अहो नु रमणीयस् त्वम् अहो चासि मनोरमः ॥
प्रीयामहे त्वया नित्यं तरुप्रवर शल्मले ॥
सदैव शकुनास् तात मृगाश् चाधस् तथा गजाः ॥
वसन्ति तव संहृष्टा मनोहरतरास् तथा ॥
तव शाखा महाशाख स्कन्धं च विपुलं तथा ॥
न वै प्रभग्नान् पश्यामि मारुतेन कथं चन ॥
किं नु ते मारुतस् तात प्रीतिमान् अथ वा सुहृत् ॥
त्वां रक्षति सदा येन वने ऽस्मिन् पवनो ध्रुवम् ॥
विवान् हि पवनः स्थानाद् वृक्षान् उच्चावचान् अपि ॥
पर्वतानां च शिखराण्य् आचालयति वेगवान् ॥
शोषयत्य् एव पातालं विवान् गन्धवहः शुचिः ॥
ह्रदांश् च सरितश् चैव सागरांश् च तथैव ह ॥
त्वां संरक्षेत पवनः सखित्वेन न संशयः ॥
तस्माद् बहलशाखो ऽसि पर्णवान् पुष्पवान् अपि ॥
इदं च रमणीयं ते प्रतिभाति वनस्पते ॥
यद् इमे विहगास् तात रमन्ते मुदितास् त्वयि ॥
एषां पृथक् समस्तानां श्रूयते मधुरः स्वरः ॥
पुष्पसंमोदने काले वाशतां सुमनोहरम् ॥
aho nu ramaṇīyas tvam aho cāsi manoramaḥ ||
prīyāmahe tvayā nityaṃ tarupravara śalmale ||
sadaiva śakunās tāta mṛgāś cādhas tathā gajāḥ ||
vasanti tava saṃhṛṣṭā manoharatarās tathā ||
tava śākhā mahāśākha skandhaṃ ca vipulaṃ tathā ||
na vai prabhagnān paśyāmi mārutena kathaṃ cana ||
kiṃ nu te mārutas tāta prītimān atha vā suhṛt ||
tvāṃ rakṣati sadā yena vane 'smin pavano dhruvam ||
vivān hi pavanaḥ sthānād vṛkṣān uccāvacān api ||
parvatānāṃ ca śikharāṇy ācālayati vegavān ||
śoṣayaty eva pātālaṃ vivān gandhavahaḥ śuciḥ ||
hradāṃś ca saritaś caiva sāgarāṃś ca tathaiva ha ||
tvāṃ saṃrakṣeta pavanaḥ sakhitvena na saṃśayaḥ ||
tasmād bahalaśākho 'si parṇavān puṣpavān api ||
idaṃ ca ramaṇīyaṃ te pratibhāti vanaspate ||
yad ime vihagās tāta ramante muditās tvayi ||
eṣāṃ pṛthak samastānāṃ śrūyate madhuraḥ svaraḥ ||
puṣpasaṃmodane kāle vāśatāṃ sumanoharam ||
Нарада сказал: «Ах, как ты прекрасен, как радуешь ум! Мы всегда радуемся тебе, лучшее из деревьев, Шалмали. Птицы, звери внизу и слоны всегда живут у тебя довольными и ещё более прекрасными. Твои ветви, о многоветвистый, и широкий ствол я никак не вижу сломанными ветром. Может быть, ветер благосклонен к тебе или твой друг, и потому всегда защищает тебя в этом лесу? Ведь вея, могучий ветер сдвигает с места высокие и низкие деревья и вершины гор; чистый носитель запаха иссушает даже подземье, озёра, реки и океаны. Несомненно, Ваю защищает тебя по дружбе, поэтому ты густоветвист, покрыт листьями и цветами. Прекрасным кажется мне и то, о дерево, что эти птицы радостно наслаждаются на тебе. В пору цветения слышится их сладкий голос, по отдельности и вместе, очень чарующий».
a3d5a59ee714 · published Jun 21, 2026, 2:20:10 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Нарада видит защищённость Шалмали и прямо связывает её с милостью Ваю. Но похвала уже содержит испытание: признает ли дерево источник своей устойчивости.