诃利世系
Нарада побуждает Вишну нисойти и уничтожить демоновHV 44.67-83
236 / 607
诃利世系 · HV 44.67-83
天城文

यो ऽप्य् असौ हयविक्रान्तो हयग्रीव इति स्मृतः केशी नाम हयो जातः स तस्यैव जघन्यजः ॥
स दुष्टो हेषितपटुः केसरी निरवग्रहः वृन्दावने वसत्य् एको नृणां मांसानि भक्षयन् ॥
अरिष्टो बलिपुत्रस् तु ककुद्मी वृषरूपधृक् गवाम् अरित्वम् आपन्नः कामरूपी महासुरः ॥
रिष्टो नाम दितेः पुत्रो वरिष्ठो दानवेषु यः स कुञ्जरत्वम् आपन्नो दैत्यः कंसस्य वाहनः ॥
लम्बो नामेति विख्यातो यो ऽसौदैत्येषु दर्पितः प्रलम्बो नाम भूत्वासौ वटं भाण्डीरम् आश्रितः ॥
खर इत्य् उच्यते दैत्यो धेनुकः सो ऽसुरोत्तमः घोरं तालवनं दैत्यश् चरत्य् उत्सारयन् प्रजाः ॥
वराहश् च किशोरश् च ताव् उभौ दानवोत्तमौ मल्लौ रङ्गगतौ तौ तु जातौ चाणूरमुष्टिकौ ॥
यौ तौ मयश् च तारश् च दानवौ दानवान्तक प्राग्ज्योतिषे तौ भौमस्य नरकस्य पुरे रतौ ॥
एते दैत्या विनिहतास् त्वया विष्णो निराकृताः मानुषं वपुर् आस्थाय बाधन्ते भुवि मानवान् ॥
त्वत्कथाद्वेषिणः सर्वे त्वन्मयान् घ्नन्ति मानवान् तव प्रसादात् तेषां वै दानवानां क्षयो भवेत् ॥
तव ते दिवि बिभ्यन्ति त्वत्तो बिभ्यन्ति सागरे पृथिव्यां बिभ्यति त्वत्तो नान्यस्य तु कथंचन ॥
दुर्वृत्तस्य हतस्यापि त्वया नान्येन श्रीधर दिवश् च्युतस्य दैत्यस्य गतिर् भवति मेदिनी ॥
व्युत्थितस्य तु मेदिन्यां हतस्य नृशरीरिणः दुर्लभं स्वर्गगमनं त्वयि जाग्रति केशव ॥
तद् आगच्छ स्वयं विष्णो गच्छाव पृथिवीतलम् दानवानां विनाशाय विसृजात्मानम् आत्मना ॥
मूर्तयो हि तवाव्यक्ता दृश्यादृश्याः सुरोत्तमैः तासु सृष्टास् त्वया देवाः संभविष्यन्ति भूतले ॥
तवावतरणे विष्णो कंसः स विनशिष्यति सेत्स्यते च स कार्यार्थो यस्यार्थे भूमिर् आगता ॥
त्वं भारते कार्यगुरुस् त्वं चक्षुस् त्वं परायणः तद् आगच्छ हृषीकेश क्षितौ ताञ् जहि दानवान् ॥

转写 (IAST)

yo 'py asau hayavikrānto hayagrīva iti smṛtaḥ keśī nāma hayo jātaḥ sa tasyaiva jaghanyajaḥ ||
sa duṣṭo heṣitapaṭuḥ kesarī niravagrahaḥ vṛndāvane vasaty eko nṛṇāṃ māṃsāni bhakṣayan ||
ariṣṭo baliputras tu kakudmī vṛṣarūpadhṛk gavām aritvam āpannaḥ kāmarūpī mahāsuraḥ ||
riṣṭo nāma diteḥ putro variṣṭho dānaveṣu yaḥ sa kuñjaratvam āpanno daityaḥ kaṃsasya vāhanaḥ ||
lambo nāmeti vikhyāto yo 'saudaityeṣu darpitaḥ pralambo nāma bhūtvāsau vaṭaṃ bhāṇḍīram āśritaḥ ||
khara ity ucyate daityo dhenukaḥ so 'surottamaḥ ghoraṃ tālavanaṃ daityaś caraty utsārayan prajāḥ ||
varāhaś ca kiśoraś ca tāv ubhau dānavottamau mallau raṅgagatau tau tu jātau cāṇūramuṣṭikau ||
yau tau mayaś ca tāraś ca dānavau dānavāntaka prāgjyotiṣe tau bhaumasya narakasya pure ratau ||
ete daityā vinihatās tvayā viṣṇo nirākṛtāḥ mānuṣaṃ vapur āsthāya bādhante bhuvi mānavān ||
tvatkathādveṣiṇaḥ sarve tvanmayān ghnanti mānavān tava prasādāt teṣāṃ vai dānavānāṃ kṣayo bhavet ||
tava te divi bibhyanti tvatto bibhyanti sāgare pṛthivyāṃ bibhyati tvatto nānyasya tu kathaṃcana ||
durvṛttasya hatasyāpi tvayā nānyena śrīdhara divaś cyutasya daityasya gatir bhavati medinī ||
vyutthitasya tu medinyāṃ hatasya nṛśarīriṇaḥ durlabhaṃ svargagamanaṃ tvayi jāgrati keśava ||
tad āgaccha svayaṃ viṣṇo gacchāva pṛthivītalam dānavānāṃ vināśāya visṛjātmānam ātmanā ||
mūrtayo hi tavāvyaktā dṛśyādṛśyāḥ surottamaiḥ tāsu sṛṣṭās tvayā devāḥ saṃbhaviṣyanti bhūtale ||
tavāvataraṇe viṣṇo kaṃsaḥ sa vinaśiṣyati setsyate ca sa kāryārtho yasyārthe bhūmir āgatā ||
tvaṃ bhārate kāryagurus tvaṃ cakṣus tvaṃ parāyaṇaḥ tad āgaccha hṛṣīkeśa kṣitau tāñ jahi dānavān ||

逐字释义
梵语IAST释义
यो ऽप्य् असौ हयविक्रान्तोyo 'py asau hayavikrāntoи тот, конской поступью
हयग्रीव इति स्मृतःhayagrīva iti smṛtaḥизвестный как Хаягрива
केशी नाम हयो जातःkeśī nāma hayo jātaḥконь по имени Кеши родился; явился конь, называемый Кеши
स तस्यैव जघन्यजःsa tasyaiva jaghanyajaḥон был его низшим рождением; он произошёл от того же худшего рода
स दुष्टो हेषितपटुःsa duṣṭo heṣitapaṭuḥтот злой, искусный в ржании
केसरी निरवग्रहःkesarī niravagrahaḥгривастый, не знающий удержания
वृन्दावने वसत्य् एकोvṛndāvane vasaty ekoодин живёт во Вриндаване; в одиночку обитает во Вриндаване
नृणां मांसानि भक्षयन्nṛṇāṃ māṃsāni bhakṣayanпожирая мясо людей; едя человеческую плоть
अरिष्टो बलिपुत्रस् तुariṣṭo baliputras tuАришта же, сын Бали
ककुद्मी वृषरूपधृक्kakudmī vṛṣarūpadhṛkгорбатый, носящий облик быка
गवाम् अरित्वम् आपन्नःgavām aritvam āpannaḥставший врагом коров; обратившийся в недруга коров
कामरूपी महासुरःkāmarūpī mahāsuraḥвеликий асура с произвольным обликом; могучий демон, меняющий форму по желанию
रिष्टो नाम दितेः पुत्रोriṣṭo nāma diteḥ putroпо имени Ришта, сын Дити
वरिष्ठो दानवेषु यःvariṣṭho dānaveṣu yaḥкоторый был лучшим среди данавов
स कुञ्जरत्वम् आपन्नोsa kuñjaratvam āpannoон принял слоновость; он вошёл в облик слона
दैत्यः कंसस्य वाहनःdaityaḥ kaṃsasya vāhanaḥдайтья, средство передвижения Камсы; демон, ставший ездовой силой Камсы
लम्बो नामेति विख्यातोlambo nāmeti vikhyātoизвестный по имени Ламба
यो ऽसौदैत्येषु दर्पितःyo 'saudaityeṣu darpitaḥтот, гордый среди дайтьев
प्रलम्बो नाम भूत्वासौpralambo nāma bhūtvāsauтот стал по имени Праламба; он, став называемым Праламбой
वटं भाण्डीरम् आश्रितःvaṭaṃ bhāṇḍīram āśritaḥприбег к баньяну Бхандира; поселился у дерева Бхандира
खर इत्य् उच्यते दैत्योkhara ity ucyate daityoдайтья называется Кхара
धेनुकः सो ऽसुरोत्तमःdhenukaḥ so 'surottamaḥон Дхенука, лучший асура
घोरं तालवनं दैत्यश्ghoraṃ tālavanaṃ daityaśстрашный дайтья по лесу Талавана; демон в ужасной Талаване
चरत्य् उत्सारयन् प्रजाःcaraty utsārayan prajāḥходит, изгоняя жителей; бродит, выталкивая народ
वराहश् च किशोरश् चvarāhaś ca kiśoraś caВараха и Кишора
ताव् उभौ दानवोत्तमौtāv ubhau dānavottamauоба эти лучшие данавы
मल्लौ रङ्गगतौ तौ तुmallau raṅgagatau tau tuэти двое борцов, вошедшие на арену; оба борца, оказавшиеся на ристалище
जातौ चाणूरमुष्टिकौjātau cāṇūramuṣṭikauродились как Чанура и Муштика; явились Чанура и Муштика
यौ तौ मयश् चyau tau mayaś caте двое, Майя и
तारश् चtāraś caи Тара
दानवौ दानवान्तकdānavau dānavāntakaданавы, о губитель данавов
प्राग्ज्योतिषे तौ भौमस्यprāgjyotiṣe tau bhaumasyaэти двое в Прагджйотише Бхаумы; они в Прагджйотише земного Нараки
नरकस्य पुरे रतौnarakasya pure ratauв городе Нараки радовались; наслаждались в городе Нараки
एते दैत्या विनिहतास्ete daityā vinihatāsэти дайтьи, убитые
त्वया विष्णो निराकृताःtvayā viṣṇo nirākṛtāḥтобой, о Вишну, устранённые
मानुषं वपुर् आस्थायmānuṣaṃ vapur āsthāyaприняв человеческое тело; облекшись в человеческий образ
बाधन्ते भुवि मानवान्bādhante bhuvi mānavānмучают людей на земле; угнетают смертных в земном мире
त्वत्कथाद्वेषिणः सर्वेtvatkathādveṣiṇaḥ sarveвсе ненавистники рассказов о тебе
त्वन्मयान् घ्नन्ति मानवान्tvanmayān ghnanti mānavānубивают людей, наполненных тобой
तव प्रसादात् तेषां वैtava prasādāt teṣāṃ vaiпо твоей милости именно их; твоей благосклонностью этих
दानवानां क्षयो भवेत्dānavānāṃ kṣayo bhavetданавов гибель будет; демонов уничтожение совершится
तव ते दिवि बिभ्यन्तिtava te divi bibhyantiони боятся тебя на небе
त्वत्तो बिभ्यन्ति सागरेtvatto bibhyanti sāgareтебя боятся в океане
पृथिव्यां बिभ्यति त्वत्तोpṛthivyāṃ bibhyati tvattoна земле боятся тебя; в земном мире страшатся тебя
नान्यस्य तु कथंचनnānyasya tu kathaṃcanaно никак не другого; и никого иного
दुर्वृत्तस्य हतस्यापिdurvṛttasya hatasyāpiдаже для злодея, убитого
त्वया नान्येन श्रीधरtvayā nānyena śrīdharaтобой, а не другим, Шридхара
दिवश् च्युतस्य दैत्यस्यdivaś cyutasya daityasyaдля дайтьи, падшего с неба; у демона, низвергнутого с небес
गतिर् भवति मेदिनीgatir bhavati medinīприбежищем становится земля; земля делается местом ухода
व्युत्थितस्य तु मेदिन्यांvyutthitasya tu medinyāṃа для поднявшегося на земле
हतस्य नृशरीरिणःhatasya nṛśarīriṇaḥубитого в человеческом теле
दुर्लभं स्वर्गगमनंdurlabhaṃ svargagamanaṃтрудно достижимо восхождение на небо; возвращение в рай трудно
त्वयि जाग्रति केशवtvayi jāgrati keśavaкогда ты бодрствуешь, Кешава; при твоём бодрствовании, Кешава
तद् आगच्छ स्वयं विष्णोtad āgaccha svayaṃ viṣṇoпоэтому приди сам, Вишну
गच्छाव पृथिवीतलम्gacchāva pṛthivītalamпойдём на поверхность земли
दानवानां विनाशायdānavānāṃ vināśāyaдля уничтожения данавов; ради гибели демонов
विसृजात्मानम् आत्मनाvisṛjātmānam ātmanāяви себя самим собой; выпусти собственную сущность из себя
मूर्तयो हि तवाव्यक्ताmūrtayo hi tavāvyaktāведь твои образы непроявлены
दृश्यादृश्याः सुरोत्तमैःdṛśyādṛśyāḥ surottamaiḥвидимые и невидимые лучшим богам
तासु सृष्टास् त्वया देवाःtāsu sṛṣṭās tvayā devāḥв них созданные тобой боги; девы, тобой помещённые в эти линии
संभविष्यन्ति भूतलेsaṃbhaviṣyanti bhūtaleродятся на земле; появятся в земном мире
तवावतरणे विष्णोtavāvataraṇe viṣṇoпри твоём нисхождении, Вишну
कंसः स विनशिष्यतिkaṃsaḥ sa vinaśiṣyatiэтот Камса погибнет
सेत्स्यते च स कार्यार्थोsetsyate ca sa kāryārthoи этот смысл дела осуществится; та цель дела будет достигнута
यस्यार्थे भूमिर् आगताyasyārthe bhūmir āgatāради которого Земля пришла; из-за которого Земля явилась
त्वं भारते कार्यगुरुस्tvaṃ bhārate kāryagurusты главный в деле Бхараты
त्वं चक्षुस् त्वं परायणःtvaṃ cakṣus tvaṃ parāyaṇaḥты глаз, ты высшее прибежище
तद् आगच्छ हृषीकेशtad āgaccha hṛṣīkeśaпоэтому приди, Хришикеша; так приди же, Хришикеша
क्षितौ ताञ् जहि दानवान्kṣitau tāñ jahi dānavānна земле убей тех данавов; порази этих демонов в земном мире
译文

«Тот, кто был известен как Хаягрива с конской поступью, в своём низшем рождении стал конём по имени Кеши. Злой, искусный в ржании, гривастый и не знающий удержания, он один живёт во Вриндаване, пожирая человеческую плоть. Аришта, сын Бали, горбатый и принявший облик быка, стал врагом коров — великий асура, меняющий форму по желанию. Ришта, сын Дити, лучший среди данавов, принял облик слона и стал ездовым животным Камсы. Ламба, гордый среди дайтьев, стал Праламбой и поселился у баньяна Бхандира. Дайтья, называемый Кхарой, теперь Дхенука, лучший асура, бродит по страшной Талаване, изгоняя жителей. Вараха и Кишора, оба лучшие данавы, родились как два борца, Чанура и Муштика, вышедшие на арену. А Майя и Тара, о губитель данавов, наслаждались в Прагджйотише, городе Нараки. Все эти дайтьи, некогда убитые и устранённые тобой, о Вишну, теперь приняли человеческие тела и мучают людей на земле. Ненавидя рассказы о тебе, они убивают людей, наполненных тобой; только по твоей милости может совершиться гибель этих данавов. Они боятся тебя на небе, боятся тебя в океане, боятся тебя на земле и никого другого. Даже злодей, убитый тобой, а не кем-то другим, о Шридхара, если он падает с неба, находит прибежище на земле; но тому, кто поднялся на земле и погиб в человеческом теле, трудно вновь попасть на небо, пока ты бодрствуешь, о Кешава. Поэтому приди сам, о Вишну; пойдём на поверхность земли. Ради уничтожения данавов яви себя самим собой. Твои образы непроявлены, видимы и невидимы даже лучшим богам; в них боги, созданные тобой, родятся на земле. При твоём нисхождении Камса погибнет, и цель, ради которой пришла Земля, будет достигнута. Ты главный в деле Бхараты, ты глаз и высшее прибежище. Поэтому приди, о Хришикеша, и порази этих данавов на земле».

版本

4680bb7fd67f · 发布于 2026年6月22日 03:31:04 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂