Mahābhārata
Saṃjaya-yāna (026) (Sañjaya's Embassy to the Pāṇḍavas, Chapters 21–32)5.26.1-5
4138 / 15823
Mahābhārata · 5.26.1-5
Devanāgarī

युधिष्ठिर उवाच
कां नु वाचं संजय मे शृणोषि; युद्धैषिणीं येन युद्धाद् बिभेषि ॥
अयुद्धं वै तात युद्धाद् गरीयः; कस् तल् लब्ध्वा जातु युध्येत सूत ॥
अकुर्वतश् चेत् पुरुषस्य संजय; सिध्येत् संकल्पो मनसा यं यम् इच्छेत् ॥
न कर्म कुर्याद् विदितं ममैतद्; अन्यत्र युद्धाद् बहु यल् लघीयः ॥
कुतो युद्धं जातु नरः प्रजानन्; को दैवशप्तो ऽभिवृणीत युद्धम् ॥
सुखैषिणः कर्म कुर्वन्ति पार्था; धर्माद् अहीनं यच् च लोकस्य पथ्यम् ॥
कर्मोदयं सुखम् आशंसमानः; कृच्छ्रोपायं तत्त्वतः कर्म दुःखम् ॥
सुखप्रेप्सुर् विजिघांसुश् च दुःखं; य इन्द्रियाणां प्रीतिवशानुगामी ॥
कामाभिध्या स्वशरीरं दुनोति; यया प्रयुक्तो ऽनुकरोति दुःखम् ॥
यथेध्यमानस्य समिद्धतेजसो; भूयो बलं वर्धते पावकस्य ॥
कामार्थलाभेन तथैव भूयो; न तृप्यते सर्पिषेवाग्निर् इद्धः ॥
संपश्येमं भोगचयं महान्तं; सहास्माभिर् धृतराष्ट्रस्य राज्ञः ॥

Transliteración (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
kāṃ nu vācaṃ saṃjaya me śṛṇoṣi; yuddhaiṣiṇīṃ yena yuddhād bibheṣi ||
ayuddhaṃ vai tāta yuddhād garīyaḥ; kas tal labdhvā jātu yudhyeta sūta ||
akurvataś cet puruṣasya saṃjaya; sidhyet saṃkalpo manasā yaṃ yam icchet ||
na karma kuryād viditaṃ mamaitad; anyatra yuddhād bahu yal laghīyaḥ ||
kuto yuddhaṃ jātu naraḥ prajānan; ko daivaśapto 'bhivṛṇīta yuddham ||
sukhaiṣiṇaḥ karma kurvanti pārthā; dharmād ahīnaṃ yac ca lokasya pathyam ||
karmodayaṃ sukham āśaṃsamānaḥ; kṛcchropāyaṃ tattvataḥ karma duḥkham ||
sukhaprepsur vijighāṃsuś ca duḥkhaṃ; ya indriyāṇāṃ prītivaśānugāmī ||
kāmābhidhyā svaśarīraṃ dunoti; yayā prayukto 'nukaroti duḥkham ||
yathedhyamānasya samiddhatejaso; bhūyo balaṃ vardhate pāvakasya ||
kāmārthalābhena tathaiva bhūyo; na tṛpyate sarpiṣevāgnir iddhaḥ ||
saṃpaśyemaṃ bhogacayaṃ mahāntaṃ; sahāsmābhir dhṛtarāṣṭrasya rājñaḥ ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
युधिष्ठिरyudhiṣṭhiraYudhishthira; O Yudhishthira
उवाचuvācasaid; spoke
कांkāṃwhat; what exactly
नुnuindeed; (interrogative particle)
वाचंvācaṃspeech; word
संजयsaṃjayaO Sanjaya; Sanjaya, the royal messenger
मेmeto me; my
शृणोषिśṛṇoṣiyou hear; you listen to
युद्धैषिणींyuddhaiṣiṇīṃdesiring war; seeking battle
येनyenaby which; because of which
युद्धाद्yuddhādthan war; from war
बिभेषिbibheṣiyou fear; you are afraid
अयुद्धंayuddhaṃnon-war; peace
वैvaiindeed; truly
तातtātadear one; my son
युद्धाद्yuddhādthan war; from war
गरीयःgarīyaḥweightier; better
कस्kaswho; which
तल्talthat; this
लब्ध्वाlabdhvāhaving obtained; having gained
जातुjātuever; never
युध्येतyudhyetawould fight; would wage war
सूतsūtaO Suta; O charioteer
अकुर्वतश्akurvataśof one not acting; of one remaining inactive
चेत्cetif; provided
पुरुषस्यpuruṣasyaof a man; of a person
संजयsaṃjayaO Sanjaya; Sanjaya, the royal messenger
सिध्येत्sidhyetwould be accomplished; would succeed
संकल्पोsaṃkalporesolve; intention
मनसाmanasāby the mind; by thought
यंyaṃwhom; which
यम्yamwhat; which
इच्छेत्icchetwould desire; would wish
nanot; no
कर्मkarmadeed; action
कुर्याद्kuryādwould perform; would do
विदितंviditaṃknown; understood
ममैतद्mamaitadthis is mine; mine is this
अन्यत्रanyatraexcept; apart from
युद्धाद्yuddhādthan war; from war
बहुbahugreatly; much
यल्yalthat which; which
लघीयःlaghīyaḥlighter; less burdensome
कुतोkutofrom where; how indeed
युद्धंyuddhaṃbattle; combat
जातुjātuever; never
नरःnaraḥa man; a person
प्रजानन्prajānanknowing; understanding
कोkowho; which
दैवशप्तोdaivaśaptocursed by fate; doomed by the gods
ऽभिवृणीत'bhivṛṇītawould choose; would prefer
युद्धम्yuddhamwar; battle
सुखैषिणःsukhaiṣiṇaḥseeking happiness; desiring well-being
कर्मkarmadeed; action
कुर्वन्तिkurvantido; perform
पार्थाpārthāthe Parthas; the sons of Pritha
धर्माद्dharmādfrom dharma; from righteousness
अहीनंahīnaṃnot lacking; not inferior
यच्yacthat which; what
caand; also
लोकस्यlokasyaof the world; of people
पथ्यम्pathyambeneficial; wholesome
कर्मोदयंkarmodayaṃthe arising of action; the fruit of a deed
सुखम्sukhamhappiness; peace
आशंसमानःāśaṃsamānaḥhoping for; expecting
कृच्छ्रोपायंkṛcchropāyaṃattained by a difficult means; having a hard means
तत्त्वतःtattvataḥin essence; truly
कर्मkarmadeed; action
दुःखम्duḥkhamsuffering; sorrow
सुखप्रेप्सुर्sukhaprepsurdesiring happiness; seeking pleasure
विजिघांसुश्vijighāṃsuśdesiring to destroy; seeking to conquer
caand; also
दुःखंduḥkhaṃsuffering; sorrow
yawho; those who
इन्द्रियाणांindriyāṇāṃof the senses; of the organs of perception
प्रीतिवशानुगामीprītivaśānugāmīfollowing the sway of pleasure; subject to what is agreeable
कामाभिध्याkāmābhidhyābrooding over desire; craving for pleasures
स्वशरीरंsvaśarīraṃone's own body; one's own self
दुनोतिdunotitorments; afflicts
ययाyayāby which; by that which
प्रयुक्तोprayuktoimpelled; driven
ऽनुकरोति'nukarotifollows after; reproduces
दुःखम्duḥkhamsuffering; sorrow
यथेध्यमानस्यyathedhyamānasyaas of one being kindled; like something being set ablaze
समिद्धतेजसोsamiddhatejasowith blazing heat; of flaming power
भूयोbhūyoagain; even more
बलंbalaṃstrength; power
वर्धतेvardhateincreases; grows stronger
पावकस्यpāvakasyaof fire; of Agni
कामार्थलाभेनkāmārthalābhenaby the attainment of desires and aims; by the gaining of pleasures and profit
तथैवtathaivalikewise; in just the same way
भूयोbhūyoagain; even more
nanot; no
तृप्यतेtṛpyateis satisfied; becomes content
सर्पिषेवाग्निर्sarpiṣevāgnirlike fire fed with ghee; like a flame from clarified butter
इद्धःiddhaḥkindled; blazing
संपश्येमंsaṃpaśyemaṃbehold this; let us see this
भोगचयंbhogacayaṃaccumulation of enjoyments; abundance of goods
महान्तंmahāntaṃgreat; vast
सहास्माभिर्sahāsmābhirwith us; together with us
धृतराष्ट्रस्यdhṛtarāṣṭrasyaof Dhritarashtra; of King Dhritarashtra
राज्ञःrājñaḥof the king; of the ruler
Traducción

Yudhishthira said: 'What words have you heard from me, Sanjaya, that speak of war, that you should fear war? Peace, O lord, is worth more than war. Who, O charioteer, having another choice, would wish to fight? Why should a man ever go to war? Who is so cursed by the gods as to choose war? The sons of Pritha, without doubt, desire their own happiness, but their conduct is ever marked by righteousness and serves the good of the world. One who craves pleasures makes his own body suffer; one who is free from such craving does not know what suffering is.'

Versión

f8ca9a1e3d63 · publicado 17 jul 2026, 3:43:08 UTC

Disponible enRUEN

Pasa de verso en verso con