संहारविक्षेपसहस्रकोटीस्; तिष्ठन्ति जीवाः प्रचरन्ति चान्ये ॥
प्रजाविसर्गस्य च पारिमाण्यं; वापीसहस्राणि बहूनि दैत्य ॥
वाप्यः पुनर् योजनविस्तृतास् ताः; क्रोशं च गम्भीरतयावगाढाः ॥
आयामतः पञ्चशताश् च सर्वाः; प्रत्येकशो योजनतः प्रवृद्धाः ॥
वाप्या जलं क्षिप्यति वालकोट्या; त्व् अह्ना सकृच् चाप्य् अथ न द्वितीयम् ॥
तासां क्षये विद्धि कृतं विसर्गं; संहारम् एकं च तथा प्रजानाम् ॥
षड् जीववर्णाः परमं प्रमाणं; कृष्णो धूम्रो नीलम् अथास्य मध्यम् ॥
रक्तं पुनः सह्यतरं सुखं तु; हारिद्रवर्णं सुसुखं च शुक्लम् ॥
परं तु शुक्लं विमलं विशोकं; गतक्लमं सिध्यति दानवेन्द्र ॥
गत्वा तु योनिप्रभवानि दैत्य; सहस्रशः सिद्धिम् उपैति जीवः ॥
गतिं च यां दर्शनम् आह देवो; गत्वा शुभं दर्शनम् एव चाह ॥
गतिः पुनर् वर्णकृता प्रजानां; वर्णस् तथा कालकृतो ऽसुरेन्द्र ॥
शतं सहस्राणि चतुर्दशेह; परा गतिर् जीवगुणस्य दैत्य ॥
आरोहणं तत् कृतम् एव विद्धि; स्थानं तथा निःसरणं च तेषाम् ॥
saṃhāravikṣepasahasrakoṭīs; tiṣṭhanti jīvāḥ pracaranti cānye ||
prajāvisargasya ca pārimāṇyaṃ; vāpīsahasrāṇi bahūni daitya ||
vāpyaḥ punar yojanavistṛtās tāḥ; krośaṃ ca gambhīratayāvagāḍhāḥ ||
āyāmataḥ pañcaśatāś ca sarvāḥ; pratyekaśo yojanataḥ pravṛddhāḥ ||
vāpyā jalaṃ kṣipyati vālakoṭyā; tv ahnā sakṛc cāpy atha na dvitīyam ||
tāsāṃ kṣaye viddhi kṛtaṃ visargaṃ; saṃhāram ekaṃ ca tathā prajānām ||
ṣaḍ jīvavarṇāḥ paramaṃ pramāṇaṃ; kṛṣṇo dhūmro nīlam athāsya madhyam ||
raktaṃ punaḥ sahyataraṃ sukhaṃ tu; hāridravarṇaṃ susukhaṃ ca śuklam ||
paraṃ tu śuklaṃ vimalaṃ viśokaṃ; gataklamaṃ sidhyati dānavendra ||
gatvā tu yoniprabhavāni daitya; sahasraśaḥ siddhim upaiti jīvaḥ ||
gatiṃ ca yāṃ darśanam āha devo; gatvā śubhaṃ darśanam eva cāha ||
gatiḥ punar varṇakṛtā prajānāṃ; varṇas tathā kālakṛto 'surendra ||
śataṃ sahasrāṇi caturdaśeha; parā gatir jīvaguṇasya daitya ||
ārohaṇaṃ tat kṛtam eva viddhi; sthānaṃ tathā niḥsaraṇaṃ ca teṣām ||
В тысячах и коти циклов свёртывания и нового проявления одни живые существа пребывают, другие движутся. Чтобы передать меру творения существ, представь, дайтья, многие тысячи водоёмов: каждый шириной в йоджану, глубиной в крошу и длиной в пятьсот йоджан. Если из каждого такого водоёма вычерпывать воду кончиком волоса лишь раз в день, не повторяя второго раза, то только при их истощении знай завершённым одно творение и одно свёртывание существ. Есть шесть цветов живых существ как высшая мера их состояния: чёрный, дымчатый и синий - средние и низшие; красный более выносим; жёлтый счастлив; белый очень счастлив. Высший белый цвет чист, свободен от скорби и усталости, и в нём достигается совершенство. Пройдя тысячи рождений, живое существо достигает сиддхи. Путь связан с тем видением, которое Бог называет благим; путь существ определяется их цветом, а цвет - временем, о царь асуров. В этом порядке высший путь качества дживы составляет сто четырнадцать тысяч; знай это как восхождение, пребывание и выход существ».
042489519330 · published Jun 21, 2026, 8:18:54 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Грандиозные числа здесь не для сухой схемы, а для трезвого взгляда на долготу обусловленного пути. Цвета описывают не внешние тела, а качество сознания и степень очищения, ведущую к высшему белому состоянию.