Mahābhārata
Gāndhārī Laments Vikarna and His Brothers11.19.1-6
9925 / 15823
Mahābhārata · 11.19.1-6
Devanāgarī

गान्धार्य् उवाच
एष माधव पुत्रो मे विकर्णः प्राज्ञसंमतः ॥
भूमौ विनिहतः शेते भीमेन शतधा कृतः ॥
गजमध्यगतः शेते विकर्णो मधुसूदन ॥
नीलमेघपरिक्षिप्तः शरदीव दिवाकरः ॥
अस्य चापग्रहेणैष पाणिः कृतकिणो महान् ॥
कथं चिच् छिद्यते गृध्रैर् अत्तुकामैस् तलत्रवान् ॥
अस्य भार्यामिषप्रेप्सून् गृध्रान् एतांस् तपस्विनी ॥
वारयत्य् अनिशं बाला न च शक्नोति माधव ॥
युवा वृन्दारकः शूरो विकर्णः पुरुषर्षभ ॥
सुखोचितः सुखार्हश् च शेते पांसुषु माधव ॥
कर्णिनालीकनाराचैर् भिन्नमर्माणम् आहवे ॥
अद्यापि न जहात्य् एनं लक्ष्मीर् भरतसत्तमम् ॥

Transliteración (IAST)

gāndhāry uvāca
eṣa mādhava putro me vikarṇaḥ prājñasaṃmataḥ ||
bhūmau vinihataḥ śete bhīmena śatadhā kṛtaḥ ||
gajamadhyagataḥ śete vikarṇo madhusūdana ||
nīlameghaparikṣiptaḥ śaradīva divākaraḥ ||
asya cāpagraheṇaiṣa pāṇiḥ kṛtakiṇo mahān ||
kathaṃ cic chidyate gṛdhrair attukāmais talatravān ||
asya bhāryāmiṣaprepsūn gṛdhrān etāṃs tapasvinī ||
vārayaty aniśaṃ bālā na ca śaknoti mādhava ||
yuvā vṛndārakaḥ śūro vikarṇaḥ puruṣarṣabha ||
sukhocitaḥ sukhārhaś ca śete pāṃsuṣu mādhava ||
karṇinālīkanārācair bhinnamarmāṇam āhave ||
adyāpi na jahāty enaṃ lakṣmīr bharatasattamam ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
गान्धारी उवाचgāndhārī uvācaГандхари сказала; Гандхари произнесла
एष माधव पुत्रः मेeṣa mādhava putraḥ meвот, Мадхава, сын мой; это мой сын
विकर्णः प्राज्ञ संमतःvikarṇaḥ prājña saṃmataḥВикарна, мудрыми почитаемый; одобренный разумными
भूमौ विनिहतः शेतेbhūmau vinihataḥ śeteна земле убитый лежит; павшим лежит
भीमेन शतधा कृतःbhīmena śatadhā kṛtaḥБхимой на сто частей разбитый; Бхимой сокрушённый
गज मध्य गतः शेतेgaja madhya gataḥ śeteсреди слонов лежит; лежит посреди слонов
विकर्णः मधुसूदनvikarṇaḥ madhusūdanaВикарна, Мадхусудана; о Кришна
नील मेघ परिक्षिप्तःnīla megha parikṣiptaḥсиними тучами окружённый; словно в тёмных облаках
शरदि इव दिवाकरःśaradi iva divākaraḥкак осенью солнце; подобно осеннему солнцу
अस्य चाप ग्रहेणasya cāpa graheṇaиз-за держания лука у него; от натягивания лука
एष पाणिः कृत किणःeṣa pāṇiḥ kṛta kiṇaḥэта рука с мозолями; ладонь покрыта затвердениями
महान्mahānбольшая; могучая
कथं चित् छिद्यतेkathaṃ cit chidyateкак-то разрывается; теперь терзается
गृध्रैः अत्तु कामैःgṛdhraiḥ attu kāmaiḥгрифами, желающими есть; стервятниками
तलत्रवान्talatravānс защитой для ладони; с лучным напальчником
अस्य भार्या आमिष प्रेप्सून्asya bhāryā āmiṣa prepsūnего жена ищущих мяса; его супруга хищников
गृध्रान् एतान् तपस्विनीgṛdhrān etān tapasvinīэтих грифов, страдалица; бедная женщина
वारयति अनिशम् बालाvārayati aniśam bālāотгоняет постоянно, юная; без конца прогоняет
न च शक्नोति माधवna ca śaknoti mādhavaно не может, Мадхава; не в силах
युवा वृन्दारकः शूरःyuvā vṛndārakaḥ śūraḥюный, превосходный, герой; молодой красавец-воин
विकर्णः पुरुषर्षभvikarṇaḥ puruṣarṣabhaВикарна, бык среди людей; лучший из мужей
सुख उचितः सुख अर्हः चsukha ucitaḥ sukha arhaḥ caк счастью привыкший и счастья достойный; достойный мягкой жизни
शेते पांसुषु माधवśete pāṃsuṣu mādhavaлежит в пыли, Мадхава; покоится в прахе
कर्णि नालीक नाराचैःkarṇi nālīka nārācaiḥкарни, наликами и нарачами; разными стрелами
भिन्न मर्माणम् आहवेbhinna marmāṇam āhaveс пробитыми жизненными местами в бою; с поражёнными органами
अद्य अपि न जहाति एनम्adya api na jahāti enamи сегодня не оставляет его; даже теперь не покидает
लक्ष्मीः भरत सत्तमम्lakṣmīḥ bharata sattamamкрасота лучшего Бхараты; слава героя
Traducción

Гандхари сказала: «Вот, Мадхава, мой сын Викарна, почитаемый мудрыми, лежит убитый на земле, сокрушённый Бхимой. Он лежит среди слонов, о Мадхусудана, словно осеннее солнце, окружённое синими тучами. Его большая рука, покрытая мозолями от лука и защитой для ладони, теперь как-то разрывается грифами, желающими есть. Его юная жена, несчастная страдалица, постоянно отгоняет этих грифов, ищущих мяса, но не может, о Мадхава. Юный, прекрасный, герой Викарна, бык среди людей, привыкший к счастью и достойный счастья, лежит в пыли. Хотя в бою его жизненные места пробиты разными стрелами, даже сегодня красота не оставляет этого лучшего из Бхаратов».

Versión

01d98cde597d · publicado 20 jun 2026, 14:10:30 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con