Śrī-Varāha
एवमुक्तस्तदा राजा वसिष्ठेन महात्मना ॥ उवाच वचनं चेदं श्वेतो राजा मुनिं तदा
भगवन्क्षुधितश्चास्मि अन्नपानं पुरा मया ॥ न दत्तं मुनिशार्दूल तेन मां बाधते क्षुधा
एवमुक्तस्ततो राज्ञा वसिष्ठो मुनिपुंगवः ॥ उवाच च मुनिर्भूयः श्वेतं वाक्यं महानृपम्
किं ते करोमि राजेंद्र क्षुधितस्य विशेषतः ॥ अदत्तं नोपतिष्ठेत कस्यचित्किञ्चिदुत्तमम्
रत्नहेमप्रदानेन भोगवान् जायते नरः ॥ अन्नपानप्रदानेन सर्वकामैस्तु तर्पितः
तन्न दत्तं त्वया राजन् स्तोकं मत्वा नराधिप ॥ अदत्तस्य च सम्प्राप्तिस्तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः
evamuktastadā rājā vasiṣṭhena mahātmanā || uvāca vacanaṃ cedaṃ śveto rājā muniṃ tadā
bhagavankṣudhitaścāsmi annapānaṃ purā mayā || na dattaṃ muniśārdūla tena māṃ bādhate kṣudhā
evamuktastato rājñā vasiṣṭho munipuṃgavaḥ || uvāca ca munirbhūyaḥ śvetaṃ vākyaṃ mahānṛpam
kiṃ te karomi rājeṃdra kṣudhitasya viśeṣataḥ || adattaṃ nopatiṣṭheta kasyacitkiñciduttamam
ratnahemapradānena bhogavān jāyate naraḥ || annapānapradānena sarvakāmaistu tarpitaḥ
tanna dattaṃ tvayā rājan stokaṃ matvā narādhipa || adattasya ca samprāptistanmamācakṣva pṛcchataḥ
«Так сказанный тогда Васиштхою, великим духом, царь Швета сказал тогда мудрецу это слово: „О Владыка, и голоден я; пища и питьё некогда мною не даны, о тигр среди мудрецов, — тем теснит меня голод“. Так сказанный затем царём, Васиштха, бык среди мудрецов, снова сказал слово Швете, великому царю: „Что тебе сделаю, о владыка царей, у голодного в особенности? Неданное ни у кого не предстанет — ничто превосходное. Даянием самоцветов и золота человек рождается наслаждающимся; даянием же пищи и питья насыщен всеми желанными. То не дано тобою, о царь, сочтя малым, о владыка людей“. — „И обретение неданного — то мне поведай, спрашивающему“».
323505793fb3 · publicado 4 sept 2026, 4:11:36 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Наставник не утешает и не корит: он просто говорит, что сделать ничего не может. Правило названо коротко — неданное не предстанет.
Различие даров изложено точно: за самоцветы приходит наслаждение, за пищу — насыщение. Одно даёт, чем владеть, другое — чем жить.
И царь задаёт единственный дельный вопрос: как всё-таки обрести неданное. Не оправдывается и не сетует, а спрашивает о средстве.