Ramayana
Дашаратха рассказывает о стреле, выпущенной по звуку2.57.1-3
549 / 2464
Ramayana · 2.57.1-3
Devanāgarī

प्रतिबुद्धो मुहुर् तेन शोकोपहतचेतनः । अथ राजा दशरथः स चिन्ताम् अभ्यपद्यत ॥
रामलक्ष्मणयोश् चैव विवासाद् वासवोपमम् । आविवेशोपसर्गस् तं तमः सूर्यम् इवासुरम् ॥
स राजा रजनीं षष्ठीं रामे प्रव्रजिते वनम् । अर्धरात्रे दशरथः संस्मरन् दुष्कृतं कृतम् । कौसल्यां पुत्रशोकार्ताम् इदं वचनम् अब्रवीत् ॥

Transliteration (IAST)

pratibuddho muhur tena śokopahatacetanaḥ | atha rājā daśarathaḥ sa cintām abhyapadyata ||
rāmalakṣmaṇayoś caiva vivāsād vāsavopamam | āviveśopasargas taṃ tamaḥ sūryam ivāsuram ||
sa rājā rajanīṃ ṣaṣṭhīṃ rāme pravrajite vanam | ardharātre daśarathaḥ saṃsmaran duṣkṛtaṃ kṛtam | kausalyāṃ putraśokārtām idaṃ vacanam abravīt ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
प्रतिबुद्धःpratibuddhaḥпробудившийся; очнувшийся
मुहुःmuhuḥснова и снова; многократно
तेनtenaтой; этой
शोकोपहतचेतनःśokopahatacetanaḥс сознанием, поражённым скорбью; чей ум разбит горем
अथathaзатем; после этого
राजाrājāцарь; государь
दशरथःdaśarathaḥДашаратха; царь Дашаратха
सःsaḥон; тот
चिन्ताम्cintāmв размышление; в тревожную мысль
अभ्यपद्यतabhyapadyataпогрузился; впал
रामलक्ष्मणयोःrāmalakṣmaṇayoḥРамы и Лакшманы; о Раме и Лакшмане
च एवca evaи именно; же
विवासात्vivāsātиз-за изгнания; от высылки
वासवोपमम्vāsavopamamподобного Васаве; равного Индре
आविवेशāviveśaвошло; охватило
उपसर्गःupasargaḥбедствие; напасть
तम्tamего; того царя
तमःtamaḥтьма; мрак
सूर्यम् इवsūryam ivaсловно солнце; как Сурью
आसुरम्āsuramасурское; демоническое
सः राजाsaḥ rājāтот царь; этот государь
रजनीं षष्ठीम्rajanīṃ ṣaṣṭhīmв шестую ночь; шестой ночью
रामेrāmeкогда Рама; при Раме
प्रव्रजितेpravrajiteушёл в изгнание; отправился странником
वनम्vanamв лес; к лесу
अर्धरात्रेardharātreв полночь; посреди ночи
दशरथःdaśarathaḥДашаратха; царь Дашаратха
संस्मरन्saṃsmaranвспоминая; припоминая
दुष्कृतंduṣkṛtaṃдурное дело; грех
कृतम्kṛtamсовершённый; сделанный
कौसल्यांkausalyāṃКаусалье; к Каусалье
पुत्रशोकार्ताम्putraśokārtāmизмученной скорбью о сыне; страдающей от горя по сыну
इदंidaṃэто; такое
वचनम्vacanamслово; речь
अब्रवीत्abravītсказал; произнёс
Translation

Пробуждаясь снова и снова, с сознанием, разбитым скорбью, царь Дашаратха погрузился в тревожное размышление. Из-за изгнания Рамы и Лакшманы его, подобного Индре, охватила беда, как асурская тьма охватывает солнце. В шестую ночь после ухода Рамы в лес, в полночь, Дашаратха, вспоминая совершённый им грех, сказал Каусалье, измученной скорбью о сыне.

Version

9fe32ae1e068 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with