अयोध्यायां तु सचिवा राज्ञो दशरथस्य ये । पुरोहितं पुरस्कृत्य मन्त्रयाम् आसुर् अर्थवत् ॥
मन्त्रयन् रामवृद्ध्यर्थं वृत्त्यर्थं नगरस्य च । सर्वम् एवाभिषेकार्थं जयार्हस्य महात्मनः । कर्तुम् अर्हथ रामस्य यद् यन् मङ्गलपूर्वकम् ॥
इति ते मन्त्रिणः सर्वे संदिश्य तु पुरोहितम् । नगरान् निर्ययुस् तूर्णं रामदर्शनबुद्धयः ॥
हरियुक्तं सहस्राक्षो रथम् इन्द्र इवानघः । प्रययौ रथम् आस्थाय रामो नगरम् उत्तमम् ॥
जग्राह भरतो रश्मीञ् शत्रुघ्नश् छत्रम् आददे । लक्ष्मणो व्यजनं तस्य मूर्ध्नि संपर्यवीजयत् ॥
श्वेतं च वालव्यजनं सुग्रीवो वानरेश्वरः । अपरं चन्द्रसंकाशं राक्षसेन्द्रो विभीषणः ॥
ऋषिसंघैर् तदाकाशे देवैश् च समरुद्गणैः । स्तूयमानस्य रामस्य शुश्रुवे मधुरध्वनिः ॥
ततः शत्रुंजयं नाम कुञ्जरं पर्वतोपमम् । आरुरोह महातेजाः सुग्रीवो वानरेश्वरः ॥
नवनागसहस्राणि ययुर् आस्थाय वानराः । मानुषं विग्रहं कृत्वा सर्वाभरणभूषिताः ॥
शङ्खशब्दप्रणादैश् च दुन्दुभीनां च निस्वनैः । प्रययू पुरुषव्याघ्रस् तां पुरीं हर्म्यमालिनीम् ॥
ददृशुस् ते समायान्तं राघवं सपुरःसरम् । विराजमानं वपुषा रथेनातिरथं तदा ॥
ते वर्धयित्वा काकुत्स्थं रामेण प्रतिनन्दिताः । अनुजग्मुर् महात्मानं भ्रातृभिः परिवारितम् ॥
अमात्यैर् ब्राह्मणैश् चैव तथा प्रकृतिभिर् वृतः । श्रिया विरुरुचे रामो नक्षत्रैर् इव चन्द्रमाः ॥
स पुरोगामिभिस् तूर्यैस् तालस्वस्तिकपाणिभिः । प्रव्याहरद्भिर् मुदितैर् मङ्गलानि ययौ वृतः ॥
अक्षतं जातरूपं च गावः कन्यास् तथा द्विजाः । नरा मोदकहस्ताश् च रामस्य पुरतो ययुः ॥
सख्यं च रामः सुग्रीवे प्रभावं चानिलात्मजे । वानराणां च तत् कर्म व्याचचक्षे ऽथ मन्त्रिणाम् । श्रुत्वा च विस्मयं जग्मुर् अयोध्यापुरवासिनः ॥
द्युतिमान् एतद् आख्याय रामो वानरसंवृतः । हृष्टपुष्टजनाकीर्णाम् अयोध्यां प्रविवेश ह ॥
ततो ह्य् अभ्युच्छ्रयन् पौराः पताकास् ते गृहे गृहे । ऐक्ष्वाकाध्युषितं रम्यम् आससाद पितुर् गृहम् ॥
पितुर् भवनम् आसाद्य प्रविश्य च महात्मनः । कौसल्यां च सुमित्रां च कैकेयीं चाभ्यवादयत् ॥
ayodhyāyāṃ tu sacivā rājño daśarathasya ye | purohitaṃ puraskṛtya mantrayām āsur arthavat ||
mantrayan rāmavṛddhyarthaṃ vṛttyarthaṃ nagarasya ca | sarvam evābhiṣekārthaṃ jayārhasya mahātmanaḥ | kartum arhatha rāmasya yad yan maṅgalapūrvakam ||
iti te mantriṇaḥ sarve saṃdiśya tu purohitam | nagarān niryayus tūrṇaṃ rāmadarśanabuddhayaḥ ||
hariyuktaṃ sahasrākṣo ratham indra ivānaghaḥ | prayayau ratham āsthāya rāmo nagaram uttamam ||
jagrāha bharato raśmīñ śatrughnaś chatram ādade | lakṣmaṇo vyajanaṃ tasya mūrdhni saṃparyavījayat ||
śvetaṃ ca vālavyajanaṃ sugrīvo vānareśvaraḥ | aparaṃ candrasaṃkāśaṃ rākṣasendro vibhīṣaṇaḥ ||
ṛṣisaṃghair tadākāśe devaiś ca samarudgaṇaiḥ | stūyamānasya rāmasya śuśruve madhuradhvaniḥ ||
tataḥ śatruṃjayaṃ nāma kuñjaraṃ parvatopamam | āruroha mahātejāḥ sugrīvo vānareśvaraḥ ||
navanāgasahasrāṇi yayur āsthāya vānarāḥ | mānuṣaṃ vigrahaṃ kṛtvā sarvābharaṇabhūṣitāḥ ||
śaṅkhaśabdapraṇādaiś ca dundubhīnāṃ ca nisvanaiḥ | prayayū puruṣavyāghras tāṃ purīṃ harmyamālinīm ||
dadṛśus te samāyāntaṃ rāghavaṃ sapuraḥsaram | virājamānaṃ vapuṣā rathenātirathaṃ tadā ||
te vardhayitvā kākutsthaṃ rāmeṇa pratinanditāḥ | anujagmur mahātmānaṃ bhrātṛbhiḥ parivāritam ||
amātyair brāhmaṇaiś caiva tathā prakṛtibhir vṛtaḥ | śriyā viruruce rāmo nakṣatrair iva candramāḥ ||
sa purogāmibhis tūryais tālasvastikapāṇibhiḥ | pravyāharadbhir muditair maṅgalāni yayau vṛtaḥ ||
akṣataṃ jātarūpaṃ ca gāvaḥ kanyās tathā dvijāḥ | narā modakahastāś ca rāmasya purato yayuḥ ||
sakhyaṃ ca rāmaḥ sugrīve prabhāvaṃ cānilātmaje | vānarāṇāṃ ca tat karma vyācacakṣe 'tha mantriṇām | śrutvā ca vismayaṃ jagmur ayodhyāpuravāsinaḥ ||
dyutimān etad ākhyāya rāmo vānarasaṃvṛtaḥ | hṛṣṭapuṣṭajanākīrṇām ayodhyāṃ praviveśa ha ||
tato hy abhyucchrayan paurāḥ patākās te gṛhe gṛhe | aikṣvākādhyuṣitaṃ ramyam āsasāda pitur gṛham ||
pitur bhavanam āsādya praviśya ca mahātmanaḥ | kausalyāṃ ca sumitrāṃ ca kaikeyīṃ cābhyavādayat ||
Тем временем в Айодхье советники царя Дашаратхи, поставив впереди жреца, совещались по делу: ради процветания Рамы и жизни города нужно было сделать всё благоприятное для царского посвящения великодушного, достойного победы. Наставив жреца, все советники быстро вышли из города, желая увидеть Раму. Безгрешный Рама взошёл на колесницу, запряжённую рыжими конями, словно тысячеглазый Индра, и поехал к лучшему городу. Бхарата взял поводья, Шатругхна взял зонт, Лакшмана обмахивал его над головой опахалом. Сугрива, владыка обезьян, держал белое опахало из хвоста яка, а Вибхишана, царь ракшасов, другое, подобное луне. В небе сонмы риши, боги и Маруты прославляли Раму, и слышался сладкий звук. Великосияющий Сугрива взошёл на слона по имени Шатрунджая, подобного горе. Обезьяны, приняв человеческий облик и украшенные всеми украшениями, ехали на девяти тысячах слонов. Под раскаты раковин и гул барабанов тигр среди людей ехал к городу с рядами дворцов. Люди увидели приближающегося Рагхаву с сопровождающими: он сиял телом на колеснице, как великий колесничий. Прославив Какутстху и будучи приветствованы Рамой, они последовали за великодушным, окружённым братьями. Окружённый советниками, брахманами и подданными, Рама сиял красотой, как луна среди звёзд. Перед ним шли музыканты, люди с талами и свастиками, радостно провозглашающие благословения; несли цельное зерно, золото, шли коровы, девушки, брахманы и люди со сладостями в руках. Рама рассказал советникам о своей дружбе с Сугривой, о могуществе сына Ветра и о подвиге обезьян; жители Айодхьи, услышав это, пришли в изумление. Сияющий Рама, окружённый обезьянами, вошёл в Айодхью, наполненную радостными и довольными людьми. Горожане поднимали флаги в каждом доме. Он достиг прекрасного дома отца, где жили Икшваку, вошёл во дворец великодушного Дашаратхи и поклонился Каушалье, Сумитре и Кайкейи.
43d66a2c4c7f · 发布于 2026年6月22日 00:00:00 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Вход Рамы в Айодхью — это возвращение дхармы в центр общества. Каждый занимает своё место: братья служат, союзники несут знаки чести, боги прославляют, а город принимает царя как источник порядка.