摩诃婆罗多
Sagara-putra-prasava-parva (The Birth of Sagara's Sons)3.104.16-22
3158 / 15823
摩诃婆罗多 · 3.104.16-22
天城文

स चापि सगरो राजा जगाम स्वं निवेशनम् ॥
पत्नीभ्यां सहितस् तात सो ऽतिहृष्टमनास् तदा ॥
तस्याथ मनुजश्रेष्ठ ते भार्ये कमलेक्षणे ॥
वैदर्भी चैव शैब्या च गर्भिण्यौ संबभूवतुः ॥
ततः कालेन वैदर्भी गर्भालाबुं व्यजायत ॥
शैब्या च सुषुवे पुत्रं कुमारं देवरूपिणम् ॥
तदालाबुं समुत्स्रष्टुं मनश् चक्रे स पार्थिवः ॥
अथान्तरिक्षाच् छुश्राव वाचं गम्भीरनिस्वनाम् ॥
राजन् मा साहसं कार्षीः पुत्रान् न त्यक्तुम् अर्हसि ॥
अलाबुमध्यान् निष्कृष्य बीजं यत्नेन गोप्यताम् ॥
सोपस्वेदेषु पात्रेषु घृतपूर्णेषु भागशः ॥
ततः पुत्रसहस्राणि षष्टिं प्राप्स्यसि पार्थिव ॥
महादेवेन दिष्टं ते पुत्रजन्म नराधिप ॥
अनेन क्रमयोगेन मा ते बुद्धिर् अतो ऽन्यथा ॥

转写 (IAST)

sa cāpi sagaro rājā jagāma svaṃ niveśanam ||
patnībhyāṃ sahitas tāta so 'tihṛṣṭamanās tadā ||
tasyātha manujaśreṣṭha te bhārye kamalekṣaṇe ||
vaidarbhī caiva śaibyā ca garbhiṇyau saṃbabhūvatuḥ ||
tataḥ kālena vaidarbhī garbhālābuṃ vyajāyata ||
śaibyā ca suṣuve putraṃ kumāraṃ devarūpiṇam ||
tadālābuṃ samutsraṣṭuṃ manaś cakre sa pārthivaḥ ||
athāntarikṣāc chuśrāva vācaṃ gambhīranisvanām ||
rājan mā sāhasaṃ kārṣīḥ putrān na tyaktum arhasi ||
alābumadhyān niṣkṛṣya bījaṃ yatnena gopyatām ||
sopasvedeṣu pātreṣu ghṛtapūrṇeṣu bhāgaśaḥ ||
tataḥ putrasahasrāṇi ṣaṣṭiṃ prāpsyasi pārthiva ||
mahādevena diṣṭaṃ te putrajanma narādhipa ||
anena kramayogena mā te buddhir ato 'nyathā ||

逐字释义
梵语IAST释义
स चापि सगरो राजा जगाम स्वं निवेशनम् ॥ पत्नीभ्यां सहितस् तात सो ऽतिहृष्टमनास् तदा ॥ तस्याथ मनुजश्रेष्ठ ते भार्ये कमलेक्षणे ॥ वैदर्भी चैव शैब्या च गर्भिण्यौ संबभूवतुः ॥ ततः कालेन वैदर्भी गर्भालाबुं व्यजायत ॥ शैब्या च सुषुवे पुत्रं कुमारं देवरूपिणम् ॥ तदालाबुं समुत्स्रष्टुं मनश् चक्रे स पार्थिवः ॥ अथान्तरिक्षाच् छुश्राव वाचं गम्भीरनिस्वनाम् ॥ राजन् मा साहसं कार्षीः पुत्रान् न त्यक्तुम् अर्हसि ॥ अलाबुमध्यान् निष्कृष्य बीजं यत्नेन गोप्यताम् ॥ सोपस्वेदेषु पात्रेषु घृतपूर्णेषु भागशः ॥ ततः पुत्रसहस्राणि षष्टिं प्राप्स्यसि पार्थिव ॥ महादेवेन दिष्टं ते पुत्रजन्म नराधिप ॥ अनेन क्रमयोगेन मा ते बुद्धिर् अतो ऽन्यथा ॥sa cāpi sagaro rājā jagāma svaṃ niveśanam || patnībhyāṃ sahitas tāta so 'tihṛṣṭamanās tadā || tasyātha manujaśreṣṭha te bhārye kamalekṣaṇe || vaidarbhī caiva śaibyā ca garbhiṇyau saṃbabhūvatuḥ || tataḥ kālena vaidarbhī garbhālābuṃ vyajāyata || śaibyā ca suṣuve putraṃ kumāraṃ devarūpiṇam || tadālābuṃ samutsraṣṭuṃ manaś cakre sa pārthivaḥ || athāntarikṣāc chuśrāva vācaṃ gambhīranisvanām || rājan mā sāhasaṃ kārṣīḥ putrān na tyaktum arhasi || alābumadhyān niṣkṛṣya bījaṃ yatnena gopyatām || sopasvedeṣu pātreṣu ghṛtapūrṇeṣu bhāgaśaḥ || tataḥ putrasahasrāṇi ṣaṣṭiṃ prāpsyasi pārthiva || mahādevena diṣṭaṃ te putrajanma narādhipa || anena kramayogena mā te buddhir ato 'nyathā ||Sagara returns home with his wives in joy; both wives conceive; Vaidarbhi gives birth to a gourd, while Shaibya bears a beautiful boy; the king wishes to throw away Vaidarbhi's gourd, but hears a deep voice from the sky: do not act rashly, do not abandon your sons; take the seed out of the gourd, preserve it in parts in warmed vessels filled with clarified butter, and so you will obtain sixty thousand sons, as ordained by Mahadeva.
译文

Sagara too went to his own dwelling, father, together with his wives, his mind exceedingly joyful. Then both his lotus-eyed wives, Vaidarbhi and Shaibya, became pregnant. In time Vaidarbhi gave birth to a gourd-fruit, and Shaibya bore a son, a boy resembling a god. The king resolved to throw away this gourd, but he heard from the sky a voice of deep resonance: 'O king, do not act rashly. You must not abandon your sons. Draw out the seed from within the gourd and guard it carefully. Divide it among vessels filled with clarified butter and kept warm; then you will obtain sixty thousand sons, O king. The birth of your sons has been ordained for you by Mahadeva in precisely this manner; let your mind not turn away from it.'

版本

671483f33d5a · 发布于 2026年7月16日 17:02:54 UTC

可用语言RUEN

用方向键翻颂