罗摩衍那
Кайкейи велит Сумантре привести Раму2.12.1-7
363 / 2464
罗摩衍那 · 2.12.1-7
天城文

पुत्रशोकार्दितं पापा विसंज्ञं पतितं भुवि । विवेष्टमानम् उदीक्ष्य सैक्ष्वाकम् इदम् अब्रवीत् ॥
पापं कृत्वेव किम् इदं मम संश्रुत्य संश्रवम् । शेषे क्षितितले सन्नः स्थित्यां स्थातुं त्वम् अर्हसि ॥
आहुः सत्यं हि परमं धर्मं धर्मविदो जनाः । सत्यम् आश्रित्य हि मया त्वं च धर्मं प्रचोदितः ॥
संश्रुत्य शैब्यः श्येनाय स्वां तनुं जगतीपतिः । प्रदाय पक्षिणो राजञ् जगाम गतिम् उत्तमाम् ॥
तथ ह्य् अलर्कस् तेजस्वी ब्राह्मणे वेदपारगे । याचमाने स्वके नेत्रे उद्धृत्याविमना ददौ ॥
सरितां तु पतिः स्वल्पां मर्यादां सत्यम् अन्वितः । सत्यानुरोधात् समये वेलां खां नातिवर्तते ॥
समयं च ममार्येमं यदि त्वं न करिष्यसि । अग्रतस् ते परित्यक्ता परित्यक्ष्यामि जीवितम् ॥

转写 (IAST)

putraśokārditaṃ pāpā visaṃjñaṃ patitaṃ bhuvi | viveṣṭamānam udīkṣya saikṣvākam idam abravīt ||
pāpaṃ kṛtveva kim idaṃ mama saṃśrutya saṃśravam | śeṣe kṣititale sannaḥ sthityāṃ sthātuṃ tvam arhasi ||
āhuḥ satyaṃ hi paramaṃ dharmaṃ dharmavido janāḥ | satyam āśritya hi mayā tvaṃ ca dharmaṃ pracoditaḥ ||
saṃśrutya śaibyaḥ śyenāya svāṃ tanuṃ jagatīpatiḥ | pradāya pakṣiṇo rājañ jagāma gatim uttamām ||
tatha hy alarkas tejasvī brāhmaṇe vedapārage | yācamāne svake netre uddhṛtyāvimanā dadau ||
saritāṃ tu patiḥ svalpāṃ maryādāṃ satyam anvitaḥ | satyānurodhāt samaye velāṃ khāṃ nātivartate ||
samayaṃ ca mamāryemaṃ yadi tvaṃ na kariṣyasi | agratas te parityaktā parityakṣyāmi jīvitam ||

逐字释义
梵语IAST释义
पुत्रशोकार्दितम्putraśokārditamмучимого горем о сыне; терзаемого скорбью о сыне
पापाpāpāгрешная; злая
विसंज्ञम्visaṃjñamлишённого чувств; без сознания
पतितम्patitamупавшего; поверженного
भुविbhuviна землю; на земле
विवेष्टमानम्viveṣṭamānamмечущегося; корчащегося
उदीक्ष्यudīkṣyaувидев; взглянув на
सैक्ष्वाकम्saikṣvākamпотомка Икшваку; царя из рода Икшваку
इदम्idamэто; такое
अब्रवीत्abravītсказала; произнесла
पापम्pāpamгрех; зло
कृत्वा इवkṛtvā ivaсловно совершив; как будто сделав
किम्kimпочему; что
इदम्idamэто; такое
ममmamaмоё; мне
संश्रुत्यsaṃśrutyaпообещав; услышав и приняв
संश्रवम्saṃśravamобещание; данное слово
शेषेśeṣeлежишь; покоишься
क्षितितलेkṣititaleна поверхности земли; на полу
सन्नःsannaḥобессиленный; упавший духом
स्थित्याम्sthityāmв стойкости; в твёрдом положении
स्थातुम्sthātumстоять; держаться
त्वम्tvamты; сам
अर्हसिarhasiдолжен; подобаешь
आहुःāhuḥговорят; называют
सत्यम्satyamистину; правду
हिhiведь; поистине
परमम्paramamвысшей; самой великой
धर्मम्dharmamдхармой; законом праведности
धर्मविदःdharmavidaḥзнающие дхарму; ведающие праведность
जनाःjanāḥлюди; мудрые люди
सत्यम्satyamистину; правду
आश्रित्यāśrityaопираясь на; приняв прибежищем
हिhiведь; поистине
मयाmayāмною; от меня
त्वम्tvamты; тебя
caи; же
धर्मम्dharmamк дхарме; к праведности
प्रचोदितःpracoditaḥпобуждён; подтолкнут
संश्रुत्यsaṃśrutyaпообещав; дав слово
शैब्यःśaibyaḥШайбья; царь Шайбья
श्येनायśyenāyaястребу; соколу
स्वाम्svāmсвою; собственную
तनुम्tanumплоть; тело
जगतीपतिःjagatīpatiḥвладыка земли; царь
प्रदायpradāyaотдав; предоставив
पक्षिणःpakṣiṇaḥптице; крылатому
राजन्rājanо царь; государь
जगामjagāmaдостиг; ушёл
गतिम्gatimпути; состояния
उत्तमाम्uttamāmвысшего; наилучшего
तथा हिtathā hiтак же ведь; так и
अलर्कःalarkaḥАларка; царь Аларка
तेजस्वीtejasvīсияющий силой; доблестный
ब्राह्मणेbrāhmaṇeбрахману; для брахмана
वेदपारगेvedapārageпостигшему Веды; знатоку Вед
याचमानेyācamāneпросящему; когда тот просил
स्वकेsvakeсвои собственные; принадлежащие ему
नेत्रेnetreглаза; два глаза
उद्धृत्यuddhṛtyaвынув; извлекши
अविमनाःavimanāḥбез уныния; не смутившись
ददौdadauдал; отдал
सरिताम्saritāmрек; водных потоков
तुtuже; но
पतिःpatiḥвладыка; повелитель
स्वल्पाम्svalpāmмалую; тонкую
मर्यादाम्maryādāmграницу; предел
सत्यम् अन्वितःsatyam anvitaḥсвязанный истиной; следующий правде
सत्यानुरोधात्satyānurodhātиз уважения к истине; ради верности слову
समयेsamayeв установленное время; в срок
वेलाम्velāmбереговую черту; предел
खाम्khāmпустое пространство; линию пространства
न अतिवर्ततेna ativartateне переступает; не переходит
समयम्samayamусловие; договор
caи; же
ममmamaмой; со мной
आर्यāryaо благородный; о арья
इमम्imamэтот; такой
यदिyadiесли; когда
त्वम्tvamты; сам
naне; ни
करिष्यसिkariṣyasiисполнишь; сделаешь
अग्रतःagrataḥперед; на глазах
तेteтвоих; тебя
परित्यक्ताparityaktāотвергнутая; оставленная
परित्यक्ष्यामिparityakṣyāmiоставлю; отброшу
जीवितम्jīvitamжизнь; свою жизнь
译文

Злая Кайкейи увидела потомка Икшваку: он, терзаемый горем о сыне, лишился чувств, упал на землю и метался в мучении. Тогда она сказала: «Почему ты, словно совершив грех, лежишь на земле обессиленным после того, как дал мне обещание? Ты должен держаться твёрдо. Знающие дхарму говорят, что истина — высшая дхарма; именно опираясь на истину, я побуждаю тебя к праведности. О царь, Шайбья, дав слово ястребу, отдал птице собственную плоть и достиг высшей участи. Так же доблестный Аларка, когда брахман, постигший Веды, попросил его, без уныния вынул и отдал свои глаза. Даже владыка рек, связанный истиной, в срок не переступает малую границу берега. Если же ты, о благородный, не исполнишь это условие со мной, я, отвергнутая, на твоих глазах оставлю жизнь».

版本

7f9cd3c397db · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂