Рамаяна
Хануман отводит ванаров после обмана Индраджита6.69.19-26
1865 / 2464
Рамаяна · 6.69.19-26
Деванагари

स निवार्य परानीकम् अब्रवीत् तान् वनौकसः । हनूमान् संनिवर्तध्वं न नः साध्यम् इदं बलम् ॥
त्यक्त्वा प्राणान् विचेष्टन्तो राम प्रियचिकीर्षवः । यन्निमित्तं हि युध्यामो हता सा जनकात्मजा ॥
इमम् अर्थं हि विज्ञाप्य रामं सुग्रीवम् एव च । तौ यत् प्रतिविधास्येते तत् करिष्यामहे वयम् ॥
इत्य् उक्त्वा वानरश्रेष्ठो वारयन् सर्ववानरान् । शनैः शनैर् असंत्रस्तः सबलः स न्यवर्तत ॥
स तु प्रेक्ष्य हनूमन्तं व्रजन्तं यत्र राघवः । निकुम्भिलाम् अधिष्ठाय पावकं जुहुवे न्द्रजित् ॥
यज्ञभूम्यां तु विधिवत् पावकस् तेन रक्षसा । हूयमानः प्रजज्वाल होमशोणितभुक् तदा ॥
सो ऽर्चिः पिनद्धो ददृशे होमशोणिततर्पितः । संध्यागत इवादित्यः स तीव्राग्निः समुत्थितः ॥
अथेन्द्रजिद् राक्षसभूतये तु; जुहाव हव्यं विधिना विधानवत् । दृष्ट्वा व्यतिष्ठन्त च राक्षसास् ते; महासमूहेषु नयानयज्ञाः ॥

Транслитерация (IAST)

sa nivārya parānīkam abravīt tān vanaukasaḥ | hanūmān saṃnivartadhvaṃ na naḥ sādhyam idaṃ balam ||
tyaktvā prāṇān viceṣṭanto rāma priyacikīrṣavaḥ | yannimittaṃ hi yudhyāmo hatā sā janakātmajā ||
imam arthaṃ hi vijñāpya rāmaṃ sugrīvam eva ca | tau yat pratividhāsyete tat kariṣyāmahe vayam ||
ity uktvā vānaraśreṣṭho vārayan sarvavānarān | śanaiḥ śanair asaṃtrastaḥ sabalaḥ sa nyavartata ||
sa tu prekṣya hanūmantaṃ vrajantaṃ yatra rāghavaḥ | nikumbhilām adhiṣṭhāya pāvakaṃ juhuve ndrajit ||
yajñabhūmyāṃ tu vidhivat pāvakas tena rakṣasā | hūyamānaḥ prajajvāla homaśoṇitabhuk tadā ||
so 'rciḥ pinaddho dadṛśe homaśoṇitatarpitaḥ | saṃdhyāgata ivādityaḥ sa tīvrāgniḥ samutthitaḥ ||
athendrajid rākṣasabhūtaye tu; juhāva havyaṃ vidhinā vidhānavat | dṛṣṭvā vyatiṣṭhanta ca rākṣasās te; mahāsamūheṣu nayānayajñāḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
स निवार्य परानीकम्sa nivārya parānīkamон, остановив вражеское войско
अब्रवीत् तान् वनौकसःabravīt tān vanaukasaḥсказал тем лесным жителям
हनूमान् संनिवर्तध्वम्hanūmān saṃnivartadhvamХануман: возвращайтесь
न नः साध्यम् इदम् बलम्na naḥ sādhyam idam balamне достижимо нами это войско
त्यक्त्वा प्राणान् विचेष्टन्तःtyaktvā prāṇān viceṣṭantaḥоставив жизни, стараясь
राम प्रियचिकीर्षवःrāma priyacikīrṣavaḥРаме приятное желающие сделать
यत् निमित्तम् हि युध्यामःyat nimittam hi yudhyāmaḥради кого ведь сражаемся
हता सा जनकात्मजाhatā sā janakātmajāубита та дочь Джанаки
इमम् अर्थम् हि विज्ञाप्यimam artham hi vijñāpyaэто дело ведь сообщив
रामम् सुग्रीवम् एव चrāmam sugrīvam eva caРаме и Сугриве именно
तौ यत् प्रतिविधास्येतेtau yat pratividhāsyeteони что предпримут
तत् करिष्यामहे वयम्tat kariṣyāmahe vayamто сделаем мы
इति उक्त्वा वानरश्रेष्ठःiti uktvā vānaraśreṣṭhaḥтак сказав, лучший ванар
वारयन् सर्ववानरान्vārayan sarvavānarānудерживая всех ванаров
शनैः शनैः असंत्रस्तःśanaiḥ śanaiḥ asaṃtrastaḥмедленно-медленно, не испуганный
सबलः स न्यवर्ततsabalaḥ sa nyavartataс войском он возвратился
स तु प्रेक्ष्य हनूमन्तम्sa tu prekṣya hanūmantamон же увидев Ханумана
व्रजन्तम् यत्र राघवःvrajantam yatra rāghavaḥидущего туда, где Рагхава
निकुम्भिलाम् अधिष्ठायnikumbhilām adhiṣṭhāyaНикумбхилу заняв
पावकम् जुहुवे इन्द्रजित्pāvakam juhuve indrajitогонь почтил Индраджит
यज्ञभूम्याम् तु विधिवत्yajñabhūmyām tu vidhivatна жертвенной земле же по правилу
पावकः तेन रक्षसाpāvakaḥ tena rakṣasāогонь тем ракшасом
हूयमानः प्रजज्वालhūyamānaḥ prajajvālaпочитаемый, запылал
होमशोणितभुक् तदाhomaśoṇitabhuk tadāжертвенную кровь вкушающий тогда
सः अर्चिः पिनद्धः ददृशेsaḥ arciḥ pinaddhaḥ dadṛśeон пламенем обвитый виделся
होमशोणिततर्पितःhomaśoṇitatarpitaḥжертвенной кровью насыщенный
संध्यागतः इव आदित्यःsaṃdhyāgataḥ iva ādityaḥкак солнце, пришедшее к сумеркам
स तीव्र अग्निः समुत्थितःsa tīvra agniḥ samutthitaḥтот резкий огонь поднялся
अथ इन्द्रजित् राक्षसभूतये तुatha indrajit rākṣasabhūtaye tuзатем Индраджит ради благополучия ракшасов же
जुहाव हव्यम् विधिनाjuhāva havyam vidhināпринёс жертву по правилу
विधानवत्vidhānavatсогласно предписанию
दृष्ट्वा व्यतिष्ठन्त चdṛṣṭvā vyatiṣṭhanta caувидев, остановились и
राक्षसाः तेrākṣasāḥ teте ракшасы
महासमूहेषुmahāsamūheṣuв больших собраниях
नयानयज्ञाःnayānayajñāḥзнающие порядок и непорядок жертвы
Литературный перевод

Остановив вражеское войско, Хануман сказал лесным жителям: «Возвращайтесь. Это войско нам не одолеть. Мы стараемся, желая сделать приятное Раме и готовые оставить жизни, но та дочь Джанаки, ради которой мы сражаемся, убита. Сообщив это Раме и Сугриве, мы сделаем то, что они предпримут». Сказав так, лучший ванар, удерживая всех ванаров, медленно, без страха, возвратился вместе с войском. Увидев, что Хануман идёт туда, где Рагхава, Индраджит занял Никумбхилу и стал почитать огонь. На жертвенной земле, по правилу почитаемый этим ракшасом, огонь, вкушающий жертвенную кровь, запылал. Насыщенный жертвенной кровью и обвитый пламенем, этот резкий огонь поднялся и был похож на солнце, пришедшее к сумеркам. Затем Индраджит ради благополучия ракшасов принёс жертву по правилу и согласно предписанию; увидев это, ракшасы, знающие порядок и непорядок жертвы, остановились большими группами.

Версия

06791dd5a702 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами