तत्-पूर्वकत्वाद् वाचः
tat-pūrvakatvād vācaḥ
[И «прана» там — Брахман:] ведь [всякая] речь-имя — ПОСЛЕ того [творения; а то было до имён].
प्राण-शब्दस्य ब्रह्म-परत्वे युक्तिम् आह—
तत् पूर्वकत्वाद् वाचः ॥
वाचः सूक्ष्म-शक्ति-ब्रह्मान्य-विषयस्य नाम्नः प्रधान-महद्-आदि-सृष्टि-पूर्वकत्वात् तदा नाम-रूपाणाम् अभावेन तद्-उपकरणानाम् इन्द्रियाणाम् अप्य् अभावात् प्राण-शब्दस् तत्र ब्रह्माभिधायीत्य् अर्थः । तद् धेदं तर्हि [बृ.आ.उ. 1.4.7] इति श्रुतिः सृष्टेः पूर्वं नाम-रूपिणाम् अभावम् आह । तस्माद् इन्द्रियाणि खादिवद् उत्पन्नानीति ॥4॥
prāṇa-śabdasya brahma-paratve yuktim āha—
tat pūrvakatvād vācaḥ ||
vācaḥ sūkṣma-śakti-brahmānya-viṣayasya nāmnaḥ pradhāna-mahad-ādi-sṛṣṭi-pūrvakatvāt tadā nāma-rūpāṇām abhāvena tad-upakaraṇānām indriyāṇām apy abhāvāt prāṇa-śabdas tatra brahmābhidhāyīty arthaḥ | tad dhedaṁ tarhi [bṛ.ā.u. 1.4.7] iti śrutiḥ sṛṣṭeḥ pūrvaṁ nāma-rūpiṇām abhāvam āha | tasmād indriyāṇi khādivad utpannānīti ||4||
f333689a6f43 · published Jul 27, 2026, 4:55:20 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Довод обращённости слова «прана» [в Шатапатхе] к Брахману:
«По предшествии тому — у речи».
У речи — имени, чей предмет иное от Брахмана с тонкой шакти, — предшественник: творение прадханы и махата; тогда же, [до творения,] за отсутствием имён и форм не было и индрий — их орудий: слово «прана» там именует Брахмана. Шрути «тогда это [было неразвёрнутым]» речет: до творения не было имеющих имя и форму. Потому индрии рождены — как пространство.