Mahabharata
Nārada's consolation and the funeral rites15.47.1-5
15717 / 15823
Mahabharata · 15.47.1-5
Devanāgarī

नारद उवाच
नासौ वृथाग्निना दग्धो यथा तत्र श्रुतं मया ॥
वैचित्रवीर्यो नृपतिस् तत् ते वक्ष्यामि भारत ॥
वनं प्रविशता तेन वायुभक्षेण धीमता ॥
अग्नयः कारयित्वेष्टिम् उत्सृष्टा इति नः श्रुतम् ॥
याजकास् तु ततस् तस्य तान् अग्नीन् निर्जने वने ॥
समुत्सृज्य यथाकामं जग्मुर् भरतसत्तम ॥
स विवृद्धस् तदा वह्निर् वने तस्मिन्न् अभूत् किल ॥
तेन तद् वनम् आदीप्तम् इति मे तापसाब्रुवन् ॥
स राजा जाह्नवीकच्छे यथा ते कथितं मया ॥
तेनाग्निना समायुक्तः स्वेनैव भरतर्षभ ॥

Transliteration (IAST)

nārada uvāca
nāsau vṛthāgninā dagdho yathā tatra śrutaṃ mayā ||
vaicitravīryo nṛpatis tat te vakṣyāmi bhārata ||
vanaṃ praviśatā tena vāyubhakṣeṇa dhīmatā ||
agnayaḥ kārayitveṣṭim utsṛṣṭā iti naḥ śrutam ||
yājakās tu tatas tasya tān agnīn nirjane vane ||
samutsṛjya yathākāmaṃ jagmur bharatasattama ||
sa vivṛddhas tadā vahnir vane tasminn abhūt kila ||
tena tad vanam ādīptam iti me tāpasābruvan ||
sa rājā jāhnavīkacche yathā te kathitaṃ mayā ||
tenāgninā samāyuktaḥ svenaiva bharatarṣabha ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
नासौ वृथाग्निना दग्धःnāsau vṛthāgninā dagdhaḥне напрасным огнём он сожжён
यथा तत्र श्रुतं मयाyathā tatra śrutaṃ mayāкак там слышано мною
वैचित्रवीर्यो नृपतिःvaicitravīryo nṛpatiḥцарь, сын Вичитравирьи
तत् ते वक्ष्यामि भारतtat te vakṣyāmi bhārataто тебе скажу, о Бхарата
वनं प्रविशता तेनvanaṃ praviśatā tenaим, вошедшим в лес
वायुभक्षेण धीमताvāyubhakṣeṇa dhīmatāпитающимся воздухом, мудрым
अग्नयः कारयित्वेष्टिम्agnayaḥ kārayitveṣṭimогни, совершив жертвоприношение
उत्सृष्टा इति नः श्रुतम्utsṛṣṭā iti naḥ śrutamвыпущены, так нами слышано
याजकास् तु ततस् तस्यyājakās tu tatas tasyaжрецы же затем его
तान् अग्नीन् निर्जने वनेtān agnīn nirjane vaneте огни в безлюдном лесу
समुत्सृज्य यथाकामम्samutsṛjya yathākāmamвыпустив, по желанию
जग्मुर् भरतसत्तमjagmur bharatasattamaушли, о лучший из Бхаратов
स विवृद्धस् तदा वह्निःsa vivṛddhas tadā vahniḥтот разросшийся затем огонь
वने तस्मिन्न् अभूत् किलvane tasminn abhūt kilaв том лесу стал
तेन तद् वनम् आदीप्तम्tena tad vanam ādīptamим тот лес возгорелся
इति मे तापसाब्रुवन्iti me tāpasābruvanтак мне подвижники сказали
स राजा जाह्नवीकच्छेsa rājā jāhnavīkaccheтот царь на берегу Джахнави
यथा ते कथितं मयाyathā te kathitaṃ mayāкак тебе сказано мною
तेनाग्निना समायुक्तःtenāgninā samāyuktaḥс тем огнём соединился
स्वेनैव भरतर्षभsvenaiva bharatarṣabhaсо своим же, о бык Бхаратов
Translation

Нарада сказал: Не напрасным огнём он сожжён, как там слышано мною, — царь, сын Вичитравирьи; то тебе скажу, о Бхарата. Им, вошедшим в лес, питающимся воздухом, мудрым, огни, по совершении жертвоприношения, были выпущены, так нами слышано. Жрецы же затем его огни, в безлюдном лесу выпустив по желанию, ушли, о лучший из Бхаратов. Тот разросшийся затем огонь стал в том лесу, и им тот лес возгорелся, так мне подвижники сказали. Тот царь на берегу Джахнави, как тебе сказано мною, с тем огнём соединился — со своим же, о бык Бхаратов.

Version

efaadb8c49b5 · published Jun 21, 2026, 12:20:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with