Mahābhārata
Vyāsa Describes the Duties of a Householder12.235.12-19
11081 / 15823
Mahābhārata · 12.235.12-19
Devanāgarī

स्वदारनिरतो दान्तो ह्य् अनसूयुर् जितेन्द्रियः ॥
ऋत्विक्पुरोहिताचार्यैर् मातुलातिथिसंश्रितैः ॥
वृद्धबालातुरैर् वैद्यैर् ज्ञातिसंबन्धिबान्धवैः ॥
मातापितृभ्यां जामीभिर् भ्रात्रा पुत्रेण भार्यया ॥
दुहित्रा दासवर्गेण विवादं न समाचरेत् ॥
एतान् विमुच्य संवादान् सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥
एतैर् जितैस् तु जयति सर्वांल् लोकान् न संशयः ॥
आचार्यो ब्रह्मलोकेशः प्राजापत्ये पिता प्रभुः ॥
अतिथिस् त्व् इन्द्रलोकेशो देवलोकस्य चर्त्विजः ॥
जामयो ऽप्सरसां लोके वैश्वदेवे तु ज्ञातयः ॥
संबन्धिबान्धवा दिक्षु पृथिव्यां मातृमातुलौ ॥
वृद्धबालातुरकृशास् त्व् आकाशे प्रभविष्णवः ॥
भ्राता ज्येष्ठः समः पित्रा भार्या पुत्रः स्वका तनुः ॥
छाया स्वा दाशवर्गस् तु दुहिता कृपणं परम् ॥
तस्माद् एतैर् अधिक्षिप्तः सहेन् नित्यम् असंज्वरः ॥
गृहधर्मरतो विद्वान् धर्मनित्यो जितक्लमः ॥

Transliteración (IAST)

svadāranirato dānto hy anasūyur jitendriyaḥ ||
ṛtvikpurohitācāryair mātulātithisaṃśritaiḥ ||
vṛddhabālāturair vaidyair jñātisaṃbandhibāndhavaiḥ ||
mātāpitṛbhyāṃ jāmībhir bhrātrā putreṇa bhāryayā ||
duhitrā dāsavargeṇa vivādaṃ na samācaret ||
etān vimucya saṃvādān sarvapāpaiḥ pramucyate ||
etair jitais tu jayati sarvāṃl lokān na saṃśayaḥ ||
ācāryo brahmalokeśaḥ prājāpatye pitā prabhuḥ ||
atithis tv indralokeśo devalokasya cartvijaḥ ||
jāmayo 'psarasāṃ loke vaiśvadeve tu jñātayaḥ ||
saṃbandhibāndhavā dikṣu pṛthivyāṃ mātṛmātulau ||
vṛddhabālāturakṛśās tv ākāśe prabhaviṣṇavaḥ ||
bhrātā jyeṣṭhaḥ samaḥ pitrā bhāryā putraḥ svakā tanuḥ ||
chāyā svā dāśavargas tu duhitā kṛpaṇaṃ param ||
tasmād etair adhikṣiptaḥ sahen nityam asaṃjvaraḥ ||
gṛhadharmarato vidvān dharmanityo jitaklamaḥ ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
स्व दार निरतः दान्तःsva dāra nirataḥ dāntaḥпреданный своей жене, обузданный; самоконтролируемый
हि अनसूयुः जित इन्द्रियःhi anasūyuḥ jita indriyaḥведь независтливый, победивший чувства; органы
ऋत्विक् पुरोहित आचार्यैःṛtvik purohita ācāryaiḥс ритвиками, пурохитами и учителями; наставниками
मातुल अतिथि संश्रितैःmātula atithi saṃśritaiḥдядьями по матери, гостями и прибежавшими; зависимыми
वृद्ध बाल आतुरैः वैद्यैःvṛddha bāla āturaiḥ vaidyaiḥсо стариками, детьми, больными, врачами; лекарями
ज्ञाति संबन्धि बान्धवैःjñāti saṃbandhi bāndhavaiḥродичами, свойственниками, близкими; друзьями
माता पितृभ्याम् जामीभिःmātā pitṛbhyām jāmībhiḥс матерью и отцом, с родственницами; жёнами родни
भ्रात्रा पुत्रेण भार्ययाbhrātrā putreṇa bhāryayāс братом, сыном и женой; супругой
दुहित्रा दास वर्गेणduhitrā dāsa vargeṇaс дочерью, группой слуг; домочадцами
विवादम् न समाचरेत्vivādam na samācaretспора пусть не совершает; не ведёт
एतान् विमुच्य संवादान्etān vimucya saṃvādānоставив эти споры; разногласия
सर्व पापैः प्रमुच्यतेsarva pāpaiḥ pramucyateот всех грехов освобождается; полностью
एतैः जितैः तु जयतिetaiḥ jitaiḥ tu jayatiими побеждёнными же побеждает; овладев ими
सर्वान् लोकान् न संशयःsarvān lokān na saṃśayaḥвсе миры, нет сомнения; без сомнения
आचार्यः ब्रह्म लोक ईशःācāryaḥ brahma loka īśaḥучитель владыка мира Брахмы; Брахмалоки
प्राजापत्ये पिता प्रभुःprājāpatye pitā prabhuḥв мире Праджапати отец господин; владыка
अतिथिः तु इन्द्र लोक ईशःatithiḥ tu indra loka īśaḥгость же владыка мира Индры; Индралоки
देव लोकस्य च ऋत्विजःdeva lokasya ca ṛtvijaḥи ритвики мира богов; девалоки
जामयः अप्सरसाम् लोकेjāmayaḥ apsarasām lokeродственницы в мире апсар; женская родня
वैश्वदेवे तु ज्ञातयःvaiśvadeve tu jñātayaḥв вайшвадеве же родичи; родня
संबन्धि बान्धवाः दिक्षुsaṃbandhi bāndhavāḥ dikṣuсвойственники и близкие в сторонах света; направлениях
पृथिव्याम् मातृ मातुलौpṛthivyām mātṛ mātulauна земле мать и дядя по матери; материнский род
वृद्ध बाल आतुर कृशाःvṛddha bāla ātura kṛśāḥстарые, дети, больные, истощённые; слабые
तु आकाशे प्रभविष्णवःtu ākāśe prabhaviṣṇavaḥже в пространстве могущественны; владычествуют
भ्राता ज्येष्ठः समः पित्राbhrātā jyeṣṭhaḥ samaḥ pitrāстарший брат равен отцу; как отец
भार्या पुत्रः स्वका तनुःbhāryā putraḥ svakā tanuḥжена и сын собственное тело; плоть
छाया स्वा दास वर्गः तुchāyā svā dāsa vargaḥ tuсобственная тень же группа слуг; прислуга
दुहिता कृपणम् परम्duhitā kṛpaṇam paramдочь высшая жалость; сострадание
तस्मात् एतैः अधिक्षिप्तःtasmāt etaiḥ adhikṣiptaḥпоэтому ими порицаемый; оскорблённый
सहेत् नित्यम् असंज्वरःsahet nityam asaṃjvaraḥпусть всегда терпит без лихорадки; волнения
गृह धर्म रतः विद्वान्gṛha dharma rataḥ vidvānрадующийся домашней дхарме, знающий; мудрый
धर्म नित्यः जित क्लमःdharma nityaḥ jita klamaḥпостоянный в дхарме, победивший усталость; изнеможение
Traducción

«Пусть он будет предан своей жене, обуздан, независтлив и победивший чувства. С ритвиками, пурохитами, учителями, дядьями по матери, гостями, прибежавшими за защитой, стариками, детьми, больными, врачами, родичами, свойственниками, близкими, матерью, отцом, родственницами, братом, сыном, женой, дочерью и слугами пусть он не вступает в спор. Оставив такие распри, он освобождается от всех грехов; овладев этими отношениями, он без сомнения побеждает все миры. Учитель — владыка Брахмалоки, отец — господин в мире Праджапати, гость — владыка мира Индры, ритвики принадлежат миру богов; родственницы связаны с миром апсар, родичи — с вайшвадевой, свойственники и близкие — со сторонами света, мать и дядя по матери — с землёй, старые, дети, больные и истощённые могущественны в пространстве. Старший брат равен отцу; жена и сын — собственное тело; слуги — собственная тень; дочь — высшее сострадание. Поэтому, даже если они порицают его, знающий, радующийся дхарме дома, постоянный в дхарме и победивший усталость, должен всегда терпеть без внутренней лихорадки».

Versión

06e1a09d35e8 · publicado 21 jun 2026, 2:01:39 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con