Sanaka
हरिभक्तिपरि वाऽपि हरिध्यानपरोऽपि वा ॥ भ्रष्टो यः स्वाश्रमाचारात्पतितः सोऽभिधीयते
वेदो वा हरिभक्तिर्वा भक्तिर्वापि महेश्वरे ॥ आचारात्पतितं मूढं न पुनाति द्विजोत्तम
पुण्यक्षेत्राभिगमनं पुण्यतीर्थनिषेवणम् ॥ यज्ञो वा विविधो ब्रह्मंस्त्यक्ताचारंन रक्षति
आचारात्प्राप्यते स्वर्ग आचारात्प्राप्यते सुखम् ॥ आचारात्प्राप्यते मोक्ष आचारात्किं न लभ्यते
आचाराणांतु सर्वेषां योगानां चैव सत्तम् ॥ हरिभक्तेपरि तथा निदानं भक्तिरिष्यते
भक्त्यैव पूज्यते विष्णुर्वाञ्छितार्थफलप्रदः ॥ तस्मात्समस्तलोकानां भक्तिर्मातेति गीयते
जीवन्ति जन्तवः सर्वे यथा मातराश्रिताः ॥ तथा भक्तिं समाश्रित्य सर्वे जीवन्ति धार्म्मिकाः
स्वाश्रमाचारयुक्तस्य हरिभक्तिर्यदा भवेत् ॥ न तस्य त्रिषु लोकेषु सदृशोऽस्त्यजनन्दन
भक्त्या सिध्यन्ति कर्म्माणि कर्म्माणि कर्म्माभिस्तुष्यते हरिः ॥ तस्मिंस्तुष्टे भवेज्ज्ञानं ज्ञानान्मोक्षमवाप्यते
haribhaktipari vā'pi haridhyānaparo'pi vā || bhraṣṭo yaḥ svāśramācārātpatitaḥ so'bhidhīyate
vedo vā haribhaktirvā bhaktirvāpi maheśvare || ācārātpatitaṃ mūḍhaṃ na punāti dvijottama
puṇyakṣetrābhigamanaṃ puṇyatīrthaniṣevaṇam || yajño vā vividho brahmaṃstyaktācāraṃna rakṣati
ācārātprāpyate svarga ācārātprāpyate sukham || ācārātprāpyate mokṣa ācārātkiṃ na labhyate
ācārāṇāṃtu sarveṣāṃ yogānāṃ caiva sattam || haribhaktepari tathā nidānaṃ bhaktiriṣyate
bhaktyaiva pūjyate viṣṇurvāñchitārthaphalapradaḥ || tasmātsamastalokānāṃ bhaktirmāteti gīyate
jīvanti jantavaḥ sarve yathā mātarāśritāḥ || tathā bhaktiṃ samāśritya sarve jīvanti dhārmmikāḥ
svāśramācārayuktasya haribhaktiryadā bhavet || na tasya triṣu lokeṣu sadṛśo'styajanandana
bhaktyā sidhyanti karmmāṇi karmmāṇi karmmābhistuṣyate hariḥ || tasmiṃstuṣṭe bhavejjñānaṃ jñānānmokṣamavāpyate
«Верный преданности Хари или верный созерцанию Хари, но лишившийся обычая своего уклада, — падшим он именуется. Ни Веда, ни преданность Хари, ни преданность к Махешваре не очищают глупца, падшего от обычая, о лучший из дваждырождённых. Хождение по святым полям, посещение святых тиртх, жертва разная, о брахман, — оставившего обычай не хранят. От обычая обретается небо, от обычая обретается счастье, от обычая обретается освобождение; чего же не обретается от обычая? Всех обычаев и всех йог, о благой, а также преданности Хари основанием признаётся преданность. Преданностью именно почитается Вишну, дающий плод желанного; потому всех миров матерью воспевается преданность. Как живут все твари, к матери прибегшие, так, прибегнув к преданности, живут все праведные. У того, кто верен своему укладу и обычаю, когда есть преданность Хари, — нет ему подобного в трёх мирах, о сын Нерождённого. Преданностью исполняются дела, делами довольствуется Хари; когда Он доволен, да будет знание, а от знания обретается освобождение».
fa6b6206ff90 · published Sep 4, 2026, 8:14:05 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Сказано неожиданно жёстко: сама преданность не покрывает брошенного уклада. Книга, вся построенная на бхакти, ставит ей условие.
За этим стоит не формализм, а трезвость: набожность, освобождающая от обычных обязанностей, слишком удобна, чтобы быть настоящей.
Преданность названа матерью всех миров — той, к кому прибегают все твари. Не заслугой и не техникой, а тем, у кого просто живут.