युध्यमानौ तु तौ दृष्ट्वा प्रसक्तौ नरराक्षसौ । शूरः स रावणभ्राता तस्थौ संग्राममूर्धनि ॥
ततो विस्फारयाम् आस महद् धनुर् अवस्थितः । उत्ससर्ज च तीक्ष्णाग्रान् राक्षसेषु महाशरान् ॥
ते शराः शिखिसंकाशा निपतन्तः समाहिताः । राक्षसान् दारयाम् आसुर् वज्रा इव महागिरीन् ॥
विभीषणस्यानुचरास् ते ऽपि शूलासिपट्टसैः । चिच्छेदुः समरे वीरान् राक्षसान् राक्षसोत्तमाः ॥
राक्षसैस् तैः परिवृतः स तदा तु विभीषणः । बभौ मध्ये प्रहृष्टानां कलभानाम् इव द्विपः ॥
ततः संचोदयानो वै हरीन् रक्षोरणप्रियान् । उवाच वचनं काले कालज्ञो रक्षसां वरः ॥
एको ऽयं राक्षसेन्द्रस्य परायणम् इव स्थितः । एतच् छेषं बलं तस्य किं तिष्ठत हरीश्वराः ॥
अस्मिन् विनिहते पापे राक्षसे रणमूर्धनि । रावणं वर्जयित्वा तु शेषम् अस्य बलं हतम् ॥
प्रहस्तो निहतो वीरो निकुम्भश् च महाबलः । कुम्भकर्णश् च कुम्भश् च धूम्राक्षश् च निशाचरः ॥
अकम्पनः सुपार्श्वश् च चक्रमाली च राक्षसः । कम्पनः सत्त्ववन्तश् च देवान्तकनरान्तकौ ॥
एतान् निहत्यातिबलान् बहून् राक्षससत्तमान् । बाहुभ्यां सागरं तीर्त्वा लङ्घ्यतां गोष्पदं लघु ॥
एतावद् इह शेषं वो जेतव्यम् इह वानराः । हताः सर्वे समागम्य राक्षसा बलदर्पिताः ॥
अयुक्तं निधनं कर्तुं पुत्रस्य जनितुर् मम । घृणाम् अपास्य रामार्थे निहन्यां भ्रातुर् आत्मजम् ॥
हन्तुकामस्य मे बाष्पं चक्शुश् चैव निरुध्यते । तद् एवैष महाबाहुर् लक्ष्मणः शमयिष्यति । वानरा घ्नन्तुं संभूय भृत्यान् अस्य समीपगान् ॥
yudhyamānau tu tau dṛṣṭvā prasaktau nararākṣasau | śūraḥ sa rāvaṇabhrātā tasthau saṃgrāmamūrdhani ||
tato visphārayām āsa mahad dhanur avasthitaḥ | utsasarja ca tīkṣṇāgrān rākṣaseṣu mahāśarān ||
te śarāḥ śikhisaṃkāśā nipatantaḥ samāhitāḥ | rākṣasān dārayām āsur vajrā iva mahāgirīn ||
vibhīṣaṇasyānucarās te 'pi śūlāsipaṭṭasaiḥ | ciccheduḥ samare vīrān rākṣasān rākṣasottamāḥ ||
rākṣasais taiḥ parivṛtaḥ sa tadā tu vibhīṣaṇaḥ | babhau madhye prahṛṣṭānāṃ kalabhānām iva dvipaḥ ||
tataḥ saṃcodayāno vai harīn rakṣoraṇapriyān | uvāca vacanaṃ kāle kālajño rakṣasāṃ varaḥ ||
eko 'yaṃ rākṣasendrasya parāyaṇam iva sthitaḥ | etac cheṣaṃ balaṃ tasya kiṃ tiṣṭhata harīśvarāḥ ||
asmin vinihate pāpe rākṣase raṇamūrdhani | rāvaṇaṃ varjayitvā tu śeṣam asya balaṃ hatam ||
prahasto nihato vīro nikumbhaś ca mahābalaḥ | kumbhakarṇaś ca kumbhaś ca dhūmrākṣaś ca niśācaraḥ ||
akampanaḥ supārśvaś ca cakramālī ca rākṣasaḥ | kampanaḥ sattvavantaś ca devāntakanarāntakau ||
etān nihatyātibalān bahūn rākṣasasattamān | bāhubhyāṃ sāgaraṃ tīrtvā laṅghyatāṃ goṣpadaṃ laghu ||
etāvad iha śeṣaṃ vo jetavyam iha vānarāḥ | hatāḥ sarve samāgamya rākṣasā baladarpitāḥ ||
ayuktaṃ nidhanaṃ kartuṃ putrasya janitur mama | ghṛṇām apāsya rāmārthe nihanyāṃ bhrātur ātmajam ||
hantukāmasya me bāṣpaṃ cakśuś caiva nirudhyate | tad evaiṣa mahābāhur lakṣmaṇaḥ śamayiṣyati | vānarā ghnantuṃ saṃbhūya bhṛtyān asya samīpagān ||
Увидев, что человек и ракшас увлечённо сражаются друг с другом, герой Вибхишана, брат Раваны, стал во главе битвы. Стоя там, он натянул большой лук и выпустил в ракшасов великие остроконечные стрелы. Эти стрелы, подобные огню, падая точно, разрывали ракшасов, как молнии разрывают великие горы. Спутники Вибхишаны, лучшие ракшасы, тоже в битве рассекали героев-ракшасов копьями, мечами и паттасами. Окружённый этими ракшасами, Вибхишана сиял среди радостных воинов, как слон среди слонят. Затем лучший из ракшасов, знающий время, стал вовремя побуждать ванаров, любящих битву с ракшасами, и сказал: «Он один стоит как последняя опора владыки ракшасов. Это остаток его силы. Зачем вы стоите, владыки ванаров? Когда этот злой ракшас будет убит на вершине битвы, вся оставшаяся сила Раваны, кроме самого Раваны, будет уничтожена. Убит герой Прахаста, убит великосильный Никумбха, Кумбхакарна, Кумбха и ночной бродяга Дхумракша; Акампана, Супаршва, ракшас Чакрамали, Кампана, сильные духом Девантака и Нарантака. Убив этих многих чрезвычайно сильных лучших ракшасов, перепрыгните теперь лёгкий след коровы, вы, которые двумя руками перешли море. Вот сколько здесь осталось вам завоевать, ванары: все ракшасы, гордившиеся силой, уже собрались и были убиты. Мне не подобает самому совершать убийство сына моего брата. Но, отбросив жалость ради Рамы, я убил бы сына брата; только у меня, желающего убить его, слёзы застилают глаза. Это умиротворит могучерукий Лакшмана. А вы, ванары, собравшись, убивайте его слуг, стоящих рядом».
c8fee2395fcd · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Вибхишана не скрывает внутреннего напряжения: дхарма требует разорвать связь с адхармой, но сердце всё ещё чувствует родство. Именно поэтому убийство Индраджита он поручает Лакшмане, а сам направляет войско.