Вараха-пурана
Повесть о верной мужу208.1-8
1645 / 1719
LinuxЛистать
Вараха-пурана · 208.1-8

Ṛṣi-putra

Деванагари

अथ पतिव्रतोपाख्यानवर्णनम् ॥ मुहूर्त्तस्य तु कालस्य दिव्याभरणभूषितान् ॥ प्रयातान्दिवि संप्रेक्ष्य विमानैः सूर्यसन्निभैः
ब्राह्मणास्तपसा सिद्धाः सपत्नीकाः सबान्धवाः ॥ सानुरागा ह्युभयतो मन्युनाभिपरिप्लुताः
विवर्णवदनो राजा प्रभातेजोविवर्जितः ॥ अचिरादेव सञ्जातः क्रोधेन भृशदुःखितः
तं तथा निष्प्रभं दृष्ट्वा धर्मराजं तपोधनः ॥ नारदश्चाब्रवीत्तत्र ज्ञात्वा तस्य मनोगतम्
अपि त्वं भ्राजमानस्तु पशोः पतिरिवापरः ॥ कस्मात्ते शोभनं वक्त्रं क्षणाद्वैवर्ण्यमापतत्
विनिःश्वसन्यथा नागः कस्मात्त्वं परितप्यसे ॥ राजन्कस्माद्बिभेषि त्वमेतदिच्छामि वेदितुम्
विवर्णं जायते वक्त्रं शुष्यते न च संशयः ॥ यन्मया हीदृशं दृष्टं श्रूयतां तन्महामुने
यायावरास्तु ये विप्रा उञ्छवृत्तिपरायणाः ॥ दृढस्वाध्यायतपसो ह्रीमन्तो ह्यनसूयकाः

Транслитерация (IAST)

atha pativratopākhyānavarṇanam || muhūrttasya tu kālasya divyābharaṇabhūṣitān || prayātāndivi saṃprekṣya vimānaiḥ sūryasannibhaiḥ
brāhmaṇāstapasā siddhāḥ sapatnīkāḥ sabāndhavāḥ || sānurāgā hyubhayato manyunābhipariplutāḥ
vivarṇavadano rājā prabhātejovivarjitaḥ || acirādeva sañjātaḥ krodhena bhṛśaduḥkhitaḥ
taṃ tathā niṣprabhaṃ dṛṣṭvā dharmarājaṃ tapodhanaḥ || nāradaścābravīttatra jñātvā tasya manogatam
api tvaṃ bhrājamānastu paśoḥ patirivāparaḥ || kasmātte śobhanaṃ vaktraṃ kṣaṇādvaivarṇyamāpatat
viniḥśvasanyathā nāgaḥ kasmāttvaṃ paritapyase || rājankasmādbibheṣi tvametadicchāmi veditum
vivarṇaṃ jāyate vaktraṃ śuṣyate na ca saṃśayaḥ || yanmayā hīdṛśaṃ dṛṣṭaṃ śrūyatāṃ tanmahāmune
yāyāvarāstu ye viprā uñchavṛttiparāyaṇāḥ || dṛḍhasvādhyāyatapaso hrīmanto hyanasūyakāḥ

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
अथathaитак
पतिव्रतोपाख्यानवर्णनम्pativratopākhyānavarṇanamописание повести о верной мужу
मुहूर्त्तस्यmuhūrttasyaмухурты
तुtuже
कालस्यkālasyaвремени
दिव्याभरणभूषितान्divyābharaṇabhūṣitānбожественными украшениями украшенных
प्रयातान्दिविprayātāndiviидущих в небе
संप्रेक्ष्यsaṃprekṣyaувидев
विमानैःvimānaiḥна колесницах
सूर्यसन्निभैःsūryasannibhaiḥсолнцу подобных
ब्राह्मणास्तपसाbrāhmaṇāstapasāбрахманы подвигом
सिद्धाःsiddhāḥсовершенные
सपत्नीकाःsapatnīkāḥс жёнами
सबान्धवाःsabāndhavāḥс родичами
सानुरागाsānurāgāс любовью
ह्युभयतोhyubhayatoс обеих сторон
मन्युनाभिपरिप्लुताःmanyunābhipariplutāḥгневом залитый
विवर्णवदनोvivarṇavadanoс побледневшим лицом
राजाrājāцарь
प्रभातेजोविवर्जितःprabhātejovivarjitaḥблеска и пыла лишённый
अचिरादेवacirādevaвскоре же
सञ्जातःsañjātaḥсделался
क्रोधेनkrodhenaот гнева
भृशदुःखितःbhṛśaduḥkhitaḥвесьма опечаленный
तंtaṃего
तथाtathāтак
निष्प्रभंniṣprabhaṃпомеркшего
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
धर्मराजंdharmarājaṃцаря закона
तपोधनःtapodhanaḥбогатый подвигом
नारदश्चाब्रवीत्तत्रnāradaścābravīttatraи Нарада сказал там
ज्ञात्वाjñātvāузнав
तस्यtasyaего
मनोगतम्manogatamто, что на уме
अपिapiразве
त्वंtvaṃты
भ्राजमानस्तुbhrājamānastuсияющий же
पशोःpaśoḥскота
पतिरिवापरःpatirivāparaḥкак иной владыка
कस्मात्तेkasmātteотчего у тебя
शोभनंśobhanaṃпрекрасное
वक्त्रंvaktraṃлицо
क्षणाद्वैवर्ण्यमापतत्kṣaṇādvaivarṇyamāpatatмгновенно бледность настигла
विनिःश्वसन्यथाviniḥśvasanyathāвздыхающий, как
नागःnāgaḥзмей
कस्मात्त्वंkasmāttvaṃотчего ты
परितप्यसेparitapyaseтерзаешься
राजन्कस्माद्बिभेषिrājankasmādbibheṣiо царь, отчего страшишься
त्वमेतदिच्छामिtvametadicchāmiты; это желаю
वेदितुम्veditumузнать
विवर्णंvivarṇaṃбледным
जायतेjāyateстановится
वक्त्रंvaktraṃлицо
शुष्यतेśuṣyateсохнет
naнет
caи
संशयःsaṃśayaḥсомнения
यन्मयाyanmayāчто мною
हीदृशंhīdṛśaṃтакое
दृष्टंdṛṣṭaṃувидено
श्रूयतांśrūyatāṃда будет услышано
तन्महामुनेtanmahāmuneто, о великий мудрец
यायावरास्तुyāyāvarāstuстранствующие же
येyeкоторые
विप्राviprāбрахманы
उञ्छवृत्तिपरायणाःuñchavṛttiparāyaṇāḥсобиранием колосьев живущие
दृढस्वाध्यायतपसोdṛḍhasvādhyāyatapasoтвёрдые в чтении писания и подвиге
ह्रीमन्तोhrīmantoстыдливые
ह्यनसूयकाःhyanasūyakāḥнезлобивые
Литературный перевод

Итак, описание повести о верной мужу. Мухурты же времени — увидев божественными украшениями украшенных, идущих в небе на колесницах, солнцу подобных, брахманов, подвигом совершенных, с жёнами, с родичами, с любовью, с обеих сторон, — гневом залитый, с побледневшим лицом царь, блеска и пыла лишённый, вскоре сделался от гнева весьма опечаленным. Его так померкшего увидев, царя закона, богатый подвигом Нарада сказал там, узнав то, что у него на уме: «Разве ты, сияющий, как иной владыка скота? Отчего у тебя прекрасное лицо мгновенно бледность настигла? Вздыхающий, как змей, отчего ты терзаешься, о царь, отчего страшишься? Это желаю узнать». — «Бледным становится лицо, сохнет, нет сомнения, — что мною такое увидено; да будет услышано то, о великий мудрец. Странствующие брахманы, собиранием колосьев живущие, твёрдые в чтении писания и подвиге, стыдливые, незлобивые».

Версия

d9d5a9137fd1 · опубликовано 4 сент. 2026 г., 15:54:35 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами