कच्चिन् मया नापराधम् अज्ञानाद् येन मे पिता । कुपितस् तन् ममाचक्ष्व त्वं चैवैनं प्रसादय ॥
विवर्णवदनो दीनो न हि माम् अभिभाषते । शारीरो मानसो वापि कच्चिद् एनं न बाधते । संतापो वाभितापो वा दुर्लभं हि सदा सुखम् ॥
कच्चिन् न किं चिद् भरते कुमारे प्रियदर्शने । शत्रुघ्ने वा महासत्त्वे मातॄणां वा ममाशुभम् ॥
अतोषयन् महाराजम् अकुर्वन् वा पितुर् वचः । मुहूर्तम् अपि नेच्छेयं जीवितुं कुपिते नृपे ॥
यतोमूलं नरः पश्येत् प्रादुर्भावम् इहात्मनः । कथं तस्मिन् न वर्तेत प्रत्यक्षे सति दैवते ॥
कच्चित् ते परुषं किं चिद् अभिमानात् पिता मम । उक्तो भवत्या कोपेन यत्रास्य लुलितं मनः ॥
एतद् आचक्ष्व मे देवि तत्त्वेन परिपृच्छतः । किंनिमित्तम् अपूर्वो ऽयं विकारो मनुजाधिपे ॥
अहं हि वचनाद् राज्ञः पतेयम् अपि पावके । भक्षयेयं विषं तीक्ष्णं मज्जेयम् अपि चार्णवे । नियुक्तो गुरुणा पित्रा नृपेण च हितेन च ॥
तद् ब्रूहि वचनं देवि राज्ञो यद् अभिकाङ्क्षितम् । करिष्ये प्रतिजाने च रामो द्विर् नाभिभाषते ॥
kaccin mayā nāparādham ajñānād yena me pitā | kupitas tan mamācakṣva tvaṃ caivainaṃ prasādaya ||
vivarṇavadano dīno na hi mām abhibhāṣate | śārīro mānaso vāpi kaccid enaṃ na bādhate | saṃtāpo vābhitāpo vā durlabhaṃ hi sadā sukham ||
kaccin na kiṃ cid bharate kumāre priyadarśane | śatrughne vā mahāsattve mātṝṇāṃ vā mamāśubham ||
atoṣayan mahārājam akurvan vā pitur vacaḥ | muhūrtam api neccheyaṃ jīvituṃ kupite nṛpe ||
yatomūlaṃ naraḥ paśyet prādurbhāvam ihātmanaḥ | kathaṃ tasmin na varteta pratyakṣe sati daivate ||
kaccit te paruṣaṃ kiṃ cid abhimānāt pitā mama | ukto bhavatyā kopena yatrāsya lulitaṃ manaḥ ||
etad ācakṣva me devi tattvena paripṛcchataḥ | kiṃnimittam apūrvo 'yaṃ vikāro manujādhipe ||
ahaṃ hi vacanād rājñaḥ pateyam api pāvake | bhakṣayeyaṃ viṣaṃ tīkṣṇaṃ majjeyam api cārṇave | niyukto guruṇā pitrā nṛpeṇa ca hitena ca ||
tad brūhi vacanaṃ devi rājño yad abhikāṅkṣitam | kariṣye pratijāne ca rāmo dvir nābhibhāṣate ||
Рама сказал: «Не совершил ли я по неведению какого-нибудь проступка, из-за которого мой отец разгневан? Скажи мне это и сама умилостиви его. Он бледен, подавлен и не говорит со мной. Не мучит ли его телесная или душевная боль? Не случилось ли чего с прекрасным царевичем Бхаратой, с великодушным Шатругхной, с матерями или со мной? Если бы я не угодил великому царю или не исполнил слово отца, я не хотел бы жить даже мгновение, когда царь разгневан. Раз человек видит в отце источник своего рождения, как ему не следовать тому, кто является живым божеством? Не сказала ли ты моему отцу в гневе какое-нибудь резкое слово, от которого его ум потрясён? О царица, скажи мне истину: из-за чего эта невиданная перемена во владыке людей? По слову царя я бросился бы в огонь, выпил бы сильный яд или погрузился бы в океан, ведь он мой почтенный отец, царь и благожелатель. Назови приказ, которого желает царь: я исполню его и обещаю. Рама не говорит дважды».
d4c06b98dd4c · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Рама сразу утверждает принцип своей жизни: отец для него не источник удобства, а явное божество, чьё слово должно быть исполнено. В этой готовности уже видна его свобода от личной выгоды.