धर्मम् अर्थं च कामं च समयं चापि लौकिकम् । अविज्ञाय कथं बाल्यान् माम् इहाद्य विगर्हसे ॥
अपृष्ट्वा बुद्धिसंपन्नान् वृद्धान् आचार्यसंमतान् । सौम्य वानरचापल्यात् त्वं मां वक्तुम् इहेच्छसि ॥
इक्ष्वाकूणाम् इयं भूमिः सशैलवनकानना । मृगपक्षिमनुष्याणां निग्रहानुग्रहाव् अपि ॥
तां पालयति धर्मात्मा भरतः सत्यवाग् ऋजुः । धर्मकामार्थतत्त्वज्ञो निग्रहानुग्रहे रतः ॥
नयश् च विनयश् चोभौ यस्मिन् सत्यं च सुस्थितम् । विक्रमश् च यथा दृष्टः स राजा देशकालवित् ॥
तस्य धर्मकृतादेशा वयम् अन्ये च पार्थिवः । चरामो वसुधां कृत्स्नां धर्मसंतानम् इच्छवः ॥
तस्मिन् नृपतिशार्दूल भरते धर्मवत्सले । पालयत्य् अखिलां भूमिं कश् चरेद् धर्मनिग्रहम् ॥
ते वयं मार्गविभ्रष्टं स्वधर्मे परमे स्थिताः । भरताज्ञां पुरस्कृत्य निगृह्णीमो यथाविधि ॥
dharmam arthaṃ ca kāmaṃ ca samayaṃ cāpi laukikam | avijñāya kathaṃ bālyān mām ihādya vigarhase ||
apṛṣṭvā buddhisaṃpannān vṛddhān ācāryasaṃmatān | saumya vānaracāpalyāt tvaṃ māṃ vaktum ihecchasi ||
ikṣvākūṇām iyaṃ bhūmiḥ saśailavanakānanā | mṛgapakṣimanuṣyāṇāṃ nigrahānugrahāv api ||
tāṃ pālayati dharmātmā bharataḥ satyavāg ṛjuḥ | dharmakāmārthatattvajño nigrahānugrahe rataḥ ||
nayaś ca vinayaś cobhau yasmin satyaṃ ca susthitam | vikramaś ca yathā dṛṣṭaḥ sa rājā deśakālavit ||
tasya dharmakṛtādeśā vayam anye ca pārthivaḥ | carāmo vasudhāṃ kṛtsnāṃ dharmasaṃtānam icchavaḥ ||
tasmin nṛpatiśārdūla bharate dharmavatsale | pālayaty akhilāṃ bhūmiṃ kaś cared dharmanigraham ||
te vayaṃ mārgavibhraṣṭaṃ svadharme parame sthitāḥ | bharatājñāṃ puraskṛtya nigṛhṇīmo yathāvidhi ||
Рама сказал: «Не поняв дхарму, пользу, желание и мирской порядок, как ты можешь сегодня по-детски порицать меня? Не спросив разумных старших, признанных учителями, ты, кроткий, по обезьяньей поспешности хочешь обвинять меня. Эта земля с горами, лесами и рощами принадлежит Икшваку; на ней находятся звери, птицы и люди, а также право наказания и милости. Её защищает праведный Бхарата, правдивый и прямой, знающий сущность дхармы, желания и пользы, занятый наказанием и милостью. В нём прочно стоят политика, смирение и истина; его доблесть известна, и он царь, знающий место и время. По его приказу, данному в дхарме, мы и другие цари ходим по всей земле, желая продолжения дхармы. Когда Бхарата, тигр среди царей и любящий дхарму, защищает всю землю, кто может разрушать дхарму? Поэтому мы, стоя в своей высшей дхарме и поставив впереди приказ Бхараты, по правилу обуздываем того, кто сбился с пути».
6209d9927116 · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Рама начинает не с личной обиды, а с устройства царской ответственности. Его действие представлено как исполнение власти Бхараты и рода Икшваку, а не как частная помощь другу.