महिषो दुन्दुभिर् नाम कैलासशिखरप्रभः । बलं नागसहस्रस्य धारयाम् आस वीर्यवान् ॥
वीर्योत्सेकेन दुष्टात्मा वरदानाच् च मोहितः । जगाम स महाकायः समुद्रं सरितां पतिम् ॥
ऊर्मिमन्तम् अतिक्रम्य सागरं रत्नसंचयम् । मम युद्धं प्रयच्छेति तम् उवाच महार्णवम् ॥
ततः समुद्रो धर्मात्मा समुत्थाय महाबलः । अब्रवीद् वचनं राजन्न् असुरं कालचोदितम् ॥
समर्थो नास्मि ते दातुं युद्धं युद्धविशारद । श्रूयताम् अभिधास्यामि यस् ते युद्धं प्रदास्यति ॥
शैलराजो महारण्ये तपस्विशरणं परम् । शंकरश्वशुरो नाम्ना हिमवान् इति विश्रुतः ॥
गुहा प्रस्रवणोपेतो बहुकन्दरनिर्झरः । स समर्थस् तव प्रीतिम् अतुलां कर्तुम् आहवे ॥
mahiṣo dundubhir nāma kailāsaśikharaprabhaḥ | balaṃ nāgasahasrasya dhārayām āsa vīryavān ||
vīryotsekena duṣṭātmā varadānāc ca mohitaḥ | jagāma sa mahākāyaḥ samudraṃ saritāṃ patim ||
ūrmimantam atikramya sāgaraṃ ratnasaṃcayam | mama yuddhaṃ prayaccheti tam uvāca mahārṇavam ||
tataḥ samudro dharmātmā samutthāya mahābalaḥ | abravīd vacanaṃ rājann asuraṃ kālacoditam ||
samartho nāsmi te dātuṃ yuddhaṃ yuddhaviśārada | śrūyatām abhidhāsyāmi yas te yuddhaṃ pradāsyati ||
śailarājo mahāraṇye tapasviśaraṇaṃ param | śaṃkaraśvaśuro nāmnā himavān iti viśrutaḥ ||
guhā prasravaṇopeto bahukandaranirjharaḥ | sa samarthas tava prītim atulāṃ kartum āhave ||
«Был могучий буйвол по имени Дундубхи, подобный вершине Кайласы. Он обладал силой тысячи слонов. Злодушный, гордый своей мощью и опьянённый полученным даром, этот огромный асур пришёл к океану, владыке рек. Перейдя волнистый океан, сокровищницу драгоценностей, он сказал великому океану: “Дай мне бой”. Тогда праведный и великосильный океан поднялся и сказал этому асуру, которого уже влекло время: “Я не способен дать тебе бой, искусный в битве. Слушай, я назову того, кто даст тебе битву. В великом лесу есть царь гор, высшее прибежище аскетов, тесть Шанкары, известный по имени Химаван. Он богат пещерами, источниками, множеством ущелий и водопадов. Он способен доставить тебе несравненное удовольствие в бою”».
8c2bf05fc613 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
История Дундубхи показывает силу, ослеплённую гордостью. Даже океан не принимает его вызов, но направляет его туда, где судьба постепенно приведёт его к Вали.