Brahmā
मरीचे श्रृणु वक्ष्याभि पुराणं गारुडं शुभम् ॥ गरुडायाब्रवीत्पृष्टो भगवान्गरुडासनः
एकोनविंशसाहस्रं तार्क्ष्यकल्पकथान्वितम् ॥ पुराणोपक्रमप्रश्नः सर्गः संक्षेपतस्ततः
सूर्यादिपूजनविधिर्दीक्षाविधिरतः परम् ॥ श्राद्धपूजा ततः पश्चान्नवव्यूहार्चनं द्विज
पूजाविधानं च तथा वैष्णवं पंजरं ततः ॥ योगाध्यायस्ततो विष्णोर्नामसाहस्रकीर्तनम्
ध्यानं विष्णोस्ततः सूर्यपूजा मृत्युंजयार्चनम् ॥ मालामंत्रः शिवार्चाथ गणपूजा ततः परम्
गोपालपूजा त्रैलोक्यमोहनश्रीधरार्चनम् ॥ विष्ण्वर्चा पंचतत्त्वार्चा चक्रार्चा देवपूजनम्
न्यासादिसंध्योपास्तिश्च दुर्गार्चाथ सुरार्चनम् ॥ पूजा माहेश्वरी चातः पवित्रारोपणार्चनम्
मूर्तिध्यांनवास्तुमानं प्रासादानां च लक्षणम् ॥ प्रतिष्ठा सर्वदेवानां पृथक्पूजा विधानतः
योगोऽषटांगो दानधर्माः प्रयश्चित्तविधिक्रिया ॥ द्वीपेशनरकाख्यानं सूर्यव्यूहश्च ज्योतिषम्
सामुद्रिकं स्वरज्ञानं नवरत्नपरीक्षणम् ॥ माहात्म्यमथ तीर्थानां गयामाहात्म्यमुत्तमम्
ततो मन्वंतराख्यानं पृथक्पृथग्विभागशः ॥ पित्राख्यानं वर्णधर्मा द्रव्यशुद्धिः समर्पणम्
marīce śrṛṇu vakṣyābhi purāṇaṃ gāruḍaṃ śubham || garuḍāyābravītpṛṣṭo bhagavāngaruḍāsanaḥ
ekonaviṃśasāhasraṃ tārkṣyakalpakathānvitam || purāṇopakramapraśnaḥ sargaḥ saṃkṣepatastataḥ
sūryādipūjanavidhirdīkṣāvidhirataḥ param || śrāddhapūjā tataḥ paścānnavavyūhārcanaṃ dvija
pūjāvidhānaṃ ca tathā vaiṣṇavaṃ paṃjaraṃ tataḥ || yogādhyāyastato viṣṇornāmasāhasrakīrtanam
dhyānaṃ viṣṇostataḥ sūryapūjā mṛtyuṃjayārcanam || mālāmaṃtraḥ śivārcātha gaṇapūjā tataḥ param
gopālapūjā trailokyamohanaśrīdharārcanam || viṣṇvarcā paṃcatattvārcā cakrārcā devapūjanam
nyāsādisaṃdhyopāstiśca durgārcātha surārcanam || pūjā māheśvarī cātaḥ pavitrāropaṇārcanam
mūrtidhyāṃnavāstumānaṃ prāsādānāṃ ca lakṣaṇam || pratiṣṭhā sarvadevānāṃ pṛthakpūjā vidhānataḥ
yogo'ṣaṭāṃgo dānadharmāḥ prayaścittavidhikriyā || dvīpeśanarakākhyānaṃ sūryavyūhaśca jyotiṣam
sāmudrikaṃ svarajñānaṃ navaratnaparīkṣaṇam || māhātmyamatha tīrthānāṃ gayāmāhātmyamuttamam
tato manvaṃtarākhyānaṃ pṛthakpṛthagvibhāgaśaḥ || pitrākhyānaṃ varṇadharmā dravyaśuddhiḥ samarpaṇam
«Слушай, о Марича, изложу благую пурану Гаруду, которую вопрошённый Владыка, чьё сиденье Гаруда, изрёк Гаруде, — в девятнадцать тысяч, со сказанием кальпы Таркшья. Вопрос при зачине пураны, затем кратко творение, устав почитания Сурьи и прочих, устав посвящения, далее почитание при шраддхе, затем почитание девяти вьюх, о дваждырождённый; устав почитания, а также вишнуитская клетка, затем раздел о йоге, изложение тысячи имён Вишну, созерцание Вишну, затем почитание Сурьи, почитание Мритьюнджаи, мантра-гирлянда, затем почитание Шивы, почитание Ганы, далее почитание Гопалы, почитание Трайлокьямоханы и Шридхары, почитание Вишну, почитание пяти начал, почитание чакры, почитание богов; и ньясы, и служение сандхьи, затем почитание Дурги, почитание богов, почитание Махешвари, и затем почитание при возложении павитры; созерцание образа, мера зодчества и признак храмов, установление всех богов и отдельное почитание по уставу; восьмичленная йога, дхармы даяния, устав и действие искупления, сказание об островах, владыках и адах, и строй Солнца, звездознание, наука телесных знаков, знание дыхания, испытание девяти самоцветов; затем величие святынь, превосходное величие Гаи, затем сказание о манвантарах по отдельности, по разделам, сказание о предках, дхармы варн, очищение вещей, поднесение».
87e0d0710e8c · published Sep 5, 2026, 8:45:04 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Спрашивает здесь тот, кто носит. Владыка назван «тем, чьё сиденье Гаруда», и отвечает он самому Гаруде: книга сложена из ответов ездового птице, на которой ездок сидит, — и имя её дано по спрашивающему, а не по говорящему.
Состав первой половины — сплошь умение. Почитание всех подряд божеств, ньясы, посвящение, мера храма, установление изваяний; а следом звездознание, наука телесных знаков, знание дыхания и испытание девяти самоцветов. Последнее особенно бросается в глаза: пурана берётся учить, как отличить настоящий камень от поддельного.
Порядок божеств тут никакой: Сурья, Мритьюнджая, Шива, Гана, Гопала, Дурга, Махешвари идут вперемешку и с одинаковым уставом. Книга собирает обиход целиком, не выбирая, кому в нём отдать первенство.