摩诃婆罗多
The Dead Are Counted and Cremated11.26.6-10
9955 / 15823
摩诃婆罗多 · 11.26.6-10
天城文

वैशंपायन उवाच
तच् छ्रुत्वा वासुदेवस्य पुनरुक्तं वचो ऽप्रियम् ॥
तूष्णीं बभूव गान्धारी शोकव्याकुललोचना ॥
धृतराष्ट्रस् तु राजर्षिर् निगृह्याबुद्धिजं तमः ॥
पर्यपृच्छत धर्मात्मा धर्मराजं युधिष्ठिरम् ॥
जीवतां परिमाणज्ञः सैन्यानाम् असि पाण्डव ॥
हतानां यदि जानीषे परिमाणं वदस्व मे ॥
युधिष्ठिर उवाच
दशायुतानाम् अयुतं सहस्राणि च विंशतिः ॥
कोट्यः षष्टिश् च षट् चैव ये ऽस्मिन् राजमृधे हताः ॥
अलक्ष्याणां तु वीराणां सहस्राणि चतुर्दश ॥
दश चान्यानि राजेन्द्र शतं षष्टिश् च पञ्च च ॥

转写 (IAST)

vaiśaṃpāyana uvāca
tac chrutvā vāsudevasya punaruktaṃ vaco 'priyam ||
tūṣṇīṃ babhūva gāndhārī śokavyākulalocanā ||
dhṛtarāṣṭras tu rājarṣir nigṛhyābuddhijaṃ tamaḥ ||
paryapṛcchata dharmātmā dharmarājaṃ yudhiṣṭhiram ||
jīvatāṃ parimāṇajñaḥ sainyānām asi pāṇḍava ||
hatānāṃ yadi jānīṣe parimāṇaṃ vadasva me ||
yudhiṣṭhira uvāca
daśāyutānām ayutaṃ sahasrāṇi ca viṃśatiḥ ||
koṭyaḥ ṣaṣṭiś ca ṣaṭ caiva ye 'smin rājamṛdhe hatāḥ ||
alakṣyāṇāṃ tu vīrāṇāṃ sahasrāṇi caturdaśa ||
daśa cānyāni rājendra śataṃ ṣaṣṭiś ca pañca ca ||

逐字释义
梵语IAST释义
वैशंपायन उवाचvaiśaṃpāyana uvācaВайшампаяна сказал; Вайшампаяна произнёс
तत् श्रुत्वा वासुदेवस्यtat śrutvā vāsudevasyaэто услышав от Васудевы; услышав Кришну
पुनर् उक्तम् वचः अप्रियम्punar uktam vacaḥ apriyamснова сказанное неприятное слово; горькую речь
तूष्णीम् बभूव गान्धारीtūṣṇīm babhūva gāndhārīмолчаливой стала Гандхари; Гандхари замолчала
शोक व्याकुल लोचनाśoka vyākula locanāс глазами, смущёнными скорбью; с глазами в горе
धृतराष्ट्रः तु राजर्षिःdhṛtarāṣṭraḥ tu rājarṣiḥДхритараштра же царственный риши; царь-мудрец
निगृह्य अबुद्धि जम् तमःnigṛhya abuddhi jam tamaḥсдержав тьму, рождённую неведением; обуздав помрачение
पर्यपृच्छत धर्मात्माparyapṛcchata dharmātmāспросил праведнодушный; стал спрашивать
धर्मराजम् युधिष्ठिरम्dharmarājam yudhiṣṭhiramДхармараджу Юдхиштхиру; царя дхармы
जीवताम् परिमाण ज्ञःjīvatām parimāṇa jñaḥживых меру знающий; знающий число живых
सैन्यानाम् असि पाण्डवsainyānām asi pāṇḍavaвойск ты, Пандава; в армиях
हतानाम् यदि जानीषेhatānām yadi jānīṣeесли убитых знаешь; если знаешь павших
परिमाणम् वदस्व मेparimāṇam vadasva meчисло скажи мне; назови меру
युधिष्ठिर उवाचyudhiṣṭhira uvācaЮдхиштхира сказал; Юдхиштхира произнёс
दश अयुतानाम् अयुतम्daśa ayutānām ayutamдесять тысяч десятков тысяч; миллионы
सहस्राणि च विंशतिःsahasrāṇi ca viṃśatiḥи двадцать тысяч; ещё двадцать тысяч
कोट्यः षष्टिः चkoṭyaḥ ṣaṣṭiḥ caи шестьдесят коти; шестьдесят кроров
षट् च एवṣaṭ ca evaи ещё шесть; именно шесть
ये अस्मिन् राज मृधे हताःye asmin rāja mṛdhe hatāḥкто в этой царской битве убиты; павшие в войне
अलक्ष्याणाम् तु वीराणाम्alakṣyāṇām tu vīrāṇāmнеопознанных же героев; неучтённых воинов
सहस्राणि चतुर्दशsahasrāṇi caturdaśaчетырнадцать тысяч; тысячи
दश च अन्यानि राजेन्द्रdaśa ca anyāni rājendraи ещё десять, царь царей; сверх того
शतम् षष्टिः च पञ्च चśatam ṣaṣṭiḥ ca pañca caсто шестьдесят и пять; сто шестьдесят пять
译文

Вайшампаяна сказал: «Услышав это вновь сказанное неприятное слово Васудевы, Гандхари с глазами, смущёнными скорбью, замолчала. А Дхритараштра, царственный мудрец, обуздав тьму, рождённую неведением, спросил праведнодушного Дхармараджу Юдхиштхиру: “Пандава, ты знаешь число живых в войсках; если знаешь и число убитых, скажи мне”. Юдхиштхира сказал: “В этой царской битве убиты шестьдесят шесть коти, ещё двадцать тысяч и десять тысяч десятков тысяч; а неучтённых героев, о царь царей, четырнадцать тысяч, ещё десять и сто шестьдесят пять”».

版本

5ad952167a6a · 发布于 2026年6月20日 14:29:02 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂