sumedhyāni bhakṣyantāṃ yāvad icchatha ||
utsādya snāpayanti sma nadītīreṣu valguṣu | apy ekam ekaṃ puruṣaṃ pramadāḥ satpa cāṣṭa ca ||
saṃvahantyaḥ samāpetur nāryo ruciralocanāḥ | parimṛjya tathā nyāyaṃ pāyayanti varāṅganāḥ ||
hayān gajān kharān uṣṭrāṃs tathaiva surabheḥ sutān | ikṣūṃś ca madhujālāṃś ca bhojayanti sma vāhanān | ikṣvākuvarayodhānāṃ codayanto mahābalāḥ ||
nāśvabandho 'śvam ājānān na gajaṃ kuñjaragrahaḥ | mattapramattamuditā camūḥ sā tatra saṃbabhau ||
tarpitā sarvakāmais te raktacandanarūṣitāḥ | apsarogaṇasaṃyuktāḥ sainyā vācam udairayan ||
naivāyodhyāṃ gamiṣyāmo na gamiṣyāma daṇḍakān | kuśalaṃ bharatasyāstu rāmasyāstu tathā sukham ||
iti pādātayodhāś ca hastyaśvārohabandhakāḥ | anāthās taṃ vidhiṃ labdhvā vācam etām udairayan ||
saṃprahṛṣṭā vinedus te narās tatra sahasraśaḥ | bharatasyānuyātāraḥ svarge 'yam iti cābruvan ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
सुरांsurāṃсуру; хмельной напиток
सुरा-पाःsurā-pāḥпьющие суру; любители напитка
पिबतpibataпейте; пейте же
पायसं चpāyasaṃ caи молочную кашу; паясу также
बुभुक्षिताःbubhukṣitāḥголодные; желающие есть
मांसानि चmāṃsāni caи мясные блюда; мясо также
सु-मेध्यानिsu-medhyāniхорошо приготовленные; чистые для жертвы
भक्ष्यन्ताम्bhakṣyantāmпусть едятся; ешьте
यावत्yāvatсколько; насколько
इच्छथicchathaжелаете; хотите
उत्साद्यutsādyaумастив; натерев
स्नापयन्ति स्मsnāpayanti smaкупали; омывали
नदी-तीरेषुnadī-tīreṣuна берегах рек; у речных берегов
वल्गुषुvalguṣuпрекрасных; приятных
अपिapiдаже; порой
एकम् एकम्ekam ekamкаждого одного; по одному
पुरुषंpuruṣaṃчеловека; мужчину
प्रमदाःpramadāḥженщины; красавицы
सप्त च अष्ट चsapta ca aṣṭa caпо семь и восемь; семь или восемь
संवहन्त्यःsaṃvahantyaḥрастирающие; массирующие
समापेतुःsamāpetuḥподходили; собирались
नार्यःnāryaḥженщины; девы
रुचिर-लोचनाःrucira-locanāḥпрекрасноокие; с чарующими глазами
परिमृज्यparimṛjyaвытерев; очистив
तथाtathāзатем; так же
न्यायंnyāyaṃкак следует; по правилу
पाययन्तिpāyayantiпоили; давали пить
वर-अङ्गनाःvara-aṅganāḥлучшие женщины; прекрасные девы
हयान्hayānконей; лошадей
गजान्gajānслонов; боевых слонов
खरान्kharānослов; мулов
उष्ट्रान्uṣṭrānверблюдов; верблюдов
तथा एवtathā evaтак же; равно
सुरभेः सुतान्surabheḥ sutānпотомков Сурабхи; коров
इक्षून् चikṣūn caи сахарный тростник; тростники
मधु-जालान् चmadhu-jālān caи соты мёда; медовые ячеи
भोजयन्ति स्मbhojayanti smaкормили; давали есть
वाहनान्vāhanānездовых животных; носителей
इक्ष्वाकु-वर-योधानाम्ikṣvāku-vara-yodhānāmлучших воинов Икшваку; избранных воинов рода Икшваку
चोदयन्तःcodayantaḥпонуждая; побуждая
महा-बलाःmahā-balāḥмогучие; сильные
naне; нет
अश्व-बन्धःaśva-bandhaḥконюх; привязывающий коней
अश्वम्aśvamконя; лошадь
आजानात्ājānātузнавал; ведал
naне; нет
गजंgajaṃслона; боевого слона
कुञ्जर-ग्रहःkuñjara-grahaḥпогонщик слонов; ловец слонов
मत्त-प्रमत्त-मुदिताmatta-pramatta-muditāопьянённая, беспечная и радостная; в восторге и веселье
चमूःcamūḥармия; войско
साта; эта
तत्रtatraтам; в том месте
संबभौsaṃbabhauсияла; выглядела
तर्पिताःtarpitāḥнасыщенные; удовлетворённые
सर्व-कामैःsarva-kāmaiḥвсеми желаниями; всем желанным
तेteони; те
रक्त-चन्दन-रूषिताःrakta-candana-rūṣitāḥумащённые красным сандалом; покрытые алым сандалом
अप्सरो-गण-संयुक्ताःapsaro-gaṇa-saṃyuktāḥсоединённые с сонмами апсар; окружённые апсарами
सैन्याःsainyāḥвоины; люди войска
वाचम्vācamслово; речь
उदैरयन्udairayanпроизнесли; возгласили
न एवna evaникогда не; и не
अयोध्यांayodhyāṃв Айодхью; к Айодхье
गमिष्यामःgamiṣyāmaḥпойдём; вернёмся
naне; нет
गमिष्यामःgamiṣyāmaḥпойдём; отправимся
दण्डकान्daṇḍakānв Дандаку; к лесам Дандака
कुशलंkuśalaṃблаго; благополучие
भरतस्य अस्तुbharatasya astuпусть будет Бхарате; да будет Бхарате
रामस्य अस्तुrāmasya astuпусть будет Раме; да будет Раме
तथाtathāтак же; равно
सुखम्sukhamсчастье; благополучие
इतिitiтак; так говоря
पादात-योधाः चpādāta-yodhāḥ caи пешие воины; пехотинцы
हस्ति-अश्व-आरोह-बन्धकाःhasti-aśva-āroha-bandhakāḥслоновьи и конные наездники и привязчики; погонщики и конюхи
अनाथाःanāthāḥбеззащитные; лишённые хозяев
तंtaṃтот; этот
विधिंvidhiṃпорядок; устройство
लब्ध्वाlabdhvāполучив; обретя
वाचम् एताम्vācam etāmэту речь; такие слова
उदैरयन्udairayanпроизнесли; возгласили
संप्रहृष्टाःsaṃprahṛṣṭāḥполностью обрадованные; ликующие
विनेदुःvineduḥзакричали; возликовали
ते नराःte narāḥте люди; эти мужи
तत्रtatraтам; в том месте
सहस्रशःsahasraśaḥтысячами; по тысячам
भरतस्य अनुयातारःbharatasya anuyātāraḥспутники Бхараты; следовавшие за Бхаратой
स्वर्गे अयम् इतिsvarge ayam iti«это небо»; это рай
च अब्रुवन्ca abruvanи говорили; и произносили
Литературный перевод

Послышались слова: «Пейте суру, кто пьёт суру; голодные, ешьте паясу; вкушайте хорошо приготовленные мясные блюда сколько пожелаете». На прекрасных речных берегах женщин по семь и по восемь умащали и купали каждого человека; прекрасноглазые девы подходили, растирали, вытирали и как следует поили. Коней, слонов, ослов, верблюдов и коров, принадлежащих могучим лучшим воинам Икшваку, кормили сахарным тростником и медовыми сотами. Конюх не узнавал своего коня, а погонщик — своего слона: войско там сияло опьянённым, беспечным и радостным. Насыщенные всем желанным, умащённые красным сандалом и окружённые сонмами апсар, воины говорили: «Не пойдём ни в Айодхью, ни в Дандаку. Да будет благо Бхарате, и да будет счастье Раме». Так пешие воины, слоновьи и конные наездники и привязчики, получив это устройство, словно люди без прежних забот, произносили такие слова. Тысячами ликовали спутники Бхараты и говорили: «Это рай».

Версия

645c8d71d24c · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами