罗摩衍那
Рама принимает изгнание2.16.46-52
382 / 2464
罗摩衍那 · 2.16.46-52
天城文

नाहम् अर्थपरो देवि लोकम् आवस्तुम् उत्सहे । विद्धि माम् ऋषिभिस् तुल्यं केवलं धर्मम् आस्थितम् ॥
यद् अत्रभवतः किं चिच् छक्यं कर्तुं प्रियं मया । प्राणान् अपि परित्यज्य सर्वथा कृतम् एव तत् ॥
न ह्य् अतो धर्मचरणं किं चिद् अस्ति महत्तरम् । यथा पितरि शुश्रूषा तस्य वा वचनक्रिया ॥
अनुक्तो ऽप्य् अत्रभवता भवत्या वचनाद् अहम् । वने वत्स्यामि विजने वर्षाणीह चतुर्दश ॥
न नूनं मयि कैकेयि किं चिद् आशंससे गुणम् । यद् राजानम् अवोचस् त्वं ममेश्वरतरा सती ॥
यावन् मातरम् आपृच्छे सीतां चानुनयाम्य् अहम् । ततो ऽद्यैव गमिष्यामि दण्डकानां महद् वनम् ॥
भरतः पालयेद् राज्यं शुश्रूषेच् च पितुर् यथा । तहा भवत्या कर्तव्यं स हि धर्मः सनातनः ॥

转写 (IAST)

nāham arthaparo devi lokam āvastum utsahe | viddhi mām ṛṣibhis tulyaṃ kevalaṃ dharmam āsthitam ||
yad atrabhavataḥ kiṃ cic chakyaṃ kartuṃ priyaṃ mayā | prāṇān api parityajya sarvathā kṛtam eva tat ||
na hy ato dharmacaraṇaṃ kiṃ cid asti mahattaram | yathā pitari śuśrūṣā tasya vā vacanakriyā ||
anukto 'py atrabhavatā bhavatyā vacanād aham | vane vatsyāmi vijane varṣāṇīha caturdaśa ||
na nūnaṃ mayi kaikeyi kiṃ cid āśaṃsase guṇam | yad rājānam avocas tvaṃ mameśvaratarā satī ||
yāvan mātaram āpṛcche sītāṃ cānunayāmy aham | tato 'dyaiva gamiṣyāmi daṇḍakānāṃ mahad vanam ||
bharataḥ pālayed rājyaṃ śuśrūṣec ca pitur yathā | tahā bhavatyā kartavyaṃ sa hi dharmaḥ sanātanaḥ ||

逐字释义
梵语IAST释义
न अहम् अर्थपरःna aham arthaparaḥя не привязан к выгоде; я не ищу пользы
देविdeviо царица; о госпожа
लोकम् आवस्तुम् उत्सहेlokam āvastum utsaheстремлюсь жить в мире; желаю обитать ради мира
विद्धि माम्viddhi māmзнай меня; пойми меня
ऋषिभिः तुल्यम्ṛṣibhiḥ tulyamравным риши; подобным мудрецам
केवलम् धर्मम् आस्थितम्kevalam dharmam āsthitamстоящим только в дхарме; принявшим одну праведность
यत्yatчто; какое
अत्रभवतःatrabhavataḥдля почтенного; для этого достойного
किं चित्kiṃ citчто-либо; хоть что-то
शक्यम् कर्तुम्śakyam kartumможно сделать; возможно исполнить
प्रियम् मयाpriyam mayāприятное мною; угодное от меня
प्राणान् अपि परित्यज्यprāṇān api parityajyaдаже оставив жизнь; даже пожертвовав жизнью
सर्वथाsarvathāвсячески; во всех отношениях
कृतम् एव तत्kṛtam eva tatэто уже сделано; это непременно исполнено
न हि अतःna hi ataḥведь нет больше; нет по сравнению с этим
धर्मचरणम्dharmacaraṇamисполнения дхармы; следования праведности
किं चित् अस्तिkiṃ cit astiничего нет; не существует ничего
महत्तरम्mahattaramболее великого; важнее
यथाyathāчем; как
पितरि शुश्रूषाpitari śuśrūṣāслужение отцу; послушание отцу
तस्य वाtasya vāили его; или для него
वचनक्रियाvacanakriyāисполнение слова; выполнение приказа
अनुक्तः अपिanuktaḥ apiдаже не сказанный; даже без прямого приказа
अत्रभवताatrabhavatāэтим почтенным; им самим
भवत्या वचनात्bhavatyā vacanātпо твоему слову; из-за твоей речи
अहम्ahamя; сам
वने वत्स्यामिvane vatsyāmiбуду жить в лесу; обитать в лесу
विजनेvijaneбезлюдном; уединённом
वर्षाणि इह चतुर्दशvarṣāṇi iha caturdaśaздесь четырнадцать лет; четырнадцать лет
न नूनम्na nūnamнаверно, не; видимо, не
मयि कैकेयिmayi kaikeyiво мне, Кайкейи; от меня, Кайкейи
किं चित् आशंससेkiṃ cit āśaṃsaseожидаешь какого-либо; предполагаешь хоть что-то
गुणम्guṇamдостоинства; добродетели
यत्yatраз; поскольку
राजानम् अवोचः त्वम्rājānam avocaḥ tvamты сказала царю; обратилась к царю
मम ईश्वरतरा सतीmama īśvaratarā satīбудучи для меня более властной; хотя ты имеешь власть надо мной
यावत्yāvatпока; прежде чем
मातरम् आपृच्छेmātaram āpṛccheпопрощаюсь с матерью; спрошу разрешения у матери
सीताम् च अनुनयामिsītām ca anunayāmiи утешу Ситу; и уговорю Ситу
अहम्ahamя; сам
ततः अद्य एवtataḥ adya evaзатем сегодня же; после этого ныне
गमिष्यामिgamiṣyāmiя пойду; отправлюсь
दण्डकानाम् महत् वनम्daṇḍakānām mahat vanamв великий лес Дандаков; в огромную Дандаку
भरतः पालयेत्bharataḥ pālayetпусть Бхарата хранит; Бхарата пусть правит
राज्यम्rājyamцарством; державой
शुश्रूषेत् चśuśrūṣet caи служит; и слушается
पितुः यथाpituḥ yathāкак отцу; так, как должно отцу
तथाtathāтак; таким образом
भवत्या कर्तव्यम्bhavatyā kartavyamтобой должно быть сделано; тебе следует устроить
सः हि धर्मः सनातनःsaḥ hi dharmaḥ sanātanaḥэто вечная дхарма; таков вечный закон
译文

Рама сказал: «О царица, я не привязан к выгоде и не держусь за жизнь в мире ради наслаждения. Знай меня равным риши, стоящим только в дхарме. Всё, что я могу сделать приятного для почтенного отца, я исполню во всех отношениях, даже оставив жизнь. Нет более великого следования дхарме, чем служение отцу и исполнение его слова. Даже если почтенный отец сам не сказал мне этого, по твоему слову я буду жить в безлюдном лесу четырнадцать лет. Видимо, ты не ожидаешь от меня никакой добродетели, Кайкейи, раз сказала это царю, хотя сама имеешь власть надо мной. Дай мне только попрощаться с матерью и утешить Ситу; после этого сегодня же я уйду в великий лес Дандаков. Бхарата пусть правит царством и служит отцу: тебе следует устроить именно так, ибо это вечная дхарма».

版本

49ac51b170cb · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂