Mahabharata 3.207.18-20

Devanāgarī

ज्ञात्वा प्रथमजं तं तु वह्नेर् आङ्गिरसं सुतम् ॥
उपेत्य देवाः पप्रच्छुः कारणं तत्र भारत ॥
स तु पृष्टस् तदा देवैस् ततः कारणम् अब्रवीत् ॥
प्रत्यगृह्णंस् तु देवाश् च तद् वचो ऽङ्गिरसस् तदा ॥
अत्र नानाविधान् अग्नीन् प्रवक्ष्यामि महाप्रभान् ॥
कर्मभिर् बहुभिः ख्यातान् नानात्वं ब्राह्मणेष्व् इह ॥

Transliteration (IAST)

jñātvā prathamajaṃ taṃ tu vahner āṅgirasaṃ sutam ||
upetya devāḥ papracchuḥ kāraṇaṃ tatra bhārata ||
sa tu pṛṣṭas tadā devais tataḥ kāraṇam abravīt ||
pratyagṛhṇaṃs tu devāś ca tad vaco 'ṅgirasas tadā ||
atra nānāvidhān agnīn pravakṣyāmi mahāprabhān ||
karmabhir bahubhiḥ khyātān nānātvaṃ brāhmaṇeṣv iha ||

Word-by-word

SanskritIASTMeaning

ज्ञात्वा प्रथमजं तं तु वह्नेर् आङ्गिरसं सुतम् ॥ उपेत्य देवाः पप्रच्छुः कारणं तत्र भारत ॥ स तु पृष्टस् तदा देवैस् ततः कारणम् अब्रवीत् ॥ प्रत्यगृह्णंस् तु देवाश् च तद् वचो ऽङ्गिरसस् तदा ॥ अत्र नानाविधान् अग्नीन् प्रवक्ष्यामि महाप्रभान् ॥ कर्मभिर् बहुभिः ख्यातान् नानात्वं ब्राह्मणेष्व् इह ॥jñātvā prathamajaṃ taṃ tu vahner āṅgirasaṃ sutam || upetya devāḥ papracchuḥ kāraṇaṃ tatra bhārata || sa tu pṛṣṭas tadā devais tataḥ kāraṇam abravīt || pratyagṛhṇaṃs tu devāś ca tad vaco 'ṅgirasas tadā || atra nānāvidhān agnīn pravakṣyāmi mahāprabhān || karmabhir bahubhiḥ khyātān nānātvaṃ brāhmaṇeṣv iha ||Боги, узнав первородного сына огня Ангираса, спросили причину; Ангирас объяснил, и боги приняли его слово; Маркандея обещает рассказать о разных великих огнях, известных множеством действий и разными именами среди брахманов.

Translation

Боги, узнав в Ангирасе перворожденного сына огня, пришли и спросили о причине. Он объяснил им, и боги приняли его слово. Маркандея сказал: «Теперь я расскажу о разных великих огнях, известных множеством действий и различием имен среди брахманов».

Commentary

Так начинается каталог огней: не сухая генеалогия, а карта жертвенных функций, через которые единый Агни входит в множество обрядов.

Version

cbfecd509ae0 · published Jun 18, 2026, 6:32:23 AM UTC