摩诃婆罗多
The Need for a King (The Necessity of a King)12.67.29-38
10256 / 15823
摩诃婆罗多 · 12.67.29-38
天城文

स निर्ययौ महातेजा बलेन महता वृतः ॥
महाभिजनसंपन्नस् तेजसा प्रज्वलन्न् इव ॥
तस्य तां महिमां दृष्ट्वा महेन्द्रस्येव देवताः ॥
अपतत्रसिरे सर्वे स्वधर्मे च दधुर् मनः ॥
ततो महीं परिययौ पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥
शमयन् सर्वतः पापान् स्वकर्मसु च योजयन् ॥
एवं ये भूतिम् इच्छेयुः पृथिव्यां मानवाः क्व चित् ॥
कुर्यू राजानम् एवाग्रे प्रजानुग्रहकारणात् ॥
नमस्येयुश् च तं भक्त्या शिष्या इव गुरुं सदा ॥
देवा इव सहस्राक्षं प्रजा राजानम् अन्तिके ॥
सत्कृतं स्वजनेनेह परो ऽपि बहु मन्यते ॥
स्वजनेन त्व् अवज्ञातं परे परिभवन्त्य् उत ॥
राज्ञः परैः परिभवः सर्वेषाम् असुखावहः ॥
तस्माच् छत्रं च पत्रं च वासांस्य् आभरणानि च ॥
भोजनान्य् अथ पानानि राज्ञे दद्युर् गृहाणि च ॥
आसनानि च शय्याश् च सर्वोपकरणानि च ॥
गुप्तात्मा स्याद् दुराधर्षः स्मितपूर्वाभिभाषिता ॥
आभाषितश् च मधुरं प्रतिभाषेत मानवान् ॥
कृतज्ञो दृढभक्तिः स्यात् संविभागी जितेन्द्रियः ॥
ईक्षितः प्रतिवीक्षेत मृदु चर्जु च वल्गु च ॥

转写 (IAST)

sa niryayau mahātejā balena mahatā vṛtaḥ ||
mahābhijanasaṃpannas tejasā prajvalann iva ||
tasya tāṃ mahimāṃ dṛṣṭvā mahendrasyeva devatāḥ ||
apatatrasire sarve svadharme ca dadhur manaḥ ||
tato mahīṃ pariyayau parjanya iva vṛṣṭimān ||
śamayan sarvataḥ pāpān svakarmasu ca yojayan ||
evaṃ ye bhūtim iccheyuḥ pṛthivyāṃ mānavāḥ kva cit ||
kuryū rājānam evāgre prajānugrahakāraṇāt ||
namasyeyuś ca taṃ bhaktyā śiṣyā iva guruṃ sadā ||
devā iva sahasrākṣaṃ prajā rājānam antike ||
satkṛtaṃ svajaneneha paro 'pi bahu manyate ||
svajanena tv avajñātaṃ pare paribhavanty uta ||
rājñaḥ paraiḥ paribhavaḥ sarveṣām asukhāvahaḥ ||
tasmāc chatraṃ ca patraṃ ca vāsāṃsy ābharaṇāni ca ||
bhojanāny atha pānāni rājñe dadyur gṛhāṇi ca ||
āsanāni ca śayyāś ca sarvopakaraṇāni ca ||
guptātmā syād durādharṣaḥ smitapūrvābhibhāṣitā ||
ābhāṣitaś ca madhuraṃ pratibhāṣeta mānavān ||
kṛtajño dṛḍhabhaktiḥ syāt saṃvibhāgī jitendriyaḥ ||
īkṣitaḥ prativīkṣeta mṛdu carju ca valgu ca ||

逐字释义
梵语IAST释义
सः निर्ययौ महा तेजाःsaḥ niryayau mahā tejāḥон выступил, великосияющий; могущественный
बलेन महता वृतःbalena mahatā vṛtaḥбольшой силой окружённый; войском
महा अभिजन संपन्नःmahā abhijana saṃpannaḥвеликим происхождением наделённый; родовитый
तेजसा प्रज्वलन् इवtejasā prajvalan ivaсиянием словно пылающий; горящий
तस्य ताम् महिमाम् दृष्ट्वाtasya tām mahimām dṛṣṭvāего это величие увидев; могущество
महेन्द्रस्य इव देवताःmahendrasya iva devatāḥкак Махендры божества; боги
अपतत्रसिरे सर्वेapatatrasire sarveустыдились все; устрашились
स्व धर्मे च दधुः मनःsva dharme ca dadhuḥ manaḥи в своей дхарме ум установили; сосредоточили
ततः महीम् परिययौtataḥ mahīm pariyayauзатем землю обошёл; объехал
पर्जन्यः इव वृष्टिमान्parjanyaḥ iva vṛṣṭimānкак дождевой Парджанья; облачный бог
शमयन् सर्वतः पापान्śamayan sarvataḥ pāpānусмиряя отовсюду грешников; зло
स्व कर्मसु च योजयन्sva karmasu ca yojayanи в своих делах соединяя; назначая
एवम् ये भूतिम् इच्छेयुःevam ye bhūtim iccheyuḥтак кто желали бы процветания; блага
पृथिव्याम् मानवाः क्व चित्pṛthivyām mānavāḥ kva citна земле люди где-либо; всякие
कुर्युः राजानम् एव अग्रेkuryuḥ rājānam eva agreпусть прежде поставят царя; в начале
प्रजा अनुग्रह कारणात्prajā anugraha kāraṇātради милости к подданным; защиты
नमस्येयुः च तम् भक्त्याnamasyeyuḥ ca tam bhaktyāи пусть кланяются ему с преданностью; почтением
शिष्याः इव गुरुम् सदाśiṣyāḥ iva gurum sadāкак ученики гуру всегда; учителю
देवाः इव सहस्र अक्षम्devāḥ iva sahasra akṣamкак боги тысячеглазого; Индру
प्रजाः राजानम् अन्तिकेprajāḥ rājānam antikeподданные царя вблизи; рядом
सत्कृतम् स्व जनेन इहsatkṛtam sva janena ihaпочтённого своим народом здесь; родными
परः अपि बहु मन्यतेparaḥ api bahu manyateдаже чужой высоко ценит; уважает
स्व जनेन तु अवज्ञातम्sva janena tu avajñātamа презираемого своим народом; своими
परे परिभवन्ति उतpare paribhavanti utaчужие унижают также; попирают
राज्ञः परैः परिभवःrājñaḥ paraiḥ paribhavaḥунижение царя чужими; врагами
सर्वेषाम् असुख आवहःsarveṣām asukha āvahaḥвсем несчастье приносящее; бедоносное
तस्मात् छत्रम् च पत्रम् चtasmāt chatram ca patram caпоэтому зонт и сосуд; царские вещи
वासांसि आभरणानि चvāsāṃsi ābharaṇāni caодежды и украшения; одеяния
भोजनानि अथ पानानिbhojanāni atha pānāniпищу и питьё затем; угощение
राज्ञे दद्युः गृहाणि चrājñe dadyuḥ gṛhāṇi caцарю пусть дают и дома; жилища
आसनानि च शय्याः चāsanāni ca śayyāḥ caи сиденья, и ложа; постели
सर्व उपकरणानि चsarva upakaraṇāni caи все принадлежности; снаряжение
गुप्त आत्मा स्यात् दुराधर्षःgupta ātmā syāt durādharṣaḥпусть будет скрытный, трудноодолимый; собранный
स्मित पूर्व अभिभाषिताsmita pūrva abhibhāṣitāс улыбкой прежде говорящий; приветливый
आभाषितः च मधुरम्ābhāṣitaḥ ca madhuramи когда обращаются, сладко; мягко
प्रतिभाषेत मानवान्pratibhāṣeta mānavānпусть отвечает людям; говорит
कृतज्ञः दृढ भक्तिः स्यात्kṛtajñaḥ dṛḍha bhaktiḥ syātблагодарным, твёрдо преданным пусть будет; верным
संविभागी जित इन्द्रियःsaṃvibhāgī jita indriyaḥделящимся, победившим чувства; сдержанным
ईक्षितः प्रतिवीक्षेतīkṣitaḥ prativīkṣetaувиденный пусть посмотрит в ответ; ответит взглядом
मृदु च ऋजु चmṛdu ca ṛju caмягко и прямо; кротко
वल्गु चvalgu caи приятно; красиво
译文

И он выступил, великосияющий, окружённый большой силой, наделённый высоким происхождением и словно пылающий сиянием. Увидев его величие, подобное величию Махендры, все устрашились и устремили ум к своей дхарме. Затем он обошёл землю, как дожденосный Парджанья, отовсюду усмиряя грешников и назначая людей к их собственным делам. Поэтому люди на земле, где бы они ни желали процветания, должны прежде всего поставить царя ради милости к подданным. Подданные должны всегда кланяться ему с преданностью, как ученики гуру и как боги тысячеглазому Индре. Царя, которого здесь почитает собственный народ, высоко ценит даже чужой; но того, кого презирают свои, унижают чужие. Унижение царя чужими приносит несчастье всем. Поэтому царю следует давать зонт, сосуд, одежды, украшения, пищу, питьё, дома, сиденья, ложа и все принадлежности. Сам же он должен быть сдержанным, трудноодолимым, приветливо начинающим речь с улыбки; когда люди обращаются к нему, пусть отвечает мягко. Пусть будет благодарным, твёрдо преданным, щедро делящимся и победившим чувства; когда на него смотрят, пусть смотрит в ответ мягко, прямо и приятно».

版本

bd03a76019ba · 发布于 2026年6月20日 18:19:39 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂