摩诃婆罗多
Vyāsa and the Worm: The Ladder of Ascent (Part 2)13.119.18-23
12652 / 15823
摩诃婆罗多 · 13.119.18-23
天城文

व्यास उवाच
अर्चितो ऽहं त्वया राजन् वाग्भिर् अद्य यदृच्छया ॥
अद्य ते कीटतां प्राप्य स्मृतिर् जाताजुगुप्सिता ॥
न तु नाशो ऽस्ति पापस्य यत् त्वयोपचितं पुरा ॥
शूद्रेणार्थप्रधानेन नृशंसेनाततायिना ॥
मम ते दर्शनं प्राप्तं तच् चैव सुकृतं पुरा ॥
तिर्यग्योनौ स्म जातेन मम चाप्य् अर्चनात् तथा ॥
इतस् त्वं राजपुत्रत्वाद् ब्राह्मण्यं समवाप्स्यसि ॥
गोब्राह्मणकृते प्राणान् हुत्वात्मीयान् रणाजिरे ॥
राजपुत्रसुखं प्राप्य ऋतूंश् चैवाप्तदक्षिणान् ॥
अथ मोदिष्यसे स्वर्गे ब्रह्मभूतो ऽव्ययः सुखी ॥
तिर्यग्योन्याः शूद्रताम् अभ्युपैति; शूद्रो वैश्यत्वं क्षत्रियत्वं च वैश्यः ॥
वृत्तश्लाघी क्षत्रियो ब्राह्मणत्वं; स्वर्गं पुण्यं ब्राह्मणः साधुवृत्तः ॥

转写 (IAST)

vyāsa uvāca
arcito 'haṃ tvayā rājan vāgbhir adya yadṛcchayā ||
adya te kīṭatāṃ prāpya smṛtir jātājugupsitā ||
na tu nāśo 'sti pāpasya yat tvayopacitaṃ purā ||
śūdreṇārthapradhānena nṛśaṃsenātatāyinā ||
mama te darśanaṃ prāptaṃ tac caiva sukṛtaṃ purā ||
tiryagyonau sma jātena mama cāpy arcanāt tathā ||
itas tvaṃ rājaputratvād brāhmaṇyaṃ samavāpsyasi ||
gobrāhmaṇakṛte prāṇān hutvātmīyān raṇājire ||
rājaputrasukhaṃ prāpya ṛtūṃś caivāptadakṣiṇān ||
atha modiṣyase svarge brahmabhūto 'vyayaḥ sukhī ||
tiryagyonyāḥ śūdratām abhyupaiti; śūdro vaiśyatvaṃ kṣatriyatvaṃ ca vaiśyaḥ ||
vṛttaślāghī kṣatriyo brāhmaṇatvaṃ; svargaṃ puṇyaṃ brāhmaṇaḥ sādhuvṛttaḥ ||

逐字释义
梵语IAST释义
अर्चितः अहं त्वया राजन्arcitaḥ ahaṃ tvayā rājanпочтён я тобою, о царь
वाग्भिः अद्य यदृच्छयाvāgbhiḥ adya yadṛcchayāсловами ныне, по случаю
अद्य ते कीटतां प्राप्यadya te kīṭatāṃ prāpyaныне у тебя, червивость обретя
स्मृतिः जाता अजुगुप्सिताsmṛtiḥ jātā ajugupsitāпамять возникла незапятнанная
न तु नाशः अस्ति पापस्यna tu nāśaḥ asti pāpasyaне же гибели есть греха
यत् त्वया उपचितं पुराyat tvayā upacitaṃ purāчто тобою накоплено прежде
शूद्रेण अर्थप्रधानेनśūdreṇa arthapradhānenaшудрою, корысть во главу ставящим
नृशंसेन आततायिनाnṛśaṃsena ātatāyināжестоким, злоумышленником
मम ते दर्शनं प्राप्तंmama te darśanaṃ prāptaṃменя тебе зрение обретено
तत् च एव सुकृतं पुराtat ca eva sukṛtaṃ purāи то благодеяние прежнее
तिर्यग्योनौ स्म जातेनtiryagyonau sma jātenaв животном лоне рождённым
मम च अपि अर्चनात् तथाmama ca api arcanāt tathāи меня почитанием так
इतः त्वं राजपुत्रत्वात्itaḥ tvaṃ rājaputratvātотсюда ты, из царевичества
ब्राह्मण्यं समवाप्स्यसिbrāhmaṇyaṃ samavāpsyasiбрахманства достигнешь
गोब्राह्मणकृते प्राणान्gobrāhmaṇakṛte prāṇānради коров-брахманов жизнь
हुत्वा आत्मीयान् रणाजिरेhutvā ātmīyān raṇājireпринеся в жертву свою, на поле брани
राजपुत्रसुखं प्राप्यrājaputrasukhaṃ prāpyaцаревича счастье обретя
ऋतून् च एव आप्तदक्षिणान्ṛtūn ca eva āptadakṣiṇānи жертвы с полными дарами
अथ मोदिष्यसे स्वर्गेatha modiṣyase svargeзатем возрадуешься на небе
ब्रह्मभूतः अव्ययः सुखीbrahmabhūtaḥ avyayaḥ sukhīБрахманом ставший, нетленный, счастливый
तिर्यग्योन्याः शूद्रताम् अभ्युपैतिtiryagyonyāḥ śūdratām abhyupaitiиз животного лона к шудринству приходит
शूद्रः वैश्यत्वंśūdraḥ vaiśyatvaṃшудра — к вайшинству
क्षत्रियत्वं च वैश्यःkṣatriyatvaṃ ca vaiśyaḥи к кшатринству — вайшья
वृत्तश्लाघी क्षत्रियःvṛttaślāghī kṣatriyaḥповедением славный кшатрий
ब्राह्मणत्वंbrāhmaṇatvaṃк брахманству
स्वर्गं पुण्यं ब्राह्मणःsvargaṃ puṇyaṃ brāhmaṇaḥк небу святому — брахман
साधुवृत्तःsādhuvṛttaḥдобронравный
译文

Вьяса сказал: «Почтён я тобою, о царь, словами ныне, по случаю; ныне у тебя, червивость обретя, память возникла незапятнанная. Не же гибели есть греха, что тобою накоплено прежде шудрою, корысть во главу ставящим, жестоким, злоумышленником. Меня тебе зрение обретено, и то благодеяние прежнее — в животном лоне рождённым, и меня почитанием так. Отсюда ты, из царевичества, брахманства достигнешь, ради коров-брахманов жизнь принеся в жертву свою, на поле брани. Царевича счастье обретя, и жертвы с полными дарами (свершив), затем возрадуешься на небе, Брахманом ставший, нетленный, счастливый. Из животного лона к шудринству приходит (душа), шудра — к вайшинству, и к кшатринству — вайшья, поведением славный кшатрий — к брахманству, к небу святому — брахман добронравный».

版本

9dc7a3aa7fa6 · 发布于 2026年6月22日 04:50:00 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂