罗摩衍那
Вали укоряет Раму4.17.25-31
1124 / 2464
罗摩衍那 · 4.17.25-31
天城文

साम दानं क्षमा धर्मः सत्यं धृतिपराक्रमौ । पार्थिवानां गुणा राजन् दण्डश् चाप्य् अपकारिषु ॥
वयं वनचरा राम मृगा मूलफलाशनाः । एषा प्रकृतिर् अस्माकं पुरुषस् त्वं नरेश्वरः ॥
भूमिर् हिरण्यं रूप्यं च निग्रहे कारणानि च । तत्र कस् ते वने लोभो मदीयेषु फलेषु वा ॥
नयश् च विनयश् चोभौ निग्रहानुग्रहाव् अपि । राजवृत्तिर् असंकीर्णा न नृपाः कामवृत्तयः ॥
त्वं तु कामप्रधानश् च कोपनश् चानवस्थितः । राजवृत्तैश् च संकीर्णः शरासनपरायणः ॥
न ते ऽस्त्य् अपचितिर् धर्मे नार्थे बुद्धिर् अवस्थिता । इन्द्रियैः कामवृत्तः सन् कृष्यसे मनुजेश्वर ॥
हत्वा बाणेन काकुत्स्थ माम् इहानपराधिनम् । किं वक्ष्यसि सतां मध्ये कर्म कृत्वा जुगुप्सितम् ॥

转写 (IAST)

sāma dānaṃ kṣamā dharmaḥ satyaṃ dhṛtiparākramau | pārthivānāṃ guṇā rājan daṇḍaś cāpy apakāriṣu ||
vayaṃ vanacarā rāma mṛgā mūlaphalāśanāḥ | eṣā prakṛtir asmākaṃ puruṣas tvaṃ nareśvaraḥ ||
bhūmir hiraṇyaṃ rūpyaṃ ca nigrahe kāraṇāni ca | tatra kas te vane lobho madīyeṣu phaleṣu vā ||
nayaś ca vinayaś cobhau nigrahānugrahāv api | rājavṛttir asaṃkīrṇā na nṛpāḥ kāmavṛttayaḥ ||
tvaṃ tu kāmapradhānaś ca kopanaś cānavasthitaḥ | rājavṛttaiś ca saṃkīrṇaḥ śarāsanaparāyaṇaḥ ||
na te 'sty apacitir dharme nārthe buddhir avasthitā | indriyaiḥ kāmavṛttaḥ san kṛṣyase manujeśvara ||
hatvā bāṇena kākutstha mām ihānaparādhinam | kiṃ vakṣyasi satāṃ madhye karma kṛtvā jugupsitam ||

逐字释义
梵语IAST释义
साम दानं क्षमा धर्मःsāma dānaṃ kṣamā dharmaḥмир, дар, терпение, дхарма
सत्यं धृतिपराक्रमौsatyaṃ dhṛtiparākramauистина, стойкость и доблесть
पार्थिवानां गुणा राजन्pārthivānāṃ guṇā rājanцарей качества, царь
दण्डश् चाप्य् अपकारिषुdaṇḍaś cāpy apakāriṣuи наказание к вредящим
वयं वनचरा रामvayaṃ vanacarā rāmaмы лесные жители, Рама
मृगा मूलफलाशनाःmṛgā mūlaphalāśanāḥзвери, корнями и плодами питающиеся
एषा प्रकृतिर् अस्माकंeṣā prakṛtir asmākaṃэта природа наша
पुरुषस् त्वं नरेश्वरःpuruṣas tvaṃ nareśvaraḥчеловек ты, владыка людей
भूमिर् हिरण्यं रूप्यं चbhūmir hiraṇyaṃ rūpyaṃ caземля, золото и серебро
निग्रहे कारणानि चnigrahe kāraṇāni caи причины для наказания
तत्र कस् ते वने लोभोtatra kas te vane lobhoздесь какая твоя в лесу алчность
मदीयेषु फलेषु वाmadīyeṣu phaleṣu vāили к моим плодам
नयश् च विनयश् चोभौnayaś ca vinayaś cobhauполитика и смирение оба
निग्रहानुग्रहाव् अपिnigrahānugrahāv apiнаказание и милость также
राजवृत्तिर् असंकीर्णाrājavṛttir asaṃkīrṇāцарское поведение несмешанное
न नृपाः कामवृत्तयःna nṛpāḥ kāmavṛttayaḥне цари по желанию действующие
त्वं तु कामप्रधानश् चtvaṃ tu kāmapradhānaś caты же желанием ведомый
कोपनश् चानवस्थितःkopanaś cānavasthitaḥи гневливый, неустойчивый
राजवृत्तैश् च संकीर्णःrājavṛttaiś ca saṃkīrṇaḥи царскими обязанностями смешанный
शरासनपरायणःśarāsanaparāyaṇaḥлуку преданный
न ते ऽस्त्य् अपचितिर् धर्मेna te 'sty apacitir dharmeнет у тебя почтения к дхарме
नार्थे बुद्धिर् अवस्थिताnārthe buddhir avasthitāни в пользе разум устойчив
इन्द्रियैः कामवृत्तः सन्indriyaiḥ kāmavṛttaḥ sanчувствами, желанию следуя
कृष्यसे मनुजेश्वरkṛṣyase manujeśvaraвлечёшься, владыка людей
हत्वा बाणेन काकुत्स्थhatvā bāṇena kākutsthaубив стрелой, Какутстха
माम् इहानपराधिनम्mām ihānaparādhinamменя здесь невиновного
किं वक्ष्यसि सतां मध्येkiṃ vakṣyasi satāṃ madhyeчто скажешь среди добрых
कर्म कृत्वा जुगुप्सितम्karma kṛtvā jugupsitamпоступок совершив постыдный
译文

«Мирное увещание, дар, терпение, дхарма, истина, стойкость, доблесть и наказание вредящих — таковы качества царей, о царь. Мы же, Рама, лесные жители, звери, питающиеся корнями и плодами; такова наша природа, а ты человек, владыка людей. Земля, золото и серебро бывают причинами для наказания. Но какая у тебя здесь, в лесу, алчность к моим плодам? Политика, смирение, наказание и милость — всё это должно быть чистым царским поведением; цари не действуют по прихоти. Ты же поставил на первое место желание, гневлив и неустойчив, смешал царские обязанности и предан одному луку. У тебя нет почтения к дхарме, и разум твой не утверждён в пользе; следуя желаниям чувств, ты влечёшься ими, владыка людей. Какутстха, убив меня здесь стрелой, хотя я невиновен, что ты скажешь среди добрых, совершив постыдный поступок?»

版本

4adea4f595e9 · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂