莲花往世书
Why the Horse Stood Still5.47.34-43
2885 / 5781
Linux翻页
莲花往世书 · 5.47.34-43

शेष उवाच

天城文

त्वादृशाः पृथिवीं सर्वां नृपा वै न भ्रमन्ति चेत् । तदा दुष्टजनाः साधून्बाधन्ते विगतज्वरान्
कथयस्व महीपाल शत्रुघ्न बलिनां वर । सर्वं शुभाय नो भूयात्तव पर्यटनादिकम्
इत्युक्तवन्तं भूदेवं प्रत्युवाच महीश्वरः । गद्गदस्वरया वाण्या हर्षितस्वीयविग्रहः
अकस्मादभवच्चित्रं रामाश्वस्य मनोहरः । नातिदूरे त्वदावासात्तच्छृणुष्व विदांवर
उद्याने तव शोभाढ्ये यदृच्छातो हयो गतः । तत्प्रान्ते तस्य वाहस्य गात्रस्तम्भो भवत्क्षणात्
तदा मे बलिनो वीराः पुष्कलाद्या मदोत्कटाः । बलादाचकृषुर्वाहं न चचाल तथाप्यसौ
अस्मानपारदुःखाब्धौ निमग्नान्प्रति तरिः स्मृतः । दैवाददृष्टः सुभाग्यैस्त्वं कथयस्व निदानकम्
एवं पृष्टो मुनिवरः क्षणं दध्यौ महामतिः । हयस्य चरणस्तम्भकारणं तु विचारयन्
क्षणात्तत्तु स विज्ञाय विस्मयोत्फुल्ललोचनः । जगाद स महीपालं दुःखितं संशयान्वितम्
शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि हयस्तम्भस्य कारणम् । यच्छ्रुत्वा मुच्यते दुःखादतिचित्रकथानकम्

转写 (IAST)

tvādṛśāḥ pṛthivīṃ sarvāṃ nṛpā vai na bhramanti cet | tadā duṣṭajanāḥ sādhūnbādhante vigatajvarān
kathayasva mahīpāla śatrughna balināṃ vara | sarvaṃ śubhāya no bhūyāttava paryaṭanādikam
ityuktavantaṃ bhūdevaṃ pratyuvāca mahīśvaraḥ | gadgadasvarayā vāṇyā harṣitasvīyavigrahaḥ
akasmādabhavaccitraṃ rāmāśvasya manoharaḥ | nātidūre tvadāvāsāttacchṛṇuṣva vidāṃvara
udyāne tava śobhāḍhye yadṛcchāto hayo gataḥ | tatprānte tasya vāhasya gātrastambho bhavatkṣaṇāt
tadā me balino vīrāḥ puṣkalādyā madotkaṭāḥ | balādācakṛṣurvāhaṃ na cacāla tathāpyasau
asmānapāraduḥkhābdhau nimagnānprati tariḥ smṛtaḥ | daivādadṛṣṭaḥ subhāgyaistvaṃ kathayasva nidānakam
evaṃ pṛṣṭo munivaraḥ kṣaṇaṃ dadhyau mahāmatiḥ | hayasya caraṇastambhakāraṇaṃ tu vicārayan
kṣaṇāttattu sa vijñāya vismayotphullalocanaḥ | jagāda sa mahīpālaṃ duḥkhitaṃ saṃśayānvitam
śṛṇu rājanpravakṣyāmi hayastambhasya kāraṇam | yacchrutvā mucyate duḥkhādaticitrakathānakam

逐字释义
梵语IAST释义
सुख-उपविष्टम्sukha-upaviṣṭamпривольно усевшегося
विश्रान्तम्viśrāntamотдохнувшего
नृपम्nṛpamцарю
प्राहprāhaсказал
मुनि-ईश्वरःmuni-īśvaraḥвладыка мудрецов
किम्-अर्थम्kim-arthamради чего
अटनम्aṭanamстранствие
देवdevaо владыка
महत्mahatвеликое
पर्यटनम्paryaṭanamобхождение
तवtavaтвоё
त्वादृशाःtvādṛśāḥподобные тебе
पृथिवीम्pṛthivīmземлю
सर्वाम्sarvāmвсю
नृपाःnṛpāḥцари
वैvaiже
न भ्रमन्तिna bhramantiне обходят
चेत्cetесли
तदाtadāтогда
दुष्ट-जनाःduṣṭa-janāḥзлые люди
साधून्sādhūnправедных
बाधन्तेbādhanteтеснят
विगत-ज्वरान्vigata-jvarānлишённых горячки
कथयस्वkathayasvaповедай
मही-पालmahī-pālaо хранитель земли
शत्रुघ्नśatrughnaо Шатругхна
बलिनाम् वरbalinām varaо лучший из сильных
सर्वम्sarvamвсё
शुभायśubhāyaко благу
नःnaḥнам
भूयात्bhūyātда будет
पर्यटन-आदिकम्paryaṭana-ādikamстранствие и прочее
इतिitiтак
उक्तवन्तम्uktavantamсказавшему
भू-देवम्bhū-devamземному богу
प्रत्युवाचpratyuvācaответил
मही-ईश्वरःmahī-īśvaraḥвладыка земли
गद्गद-स्वरयाgadgada-svarayāпрерывающимся голосом
वाण्याvāṇyāречью
हर्षित-स्वीय-विग्रहःharṣita-svīya-vigrahaḥс обрадованным телом
अकस्मात्akasmātвнезапно
अभवत्abhavatслучилось
चित्रम्citramдиво
राम-अश्वस्यrāma-aśvasyaс конём Рамы
मनोहरःmanoharaḥчарующим
न अति-दूरेna ati-dūreнедалеко
त्वत्-आवासात्tvat-āvāsātот твоего жилища
तत्tatто
शृणुष्वśṛṇuṣvaслушай
विदाम् वरvidām varaо лучший из знающих
उद्यानेudyāneв саду
तवtavaтвоём
शोभाढ्येśobhāḍhyeбогатом красою
यदृच्छातःyadṛcchātaḥпо своей воле
हयःhayaḥконь
गतःgataḥзашёл
तत्-प्रान्तेtat-prānteна его краю
तस्यtasyaего
वाहस्यvāhasyaконя
गात्र-स्तम्भःgātra-stambhaḥоцепенение тела
भवत्bhavatслучилось
क्षणात्kṣaṇātв миг
तदाtadāтогда
मेmeмои
बलिनःbalinaḥсильные
वीराःvīrāḥгерои
पुष्कल-आद्याःpuṣkala-ādyāḥПушкала и прочие
मद-उत्कटाःmada-utkaṭāḥнеистовые
बलात्balātсилою
आचकृषुःācakṛṣuḥтянули
वाहम्vāhamконя
न चचालna cacālaне двинулся
तथा अपिtathā apiи всё же
असौasauон
अस्मान्asmānдля нас
अपार-दुःख-अब्धौapāra-duḥkha-abdhauв безбрежном океане страдания
निमग्नान् प्रतिnimagnān pratiдля погружённых
तरिःtariḥладьёй
स्मृतःsmṛtaḥпомянут
दैवात्daivātпо судьбе
अदृष्टःadṛṣṭaḥневиданный
सु-भाग्यैःsu-bhāgyaiḥвеликой удачей
त्वम्tvamты
कथयस्वkathayasvaповедай
निदानकम्nidānakamпричину
एवम्evamтак
पृष्टःpṛṣṭaḥспрошенный
मुनि-वरःmuni-varaḥлучший из мудрецов
क्षणम्kṣaṇamна миг
दध्यौdadhyauзадумался
महा-मतिःmahā-matiḥвеликоразумный
हयस्यhayasyaконя
चरण-स्तम्भ-कारणम्caraṇa-stambha-kāraṇamпричину оцепенения ног
विचारयन्vicārayanобдумывающий
क्षणात्kṣaṇātв миг
तत्tatто
सःsaḥон
विज्ञायvijñāyaраспознав
विस्मय-उत्फुल्ल-लोचनःvismaya-utphulla-locanaḥс расширенными от изумления глазами
जगादjagādaсказал
मही-पालम्mahī-pālamхранителю земли
दुःखितम्duḥkhitamскорбящему
संशय-अन्वितम्saṃśaya-anvitamисполненному сомнения
शृणुśṛṇuслушай
राजन्rājanо царь
प्रवक्ष्यामिpravakṣyāmiповедаю
हय-स्तम्भस्यhaya-stambhasyaоцепенения коня
कारणम्kāraṇamпричину
यत्yatчто
श्रुत्वाśrutvāуслышав
मुच्यतेmucyateосвобождается
दुःखात्duḥkhātот страдания
अति-चित्र-कथानकम्ati-citra-kathānakamвесьма дивное сказание
译文

«Привольно усевшемуся, отдохнувшему царю сказал владыка мудрецов: „Ради чего странствие, о владыка, — великое твоё обхождение? Если цари, подобные тебе, не обходят всю землю, тогда злые люди теснят праведных, лишённых горячки. Поведай, о хранитель земли, о Шатругхна, о лучший из сильных; всё да будет нам ко благу — странствие твоё и прочее“. Сказавшему так земному богу ответил владыка земли прерывающимся голосом, с обрадованным телом: „Внезапно случилось диво с чарующим конём Рамы недалеко от твоего жилища; слушай то, о лучший из знающих. В твой сад, богатый красою, по своей воле зашёл конь; на краю его в миг случилось оцепенение тела того коня. Тогда мои сильные герои, Пушкала и прочие, неистовые, силою тянули коня — и всё же он не двинулся. Для нас, погружённых в безбрежный океан страдания, ты помянут ладьёю; по судьбе невиданный, [обретённый] великой удачей, — поведай причину“. Так спрошенный, великоразумный лучший из мудрецов на миг задумался, обдумывая причину оцепенения ног коня. В миг распознав то, с расширенными от изумления глазами, сказал он хранителю земли, скорбящему, исполненному сомнения: „Слушай, о царь, поведаю я причину оцепенения коня — весьма дивное сказание, услышав которое, [человек] освобождается от страдания“.»

版本

ff3d72dacf30 · 发布于 2026年9月3日 04:13:47 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂