摩诃婆罗多
Aṣṭāvakra-bandi-vāda-jaya-parva (Ashtavakra's Victory over Bandi)3.134.1-6
3245 / 15823
摩诃婆罗多 · 3.134.1-6
天城文

अष्टावक्र उवाच
अत्रोग्रसेनसमितेषु राजन्; समागतेष्व् अप्रतिमेषु राजसु ॥
न वै विवित्सान्तरम् अस्ति वादिनां; महाजले हंसनिनादिनाम् इव ॥
न मे ऽद्य वक्ष्यस्य् अतिवादिमानिन्; ग्लहं प्रपन्नः सरिताम् इवागमः ॥
हुताशनस्येव समिद्धतेजसः; स्थिरो भवस्वेह ममाद्य बन्दिन् ॥
बन्द्य् उवाच
व्याघ्रं शयानं प्रति मा प्रबोधय; आशीविषं सृक्किणी लेलिहानम् ॥
पदाहतस्येव शिरो ऽभिहत्य; नादष्टो वै मोक्ष्यसे तन् निबोध ॥
यो वै दर्पात् संहननोपपन्नः; सुदुर्बलः पर्वतम् आविहन्ति ॥
तस्यैव पाणिः सनखो विशीर्यते; न चैव शैलस्य हि दृश्यते व्रणः ॥
सर्वे राज्ञो मैथिलस्य मैनाकस्येव पर्वताः ॥
निकृष्टभूता राजानो वत्सा अनदुहो यथा ॥
लोमश उवाच
अष्टावक्रः समितौ गर्जमानो; जातक्रोधो बन्दिनम् आह राजन् ॥
उक्ते वाक्ये चोत्तरं मे ब्रवीहि; वाक्यस्य चाप्य् उत्तरं ते ब्रवीमि ॥

转写 (IAST)

aṣṭāvakra uvāca
atrograsenasamiteṣu rājan; samāgateṣv apratimeṣu rājasu ||
na vai vivitsāntaram asti vādināṃ; mahājale haṃsaninādinām iva ||
na me 'dya vakṣyasy ativādimānin; glahaṃ prapannaḥ saritām ivāgamaḥ ||
hutāśanasyeva samiddhatejasaḥ; sthiro bhavasveha mamādya bandin ||
bandy uvāca
vyāghraṃ śayānaṃ prati mā prabodhaya; āśīviṣaṃ sṛkkiṇī lelihānam ||
padāhatasyeva śiro 'bhihatya; nādaṣṭo vai mokṣyase tan nibodha ||
yo vai darpāt saṃhananopapannaḥ; sudurbalaḥ parvatam āvihanti ||
tasyaiva pāṇiḥ sanakho viśīryate; na caiva śailasya hi dṛśyate vraṇaḥ ||
sarve rājño maithilasya mainākasyeva parvatāḥ ||
nikṛṣṭabhūtā rājāno vatsā anaduho yathā ||
lomaśa uvāca
aṣṭāvakraḥ samitau garjamāno; jātakrodho bandinam āha rājan ||
ukte vākye cottaraṃ me bravīhi; vākyasya cāpy uttaraṃ te bravīmi ||

逐字释义
梵语IAST释义
अष्टावक्र उवाच अत्रोग्रसेनसमितेषु राजन्; समागतेष्व् अप्रतिमेषु राजसु ॥ न वै विवित्सान्तरम् अस्ति वादिनां; महाजले हंसनिनादिनाम् इव ॥ न मे ऽद्य वक्ष्यस्य् अतिवादिमानिन्; ग्लहं प्रपन्नः सरिताम् इवागमः ॥ हुताशनस्येव समिद्धतेजसः; स्थिरो भवस्वेह ममाद्य बन्दिन् ॥ बन्द्य् उवाच व्याघ्रं शयानं प्रति मा प्रबोधय; आशीविषं सृक्किणी लेलिहानम् ॥ पदाहतस्येव शिरो ऽभिहत्य; नादष्टो वै मोक्ष्यसे तन् निबोध ॥ यो वै दर्पात् संहननोपपन्नः; सुदुर्बलः पर्वतम् आविहन्ति ॥ तस्यैव पाणिः सनखो विशीर्यते; न चैव शैलस्य हि दृश्यते व्रणः ॥ सर्वे राज्ञो मैथिलस्य मैनाकस्येव पर्वताः ॥ निकृष्टभूता राजानो वत्सा अनदुहो यथा ॥ लोमश उवाच अष्टावक्रः समितौ गर्जमानो; जातक्रोधो बन्दिनम् आह राजन् ॥ उक्ते वाक्ये चोत्तरं मे ब्रवीहि; वाक्यस्य चाप्य् उत्तरं ते ब्रवीमि ॥aṣṭāvakra uvāca atrograsenasamiteṣu rājan; samāgateṣv apratimeṣu rājasu || na vai vivitsāntaram asti vādināṃ; mahājale haṃsaninādinām iva || na me 'dya vakṣyasy ativādimānin; glahaṃ prapannaḥ saritām ivāgamaḥ || hutāśanasyeva samiddhatejasaḥ; sthiro bhavasveha mamādya bandin || bandy uvāca vyāghraṃ śayānaṃ prati mā prabodhaya; āśīviṣaṃ sṛkkiṇī lelihānam || padāhatasyeva śiro 'bhihatya; nādaṣṭo vai mokṣyase tan nibodha || yo vai darpāt saṃhananopapannaḥ; sudurbalaḥ parvatam āvihanti || tasyaiva pāṇiḥ sanakho viśīryate; na caiva śailasya hi dṛśyate vraṇaḥ || sarve rājño maithilasya mainākasyeva parvatāḥ || nikṛṣṭabhūtā rājāno vatsā anaduho yathā || lomaśa uvāca aṣṭāvakraḥ samitau garjamāno; jātakrodho bandinam āha rājan || ukte vākye cottaraṃ me bravīhi; vākyasya cāpy uttaraṃ te bravīmi ||Ashtavakra says that here, among the assembled hosts of mighty armies, among incomparable kings, there is no room left for disputants, as there is no room for the cry of geese on a vast expanse of water; Bandi, who thinks himself a great disputant, will not surpass him in speech today -- he has fallen into the mouth of the rivers like a stream, and must stand firm before his blazing fiery splendor; Bandi replies that one should not wake a sleeping tiger or a snake licking its lips: struck on the head by a foot, the offender will not escape unbitten, know this; whoever, out of pride, being himself very weak, strikes a mountain, shatters his own hand along with its nails, while the mountain shows no wound at all; all kings before the king of Mithila are as low as mountains before Mainaka, as calves before a bull; Lomasha says that Ashtavakra, roaring in the assembly and having grown angry, said to Bandi: answer the word I have spoken, and I will answer yours.
译文

Ashtavakra said: "Here, O king, in the assemblies of mighty hosts, among incomparable kings, there is no free space left for disputants, as there is none for the cry of geese on a vast expanse of water. Bandi, who thinks himself an excessive disputant, you will not surpass me in speech today: you have fallen into the mouth of the rivers like a stream. Stand firm before me, before the blazing splendor of fire." Bandi said: "Do not wake a sleeping tiger, do not wake a poisonous snake licking its lips. Know this: having struck it on the head with your foot, you will not escape unbitten. Whoever, out of pride, being himself very weak, strikes a mountain, shatters his own hand together with its nails; and no wound is seen upon the rock. All kings before the king of Mithila are as low as mountains before Mainaka, as calves before a bull." Lomasha said: "Ashtavakra, roaring in the assembly, grew angry and said to Bandi: 'Answer the word I have spoken; and I will answer your word.'"

版本

412d7bfa1381 · 发布于 2026年7月16日 17:06:20 UTC

可用语言RUEN

用方向键翻颂