摩诃婆罗多
The Mutual Support of Brāhmaṇa and Kṣatriya (The Mutual Support of Brāhmaṇahood and Kṣatriyahood)12.74.9-17
10286 / 15823
摩诃婆罗多 · 12.74.9-17
天城文

नैषाम् उक्षा वर्धते नोत उस्रा; न गर्गरो मथ्यते नो यजन्ते ॥
नैषां पुत्रा वेदम् अधीयते च; यदा ब्रह्म क्षत्रियाः संत्यजन्ति ॥
नैषाम् उक्षा वर्धते जातु गेहे; नाधीयते सप्रजा नो यजन्ते ॥
अपध्वस्ता दस्युभूता भवन्ति; ये ब्राह्मणाः क्षत्रियान् संत्यजन्ति ॥
एतौ हि नित्यसंयुक्ताव् इतरेतरधारणे ॥
क्षत्रं हि ब्रह्मणो योनिर् योनिः क्षत्रस्य च द्विजाः ॥
उभाव् एतौ नित्यम् अभिप्रपन्नौ; संप्रापतुर् महतीं श्रीप्रतिष्ठाम् ॥
तयोः संधिर् भिद्यते चेत् पुराणस्; ततः सर्वं भवति हि संप्रमूढम् ॥
नात्र प्लवं लभते पारगामी; महागाधे नौर् इव संप्रणुन्ना ॥
चातुर्वर्ण्यं भवति च संप्रमूढं; ततः प्रजाः क्षयसंस्था भवन्ति ॥
ब्रह्मवृक्षो रक्ष्यमाणो मधु हेम च वर्षति ॥
अरक्ष्यमाणः सततम् अश्रु पापं च वर्षति ॥
अब्रह्मचारी चरणाद् अपेतो; यदा ब्रह्मा ब्रह्मणि त्राणम् इच्छेत् ॥
आश्चर्यशो वर्षति तत्र देवस्; तत्राभीक्ष्णं दुःसहाश् चाविशन्ति ॥
स्त्रियं हत्वा ब्राह्मणं वापि पापः; सभायां यत्र लभते ऽनुवादम् ॥
राज्ञः सकाशे न बिभेति चापि; ततो भयं जायते क्षत्रियस्य ॥
पापैः पापे क्रियमाणे ऽतिवेलं; ततो रुद्रो जायते देव एषः ॥
पापैः पापाः संजनयन्ति रुद्रं; ततः सर्वान् साध्वसाधून् हिनस्ति ॥

转写 (IAST)

naiṣām ukṣā vardhate nota usrā; na gargaro mathyate no yajante ||
naiṣāṃ putrā vedam adhīyate ca; yadā brahma kṣatriyāḥ saṃtyajanti ||
naiṣām ukṣā vardhate jātu gehe; nādhīyate saprajā no yajante ||
apadhvastā dasyubhūtā bhavanti; ye brāhmaṇāḥ kṣatriyān saṃtyajanti ||
etau hi nityasaṃyuktāv itaretaradhāraṇe ||
kṣatraṃ hi brahmaṇo yonir yoniḥ kṣatrasya ca dvijāḥ ||
ubhāv etau nityam abhiprapannau; saṃprāpatur mahatīṃ śrīpratiṣṭhām ||
tayoḥ saṃdhir bhidyate cet purāṇas; tataḥ sarvaṃ bhavati hi saṃpramūḍham ||
nātra plavaṃ labhate pāragāmī; mahāgādhe naur iva saṃpraṇunnā ||
cāturvarṇyaṃ bhavati ca saṃpramūḍhaṃ; tataḥ prajāḥ kṣayasaṃsthā bhavanti ||
brahmavṛkṣo rakṣyamāṇo madhu hema ca varṣati ||
arakṣyamāṇaḥ satatam aśru pāpaṃ ca varṣati ||
abrahmacārī caraṇād apeto; yadā brahmā brahmaṇi trāṇam icchet ||
āścaryaśo varṣati tatra devas; tatrābhīkṣṇaṃ duḥsahāś cāviśanti ||
striyaṃ hatvā brāhmaṇaṃ vāpi pāpaḥ; sabhāyāṃ yatra labhate 'nuvādam ||
rājñaḥ sakāśe na bibheti cāpi; tato bhayaṃ jāyate kṣatriyasya ||
pāpaiḥ pāpe kriyamāṇe 'tivelaṃ; tato rudro jāyate deva eṣaḥ ||
pāpaiḥ pāpāḥ saṃjanayanti rudraṃ; tataḥ sarvān sādhvasādhūn hinasti ||

逐字释义
梵语IAST释义
न एषाम् उक्षा वर्धतेna eṣām ukṣā vardhateу них бык не растёт; не крепнет
न उत उस्राna uta usrāи не корова; не плодится
न गर्गरः मथ्यतेna gargaraḥ mathyateне взбивается сосуд; маслобойка
न उ यजन्तेna u yajanteи не жертвуют; не совершают яджну
न एषाम् पुत्राःna eṣām putrāḥне их сыновья; у них потомки
वेदम् अधीयते चvedam adhīyate caи Веду изучают; учатся
यदा ब्रह्म क्षत्रियाः संत्यजन्तिyadā brahma kṣatriyāḥ saṃtyajantiкогда брахманство кшатрии оставляют; разрываются
न एषाम् उक्षा वर्धतेna eṣām ukṣā vardhateу них бык не растёт; не крепнет
जातु गेहेjātu geheникогда в доме; в жилище
न अधीयते स प्रजाःna adhīyate sa prajāḥне учится вместе с потомством; семьёй
न उ यजन्तेna u yajanteи не жертвуют; не совершают
अपध्वस्ताः दस्यु भूताः भवन्तिapadhvastāḥ dasyu bhūtāḥ bhavantiпадшие становятся подобными разбойникам; дасью
ये ब्राह्मणाः क्षत्रियान् संत्यजन्तिye brāhmaṇāḥ kṣatriyān saṃtyajantiкоторые брахманы кшатриев оставляют; покидают
एतौ हि नित्य संयुक्तौetau hi nitya saṃyuktauэти двое ведь всегда соединены; связаны
इतरेतर धारणेitaretara dhāraṇeво взаимном поддержании; опоре
क्षत्रम् हि ब्रह्मणः योनिःkṣatram hi brahmaṇaḥ yoniḥкшатрийство ведь лоно брахманства; источник защиты
योनिः क्षत्रस्य च द्विजाःyoniḥ kṣatrasya ca dvijāḥи лоно кшатрийства дваждырождённые; брахманы
उभौ एतौ नित्यम् अभिप्रपन्नौubhau etau nityam abhiprapannauоба эти всегда соединённые; прибывшие вместе
संप्रापतुः महतीम् श्री प्रतिष्ठाम्saṃprāpatuḥ mahatīm śrī pratiṣṭhāmдостигают великой славы и устойчивости; процветания
तयोः संधिः भिद्यते चेत् पुराणःtayoḥ saṃdhiḥ bhidyate cet purāṇaḥесли древний союз их разбивается; нарушается
ततः सर्वम् भवति हि संप्रमूढम्tataḥ sarvam bhavati hi saṃpramūḍhamтогда всё становится смущённым; сбитым
न अत्र प्लवम् लभतेna atra plavam labhateздесь переправы не находит; плота
पार गामीpāra gāmīидущий на берег; переправляющийся
महा गाधे नौः इव संप्रणुन्नाmahā gādhe nauḥ iva saṃpraṇunnāкак лодка, отброшенная в великой глубине; пучине
चातुर्वर्ण्यम् भवति च संप्रमूढम्cāturvarṇyam bhavati ca saṃpramūḍhamи четыре варны становятся смущёнными; сбитыми
ततः प्रजाः क्षय संस्थाः भवन्तिtataḥ prajāḥ kṣaya saṃsthāḥ bhavantiтогда подданные становятся стоящими в гибели; обречёнными
ब्रह्म वृक्षः रक्ष्यमाणःbrahma vṛkṣaḥ rakṣyamāṇaḥдерево брахманства, охраняемое; защищаемое
मधु हेम च वर्षतिmadhu hema ca varṣatiмёд и золото дождит; изливает
अरक्ष्यमाणः सततम्arakṣyamāṇaḥ satatamнеохраняемое постоянно; без защиты
अश्रु पापम् च वर्षतिaśru pāpam ca varṣatiслёзы и грех дождит; изливает
अब्रह्मचारी चरणात् अपेतःabrahmacārī caraṇāt apetaḥне-брахмачари, отпавший от поведения; дисциплины
यदा ब्रह्मा ब्रह्मणि त्राणम् इच्छेत्yadā brahmā brahmaṇi trāṇam icchetкогда брахман защиты в брахманстве ищет; среди брахманов
आश्चर्यशः वर्षति तत्र देवःāścaryaśaḥ varṣati tatra devaḥудивительно там бог дождит; Парджанья
तत्र अभीक्ष्णम् दुःसहाः च आविशन्तिtatra abhīkṣṇam duḥsahāḥ ca āviśantiтуда часто невыносимые беды входят; напасти
स्त्रियम् हत्वा ब्राह्मणम् वा अपिstriyam hatvā brāhmaṇam vā apiубив женщину или брахмана; даже
पापः सभायाम् यत्र लभते अनुवादम्pāpaḥ sabhāyām yatra labhate anuvādamгрешник где в собрании получает одобрение; защиту
राज्ञः सकाशेrājñaḥ sakāśeперед царём; в присутствии царя
न बिभेति च अपिna bibheti ca apiи даже не боится; не страшится
ततः भयम् जायते क्षत्रियस्यtataḥ bhayam jāyate kṣatriyasyaтогда страх рождается у кшатрия; опасность
पापैः पापे क्रियमाणे अतिवेलंpāpaiḥ pāpe kriyamāṇe ativelaṃкогда грешниками грех делается чрезмерно; без меры
ततः रुद्रः जायते देवः एषःtataḥ rudraḥ jāyate devaḥ eṣaḥтогда Рудра рождается, этот бог; возникает
पापैः पापाः संजनयन्ति रुद्रम्pāpaiḥ pāpāḥ saṃjanayanti rudramгрешники грехами порождают Рудру; вызывают
ततः सर्वान् साधु असाधून् हिनस्तिtataḥ sarvān sādhu asādhūn hinastiзатем всех, добрых и недобрых, поражает; губит
译文

«Когда брахманство и кшатрии оставляют друг друга, у таких людей не растёт бык и корова, не взбивается сосуд, они не совершают жертв, и их сыновья не изучают Веду. У тех брахманов, которые оставляют кшатриев, в доме никогда не крепнет бык, не учится потомство, не совершаются жертвы; они падают и становятся подобны разбойникам. Эти двое всегда соединены во взаимном поддержании: кшатрийство является лоном брахманства, а дваждырождённые — лоном кшатрийства. Когда оба постоянно соединены, они достигают великой славы и устойчивости; но если их древний союз разбивается, всё приходит в смятение. Тот, кто хочет переправиться, не находит здесь плота, как лодка, отброшенная в великой глубине; четыре варны приходят в смятение, и подданные оказываются на пути гибели. Охраняемое дерево брахманства проливает мёд и золото; неохраняемое постоянно проливает слёзы и грех. Когда брахман, отпавший от поведения и не живущий как брахмачари, ищет защиты среди брахманов, там странным образом идёт дождь и часто входят невыносимые беды. Там, где грешник, убив женщину или брахмана, получает одобрение в собрании и не боится перед царём, оттуда рождается страх для кшатрия. Когда грешники чрезмерно творят грех, тогда рождается этот бог Рудра; грешники грехами порождают Рудру, и затем он поражает всех — добрых и недобрых».

版本

fa3ea4a95cd8 · 发布于 2026年6月20日 18:43:05 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂