Bhaviṣya Purāṇa
The Law of Marriage Described1.7.1-8
92 / 3103
LinuxTurn pages
Bhaviṣya Purāṇa · 1.7.1-8
Devanāgarī

विवाह-धर्मवर्णनम् ब्रह्मोवाच३ असपिण्डा च या मातुरसगोत्रा च या पितुः । सा प्रशस्ता द्विजातीनां दारकर्मणि मैथुने
सहजो न भवेद्यस्या न च विज्ञायते पिता । नोपयच्छेत तां प्राज्ञः पुत्रिकाधर्मशङ्कया
ब्राह्मणानां प्रशस्ता स्यात्सवर्णा दारकर्मणि । कामशस्तु प्रवृत्तानामिमाः स्युः क्रमशोऽवराः
क्षत्रस्यापि सवर्णा स्यात्प्रथमा द्विजसत्तमाः । द्वे चावरे तथा प्रोक्ते कामतस्तु न धर्मतः
वैश्यस्यैका वरा प्रोक्ता सवर्णा चैव धर्मतः । तथावरा कामतस्तु द्वितीया न तु धर्मतः
शूद्रैव भार्या शूद्रस्य धर्मतो मनुरब्रवीत् । चतुर्णामपि वर्णानां परिणेता द्विजोत्तमः
न ब्राह्मणक्षत्रिययोरापद्यपि हि तिष्ठतोः । कस्मिंश्चिदपि वृतान्ते शूद्रा भार्योपदिश्यते
हीनजातिस्त्रियं मोहादुद्वहन्तो द्विजातयः । कुलान्येव नयन्त्याशु ससन्तानानि शूद्रताम्

Transliteration (IAST)

vivāha-dharmavarṇanam brahmovāca3 asapiṇḍā ca yā māturasagotrā ca yā pituḥ | sā praśastā dvijātīnāṃ dārakarmaṇi maithune
sahajo na bhavedyasyā na ca vijñāyate pitā | nopayaccheta tāṃ prājñaḥ putrikādharmaśaṅkayā
brāhmaṇānāṃ praśastā syātsavarṇā dārakarmaṇi | kāmaśastu pravṛttānāmimāḥ syuḥ kramaśo'varāḥ
kṣatrasyāpi savarṇā syātprathamā dvijasattamāḥ | dve cāvare tathā prokte kāmatastu na dharmataḥ
vaiśyasyaikā varā proktā savarṇā caiva dharmataḥ | tathāvarā kāmatastu dvitīyā na tu dharmataḥ
śūdraiva bhāryā śūdrasya dharmato manurabravīt | caturṇāmapi varṇānāṃ pariṇetā dvijottamaḥ
na brāhmaṇakṣatriyayorāpadyapi hi tiṣṭhatoḥ | kasmiṃścidapi vṛtānte śūdrā bhāryopadiśyate
hīnajātistriyaṃ mohādudvahanto dvijātayaḥ | kulānyeva nayantyāśu sasantānāni śūdratām

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
असपिण्डा च या मातुरसगोत्रा च या पितुःasapiṇḍā ca yā māturasagotrā ca yā pituḥ«„та, что не сапинда матери и не одного готры с отцом, —; несапинда которая матери неодногоготры которая отца
सा प्रशस्ता द्विजातीनां दारकर्मणि मैथुनेsā praśastā dvijātīnāṃ dārakarmaṇi maithuneта хвалима у дваждырождённых в деле женитьбы и супружества; та хвалимая дваждырождённых женитьбеделе супружестве
सहजो न भवेद्यस्या न च विज्ञायते पिताsahajo na bhavedyasyā na ca vijñāyate pitā«„у кого нет родного брата и не знают отца,; родной не был бы укоторой не знается отец
नोपयच्छेत तां प्राज्ञः पुत्रिकाधर्मशङ्कयाnopayaccheta tāṃ prājñaḥ putrikādharmaśaṅkayāту разумный да не берёт — из опасения дхармы дочери-наследницы; не пустьберёт ту разумный дочеринаследницыдхармыопасением
शूद्रैव भार्या शूद्रस्य धर्मतो मनुरब्रवीत्śūdraiva bhāryā śūdrasya dharmato manurabravīt«„шудрянка — жена шудры по дхарме, сказал Ману;; шудрянка именно жена шудры подхарме Ману сказал
न ब्राह्मणक्षत्रिययोरापद्यपि हि तिष्ठतोःna brāhmaṇakṣatriyayorāpadyapi hi tiṣṭhatoḥ«„а у брахмана и кшатрия, даже пребывающих в беде,; не брахманакшатрия вбеде же ведь пребывающих
कस्मिंश्चिदपि वृतान्ते शूद्रा भार्योपदिश्यतेkasmiṃścidapi vṛtānte śūdrā bhāryopadiśyateни в каком случае шудрянка женою не предписывается; вкакомлибо же случае шудрянка жена предписывается
हीनजातिस्त्रियं मोहादुद्वहन्तो द्विजातयःhīnajātistriyaṃ mohādudvahanto dvijātayaḥ«„дваждырождённые, по помрачению берущие жену низкого рождения,; низкорождённуюженщину попомрачению берущие дваждырождённые
कुलान्येव नयन्त्याशु ससन्तानानि शूद्रताम्kulānyeva nayantyāśu sasantānāni śūdratāmбыстро приводят и роды свои, и потомство к шудрству“; роды именно приводят быстро спотомством шудрству
Translation

«„Та, что не сапинда матери и не одного готры с отцом, — та хвалима у дваждырождённых в деле женитьбы и супружества. У кого нет родного брата и не знают отца, ту разумный да не берёт — из опасения дхармы дочери-наследницы. У брахманов хвалима в деле женитьбы жена своего сословия; а для тех, кто движим желанием, эти будут по порядку низшими. И у кшатрия первою будет своего сословия, о лучшие из дваждырождённых, а две другие названы — по желанию, но не по дхарме. У вайшьи одна названа лучшею — своего сословия, и по дхарме; а другая — по желанию, вторая, но не по дхарме. Шудрянка — жена шудры по дхарме, сказал Ману; лучший из дваждырождённых берёт из всех четырёх сословий. А у брахмана и кшатрия, даже пребывающих в беде, ни в каком случае шудрянка женою не предписывается. Дваждырождённые, по помрачению берущие жену низкого рождения, быстро приводят и роды свои, и потомство к шудрству“».

Version

5745667d6c5a · published Aug 19, 2026, 5:00:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with