नारद उवाच
अहं पृथ्व्यां समायातो ज्ञात्वा सर्वोत्तमोत्तमाम् । तीर्थैर्नानाविधैर्युक्तां पुण्यदैः पुण्यरूपिणीम्
पुष्करे च प्रयागे च काश्यां गोदावरीतटे । हरिक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे श्रीरङ्गे सेतुबन्धने
एतेष्वन्येषु तीर्थेषु भ्रममाण इतस्ततः । नापश्यं कुत्रचिच्छर्म मनःसन्तोषकारकम्
कलिनाधर्ममित्रेण धरेयं बाधिताधुना । सत्यं शौचं दया दानं नास्ति कुत्रापि भूतले
उदरम्भरयो लोका वराकाः कूटसाक्षिणः । मन्दाः सुमन्दमतयो महापाखण्डसंश्रयाः
स्त्रीप्रधाना गृहस्थाश्च वर्णिनो व्रतवर्जिताः । वानप्रस्थाः पुरावासा न्यासिनो भोगतत्पराः
कन्याविक्रयिणो लोभात्कृषिकर्मपरायणाः । भ्रष्टाचारा दम्भिनश्च स्वेच्छाचारनिदर्शिनः
ahaṃ pṛthvyāṃ samāyāto jñātvā sarvottamottamām | tīrthairnānāvidhairyuktāṃ puṇyadaiḥ puṇyarūpiṇīm
puṣkare ca prayāge ca kāśyāṃ godāvarītaṭe | harikṣetre kurukṣetre śrīraṅge setubandhane
eteṣvanyeṣu tīrtheṣu bhramamāṇa itastataḥ | nāpaśyaṃ kutraciccharma manaḥsantoṣakārakam
kalinādharmamitreṇa dhareyaṃ bādhitādhunā | satyaṃ śaucaṃ dayā dānaṃ nāsti kutrāpi bhūtale
udarambharayo lokā varākāḥ kūṭasākṣiṇaḥ | mandāḥ sumandamatayo mahāpākhaṇḍasaṃśrayāḥ
strīpradhānā gṛhasthāśca varṇino vratavarjitāḥ | vānaprasthāḥ purāvāsā nyāsino bhogatatparāḥ
kanyāvikrayiṇo lobhātkṛṣikarmaparāyaṇāḥ | bhraṣṭācārā dambhinaśca svecchācāranidarśinaḥ
«Я пришёл на землю, зная её лучшей из лучших, украшенной разными святыми местами, дарующими заслугу, — самой заслугой воплощённой. В Пушкаре, Праяге, Каши, на берегу Годавари, в Харикшетре, Курукшетре, Шриранге, у Сетубандхи, скитаясь то там, то здесь по этим и другим тиртхам, нигде не нашёл я отрады, дающей уму покой. Кали, другом безбожия, ныне угнетена эта земля: правды, чистоты, сострадания и щедрости нет нигде на свете. Люди — набивающие брюхо, жалкие, лжесвидетели, тупые, скудоумные, прибежище великого лицемерия. Домохозяева под властью жён, ученики без обетов, ванапрастхи живут в городах, санньяси преданы наслаждениям. Из жадности продают дочерей, привержены одной пашне, пали в поведении, лицемерны и выставляют напоказ свою распущенность».
a7e7f77fc0fa · publicado 3 sept 2026, 4:14:04 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Обход тиртх выстроен по-особому: чем святее место, тем очевиднее пустота — Нарада ищет не грехов, а отрады, и не находит её именно там, где она должна быть. Перечень же бьёт не по злодеям, а по укладу: каждый на своём месте, и никто не на своём.