Rāmāyaṇa
Индраджит скрытно атакует Раму и Лакшману6.67.18-35
1858 / 2464
Rāmāyaṇa · 6.67.18-35
Devanāgarī

आपपाताथ संक्रुद्धो दशग्रीवेण चोदितः । तीक्ष्णकार्मुकनाराचैस् तीक्ष्णस् त्व् इन्द्ररिपू रणे ॥
स ददर्श महावीर्यौ नागौ त्रिशिरसाव् इव । सृजन्ताव् इषुजालानि वीरौ वानरमध्यगौ ॥
इमौ ताव् इति संचिन्त्य सज्यं कृत्वा च कार्मुकम् । संततानेषुधाराभिः पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥
स तु वैहायसं प्राप्य सरथो रामलक्ष्मणौ । अचक्षुर् विषये तिष्ठन् विव्याध निशितैः शरैः ॥
तौ तस्य शरवेगेन परीतौ रामलक्ष्मणौ । धनुषी सशरे कृत्वा दिव्यम् अस्त्रं प्रचक्रतुः ॥
प्रच्छादयन्तौ गगनं शरजालैर् महाबलौ । तम् अस्त्रैः सुरसंकाशौ नैव पस्पर्शतुः शरैः ॥
स हि धूमान्धकारं च चक्रे प्रच्छादयन् नभः । दिशश् चान्तर्दधे श्रीमान् नीहारतमसावृतः ॥
नैव ज्यातलनिर्घोषो न च नेमिखुरस्वनः । शुश्रुवे चरतस् तस्य न च रूपं प्रकाशते ॥
घनान्धकारे तिमिरे शरवर्षम् इवाद्भुतम् । स ववर्ष महाबाहुर् नाराचशरवृष्टिभिः ॥
स रामं सूर्यसंकाशैः शरैर् दत्तवरो भृशम् । विव्याध समरे क्रुद्धः सर्वगात्रेषु रावणिः ॥
तौ हन्यमानौ नाराचैर् धाराभिर् इव पर्वतौ । हेमपुङ्खान् नरव्याघ्रौ तिग्मान् मुमुचतुः शरान् ॥
अन्तरिक्षं समासाद्य रावणिं कङ्कपत्रिणः । निकृत्य पतगा भूमौ पेतुस् ते शोणितोक्षिताः ॥
अतिमात्रं शरौघेण पीड्यमानौ नरोत्तमौ । तान् इषून् पततो भल्लैर् अनेकैर् निचकर्ततुः ॥
यतो हि ददृशाते तौ शरान् निपतिताञ् शितान् । ततस् ततो दाशरथी ससृजाते ऽस्त्रम् उत्तमम् ॥
रावणिस् तु दिशः सर्वा रथेनातिरथः पतन् । विव्याध तौ दाशरथी लघ्व् अस्त्रो निशितैः शरैः ॥
तेनातिविद्धौ तौ वीरौ रुक्मपुङ्खैः सुसंहतैः । बभूवतुर् दाशरथी पुष्पिताव् इव किंशुकौ ॥
नास्य वेद गतिं कश् चिन् न च रूपं धनुः शरान् । न चान्यद् विदितं किं चित् सूर्यस्येवाभ्रसंप्लवे ॥
तेन विद्धाश् च हरयो निहताश् च गतासवः । बभूवुः शतशस् तत्र पतिता धरणीतले ॥

Transliteración (IAST)

āpapātātha saṃkruddho daśagrīveṇa coditaḥ | tīkṣṇakārmukanārācais tīkṣṇas tv indraripū raṇe ||
sa dadarśa mahāvīryau nāgau triśirasāv iva | sṛjantāv iṣujālāni vīrau vānaramadhyagau ||
imau tāv iti saṃcintya sajyaṃ kṛtvā ca kārmukam | saṃtatāneṣudhārābhiḥ parjanya iva vṛṣṭimān ||
sa tu vaihāyasaṃ prāpya saratho rāmalakṣmaṇau | acakṣur viṣaye tiṣṭhan vivyādha niśitaiḥ śaraiḥ ||
tau tasya śaravegena parītau rāmalakṣmaṇau | dhanuṣī saśare kṛtvā divyam astraṃ pracakratuḥ ||
pracchādayantau gaganaṃ śarajālair mahābalau | tam astraiḥ surasaṃkāśau naiva pasparśatuḥ śaraiḥ ||
sa hi dhūmāndhakāraṃ ca cakre pracchādayan nabhaḥ | diśaś cāntardadhe śrīmān nīhāratamasāvṛtaḥ ||
naiva jyātalanirghoṣo na ca nemikhurasvanaḥ | śuśruve caratas tasya na ca rūpaṃ prakāśate ||
ghanāndhakāre timire śaravarṣam ivādbhutam | sa vavarṣa mahābāhur nārācaśaravṛṣṭibhiḥ ||
sa rāmaṃ sūryasaṃkāśaiḥ śarair dattavaro bhṛśam | vivyādha samare kruddhaḥ sarvagātreṣu rāvaṇiḥ ||
tau hanyamānau nārācair dhārābhir iva parvatau | hemapuṅkhān naravyāghrau tigmān mumucatuḥ śarān ||
antarikṣaṃ samāsādya rāvaṇiṃ kaṅkapatriṇaḥ | nikṛtya patagā bhūmau petus te śoṇitokṣitāḥ ||
atimātraṃ śaraugheṇa pīḍyamānau narottamau | tān iṣūn patato bhallair anekair nicakartatuḥ ||
yato hi dadṛśāte tau śarān nipatitāñ śitān | tatas tato dāśarathī sasṛjāte 'stram uttamam ||
rāvaṇis tu diśaḥ sarvā rathenātirathaḥ patan | vivyādha tau dāśarathī laghv astro niśitaiḥ śaraiḥ ||
tenātividdhau tau vīrau rukmapuṅkhaiḥ susaṃhataiḥ | babhūvatur dāśarathī puṣpitāv iva kiṃśukau ||
nāsya veda gatiṃ kaś cin na ca rūpaṃ dhanuḥ śarān | na cānyad viditaṃ kiṃ cit sūryasyevābhrasaṃplave ||
tena viddhāś ca harayo nihatāś ca gatāsavaḥ | babhūvuḥ śataśas tatra patitā dharaṇītale ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
आपपात अथ संक्रुद्धःāpapāta atha saṃkruddhaḥринулся затем разгневанный
दशग्रीवेण चोदितःdaśagrīveṇa coditaḥДесятиглавым побуждённый
तीक्ष्णकार्मुकनाराचैःtīkṣṇakārmukanārācaiḥострым луком и нарачами
तीक्ष्णः तु इन्द्ररिपुः रणेtīkṣṇaḥ tu indraripuḥ raṇeострый же враг Индры в бою
स ददर्श महावीर्यौsa dadarśa mahāvīryauон увидел великодоблестных
नागौ त्रिशिरसौ इवnāgau triśirasau ivaкак двух трёхголовых змеев
सृजन्तौ इषुजालानिsṛjantau iṣujālāniиспускающих сети стрел
वीरौ वानरमध्यगौvīrau vānaramadhyagauгероев, стоящих среди ванаров
इमौ तौ इति संचिन्त्यimau tau iti saṃcintya«эти те двое» так подумав
सज्यम् कृत्वा च कार्मुकम्sajyam kṛtvā ca kārmukamи сделав лук с тетивой
संततान इषुधाराभिःsaṃtatāna iṣudhārābhiḥрастянул потоками стрел
पर्जन्यः इव वृष्टिमान्parjanyaḥ iva vṛṣṭimānкак дождливая туча
स तु वैहायसम् प्राप्यsa tu vaihāyasam prāpyaон же воздушное пространство достигнув
सरथः रामलक्ष्मणौsarathaḥ rāmalakṣmaṇauс колесницей Раму и Лакшману
अचक्षुर्विषये तिष्ठन्acakṣurviṣaye tiṣṭhanстоя вне области зрения
विव्याध निशितैः शरैःvivyādha niśitaiḥ śaraiḥпронзил острыми стрелами
तौ तस्य शरवेगेनtau tasya śaravegenaте двое его скоростью стрел
परीतौ रामलक्ष्मणौparītau rāmalakṣmaṇauокружённые Рама и Лакшмана
धनुषी सशरे कृत्वाdhanuṣī saśare kṛtvāлуки со стрелами взяв
दिव्यम् अस्त्रम् प्रचक्रतुःdivyam astram pracakratuḥбожественное оружие применили
प्रच्छादयन्तौ गगनम्pracchādayantau gaganamзакрывая небо
शरजालैः महाबलौśarajālaiḥ mahābalauсетями стрел, могучие
तम् अस्त्रैः सुरसंकाशौtam astraiḥ surasaṃkāśauего оружиями, богам подобные
न एव पस्पर्शतुः शरैःna eva pasparśatuḥ śaraiḥсовсем не коснулись стрелами
स हि धूमान्धकारम् चsa hi dhūmāndhakāram caон ведь дым и тьму
चक्रे प्रच्छादयन् नभःcakre pracchādayan nabhaḥсоздал, покрывая небо
दिशः च अन्तर्दधे श्रीमान्diśaḥ ca antardadhe śrīmānи стороны скрыл славный
नीहारतमसावृतःnīhāratamasāvṛtaḥтуманом и мраком покрытый
न एव ज्यातलनिर्घोषःna eva jyātalanirghoṣaḥи не звук тетивы
न च नेमिखुरस्वनःna ca nemikhurasvanaḥи не шум обода и копыт
शुश्रुवे चरतः तस्यśuśruve carataḥ tasyaслышался движущегося его
न च रूपम् प्रकाशतेna ca rūpam prakāśateи облик не проявлялся
घनान्धकारे तिमिरेghanāndhakāre timireв плотной тёмной мгле
शरवर्षम् इव अद्भुतम्śaravarṣam iva adbhutamкак чудесный дождь стрел
स ववर्ष महाबाहुःsa vavarṣa mahābāhuḥон пролил, могучерукий
नाराचशरवृष्टिभिःnārācaśaravṛṣṭibhiḥливнями нарачей и стрел
स रामम् सूर्यसंकाशैःsa rāmam sūryasaṃkāśaiḥон Раму солнцеподобными
शरैः दत्तवरः भृशम्śaraiḥ dattavaraḥ bhṛśamстрелами, получивший дар, сильно
विव्याध समरे क्रुद्धःvivyādha samare kruddhaḥпронзил в бою разгневанный
सर्वगात्रेषु रावणिःsarvagātreṣu rāvaṇiḥво все члены, сын Раваны
तौ हन्यमानौ नाराचैःtau hanyamānau nārācaiḥте двое поражаемые нарачами
धाराभिः इव पर्वतौdhārābhiḥ iva parvatauкак горы потоками
हेमपुङ्खान् नरव्याघ्रौhemapuṅkhān naravyāghrauзолотопёрые, два тигра людей
तिग्मान् मुमुचतुः शरान्tigmān mumucatuḥ śarānострые выпускали стрелы
अन्तरिक्षम् समासाद्यantarikṣam samāsādyaдостигнув воздуха
रावणिम् कङ्कपत्रिणःrāvaṇim kaṅkapatriṇaḥсыну Раваны, с перьями канки
निकृत्य पतगाः भूमौnikṛtya patagāḥ bhūmauизрезанные птицы на землю
पेतुः ते शोणितोक्षिताःpetuḥ te śoṇitokṣitāḥупали те, кровью облитые
अतिमात्रम् शरौघेणatimātram śaraugheṇaчрезмерно потоком стрел
पीड्यमानौ नरोत्तमौpīḍyamānau narottamauмучимые два лучших людей
तान् इषून् पततःtān iṣūn patataḥте стрелы падающие
भल्लैः अनेकैः निचकर्ततुःbhallaiḥ anekaiḥ nicakartatuḥмногими бхаллами разрезали
यतः हि ददृशाते तौyataḥ hi dadṛśāte tauоткуда ведь видели те двое
शरान् निपतितान् शितान्śarān nipatitān śitānстрелы упавшие острые
ततः ततः दाशरथीtataḥ tataḥ dāśarathīоттуда-оттуда сыновья Дашаратхи
ससृजाते अस्त्रम् उत्तमम्sasṛjāte astram uttamamвыпускали лучшее оружие
रावणिः तु दिशः सर्वाःrāvaṇiḥ tu diśaḥ sarvāḥсын Раваны же все стороны
रथेन अतिरथः पतन्rathena atirathaḥ patanколесницей, великий колесничий, летая
विव्याध तौ दाशरथीvivyādha tau dāśarathīпронзал тех двух Дашаратхичей
लघु अस्त्रः निशितैः शरैःlaghu astraḥ niśitaiḥ śaraiḥбыстрым оружием, острыми стрелами
तेन अतिविद्धौ तौ वीरौtena atividdhau tau vīrauим сильно пронзённые те герои
रुक्मपुङ्खैः सुसंहतैःrukmapuṅkhaiḥ susaṃhataiḥзолотопёрыми, плотно собранными
बभूवतुः दाशरथीbabhūvatuḥ dāśarathīстали два сына Дашаратхи
पुष्पितौ इव किंशुकौpuṣpitau iva kiṃśukauкак два цветущих кимшука
न अस्य वेदna asya vedaне знал его
गतिम् कः चित्gatim kaḥ citдвижение кто-либо
न च रूपम् धनुः शरान्na ca rūpam dhanuḥ śarānни облика, ни лука, ни стрел
न च अन्यत्na ca anyatи не другое
विदितम् किम् चित्viditam kim citизвестно что-либо
सूर्यस्य इव अभ्रसंप्लवेsūryasya iva abhrasaṃplaveкак солнца при наплыве облаков
तेन विद्धाः च हरयःtena viddhāḥ ca harayaḥим пронзённые и обезьяны
निहताः च गतासवःnihatāḥ ca gatāsavaḥи убитые, безжизненные
बभूवुः शतशः तत्रbabhūvuḥ śataśaḥ tatraстали сотнями там
पतिताः धरणीतलेpatitāḥ dharaṇītaleпавшие на поверхность земли
Traducción

Побуждённый Десятиглавым, разгневанный враг Индры ринулся в бой с острым луком и нарачами. Он увидел двух великодоблестных героев среди ванаров: они испускали сети стрел и были похожи на двух трёхголовых змеев. Подумав: «Это они», он натянул лук и, как дождливая туча, развернул потоки стрел. Поднявшись вместе с колесницей в воздух и оставаясь вне области зрения, он пронзил Раму и Лакшману острыми стрелами. Окружённые скоростью его стрел, Рама и Лакшмана взяли луки со стрелами и применили божественное оружие; могучие, богам подобные, они закрывали небо сетями стрел, но не могли коснуться его своими стрелами. Он создал дым и тьму, покрывая небо; славный воин, скрытый туманом и мраком, спрятал стороны света. Не было слышно ни звука его тетивы, ни шума обода и копыт, и его облик не проявлялся. В плотной тёмной мгле могучерукий проливал чудесный дождь нарачей и стрел. Получивший дар, разгневанный сын Раваны сильно пронзил Раму солнцеподобными стрелами во все члены. Рама и Лакшмана, два тигра среди людей, поражаемые нарачами как горы потоками, выпускали острые золотопёрые стрелы. Но, достигнув воздуха, их стрелы с перьями канки, изрезанные у Индраджита, падали на землю, облитые кровью. Чрезмерно мучимые потоком стрел, два лучших человека многими бхаллами разрезали падающие стрелы. Откуда они видели падающие острые стрелы, туда сыновья Дашаратхи выпускали лучшее оружие. Но сын Раваны, великий колесничий, летая на колеснице по всем сторонам, быстрым оружием и острыми стрелами пронзал обоих Дашаратхичей. Сильно пронзённые им золотопёрыми плотными стрелами, два героя, сыновья Дашаратхи, стали похожи на два цветущих кимшука. Никто не знал его движения, ни его облика, ни лука, ни стрел, ни вообще чего-либо о нём — как не видно солнца при наплыве облаков. Обезьяны, пронзённые им, сотнями лежали там на земле, убитые и лишённые жизни.

Versión

e4a8cec4766a · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con