अस्य कुर्मो महाराज निर्याणसदृशीं क्रियाम् प्रेतत्वम् उपपन्नस्य गतस्य यमसादनम् ॥
वीरभोज्यानि राज्यानि वयं चापि पराजिताः गच्छ विज्ञाप्यतां कृष्णः कंससंस्कारकारणात् ॥
मरणान्तानि वैराणि शान्ते शान्तिर् भविष्यति प्रेतकार्याणि कार्याणि मृतः किम् अपराध्यते ॥
एवम् उक्त्वा पतिं भोजं केशान् आरुज्य दुःखिता पुत्रस्य मुखम् ईक्षन्ती विललापैव सा भृशम् ॥
इमास् ते किं करिष्यन्ति भार्या राजन् सुखोचिताः त्वां पतिं सुपतिं प्राप्य या विपन्नमनोरथाः ॥
इमं ते पितरं वृद्धं कृष्णस्य वशवर्तिनम् कथं द्रक्ष्यामि शुष्यन्तं कासारसलिलं यथा ॥
अहं ते जननी पुत्र किमर्थं नाभिभाषसे प्रस्थितो दीर्घम् अध्वानं परित्यज्य्य प्रियं जनम् ॥
अहो वीराल्पभाग्यायाः कृतान्तेनानिवर्तिना आच्छिद्य मम मन्दाया नीयसे नयकोविद ॥
asya kurmo mahārāja niryāṇasadṛśīṃ kriyām pretatvam upapannasya gatasya yamasādanam ||
vīrabhojyāni rājyāni vayaṃ cāpi parājitāḥ gaccha vijñāpyatāṃ kṛṣṇaḥ kaṃsasaṃskārakāraṇāt ||
maraṇāntāni vairāṇi śānte śāntir bhaviṣyati pretakāryāṇi kāryāṇi mṛtaḥ kim aparādhyate ||
evam uktvā patiṃ bhojaṃ keśān ārujya duḥkhitā putrasya mukham īkṣantī vilalāpaiva sā bhṛśam ||
imās te kiṃ kariṣyanti bhāryā rājan sukhocitāḥ tvāṃ patiṃ supatiṃ prāpya yā vipannamanorathāḥ ||
imaṃ te pitaraṃ vṛddhaṃ kṛṣṇasya vaśavartinam kathaṃ drakṣyāmi śuṣyantaṃ kāsārasalilaṃ yathā ||
ahaṃ te jananī putra kimarthaṃ nābhibhāṣase prasthito dīrgham adhvānaṃ parityajyya priyaṃ janam ||
aho vīrālpabhāgyāyāḥ kṛtāntenānivartinā ācchidya mama mandāyā nīyase nayakovida ||
«Совершим для него, о великий царь, обряд, подобающий уходу того, кто стал покойником и ушёл в обитель Ямы. Царства достаются героям, а мы тоже побеждены. Иди, пусть Кришну известят ради похорон Камсы. Вражда заканчивается смертью; когда всё стихло, будет мир. Погребальные обряды должны быть совершены: в чём виноват мёртвый?» Сказав это своему мужу-Бходже, она, несчастная, терзая волосы и глядя на лицо сына, вновь горько запричитала: «Что будут делать эти твои жёны, о царь, привыкшие к счастью, которые обрели в тебе доброго мужа, а теперь их надежды разрушены? Как я увижу твоего старого отца, подвластного Кришне, высыхающим, словно вода в пруду? Я твоя мать, сын. Почему ты не говоришь со мной? Ты отправился в долгий путь, оставив дорогих людей. Увы, неотвратимый рок, отняв тебя у меня, несчастной матери героя, уводит тебя, искусного в правлении».
9a5e9b9d3e4d · publicado 22 jun 2026, 4:06:36 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Фраза о прекращении вражды смертью важна: даже после падения злодея дхарма требует погребального обряда. Победа Кришны не отменяет обязанности относиться к умершему как к умершему, а не как к продолжающемуся врагу.