महाभारत
Cyavana in the Fishermen's Net (Part 1)13.50.17-22
12177 / 15823
Linux
पन्ने पलटें
महाभारत · 13.50.17-22

Бхишма

देवनागरी

भीरूपाः संहृष्टास् ते ऽन्योन्यर्तिनः
न्धुस् त्र त्स्यांश् थान्याञ् चारिणः
था त्स्यैः रिवृतं च्यनं भृगुन्दनम्
र्षन्त हारा जालेना दृच्छया
दीशैदिग्धाङ्गं रिश्मश्रुटारम्
ग्नैः ङ्खणैर् गात्रैः कोष्ठैश् चित्रैर् वावृतम्
तं जालेनोद्धृतं दृष्ट्वा ते दा वेपागम्
र्वे प्राञ्जयो दाशाः शिरोभिः प्रातन् भुवि
रिखेरित्रासाज् जास्यार्षणे
त्स्या भूवुर् व्यान्नाः स्थसंर्षणे
मुनिस् तत् दा दृष्ट्वा त्स्यानां नं कृतम्
भू कृयाविष्टो निःश्वसंश् पुनः पुनः

लिप्यंतरण (IAST)

abhītapāḥ saṃhṛṣṭās te 'nyonyavaśavartinaḥ ||
babandhus tatra matsyāṃś ca tathānyāñ jalariṇaḥ ||
tathā matsyaiḥ parivṛtaṃ cyavanaṃ bhṛgunandanam ||
ākarṣanta maja letha yadṛccha ||
naśaivaladigdhāṅgaṃ hariśmaśrujaṭādharam ||
lagnaiḥ śaṅkhagaṇair gātraiḥ koṣṭhaiś citrair ivṛtam ||
taṃ lenoddhṛtaṃ dṛṣṭvā te ta vedaragam ||
sarve prāñjalayo śāḥ śirobhiḥ prāpatan bhuvi ||
parikhedaparitrāj jālasyākarṣaṇena ca ||
matsyā babhūvur vyāpannāḥ sthalasaṃkarṣaṇena ca ||
sa munis tat ta dṛṣṭvā matsyānāṃ kadanaṃ kṛtam ||
babhūva kṛpaviṣṭo niḥśvasaṃś ca punaḥ punaḥ ||

Anuṣṭubh · 8+8+8+8 · ×6

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अभीतरूपाः संहृष्टाःabhītarūpāḥ saṃhṛṣṭāḥбесстрашные, радостные
ते अन्योन्यवशवर्तिनःte anyonyavaśavartinaḥони, друг другу согласные
बबन्धुः तत्र मत्स्यान् चbabandhuḥ tatra matsyān caпоймали там рыб
तथा अन्यान् जलचारिणःtathā anyān jalacāriṇaḥи иных водных тварей
तथा मत्स्यैः परिवृतंtathā matsyaiḥ parivṛtaṃтак рыбами окружённого
च्यवनं भृगुनन्दनम्cyavanaṃ bhṛgunandanamЧьявану, отрадного Бхригу
आकर्षन्त महाराजākarṣanta mahārājaвытянули, о великий царь
जालेन अथ यदृच्छयाjālena atha yadṛcchayāсетью, случайно
नदीशैवलदिग्धाङ्गंnadīśaivaladigdhāṅgaṃречною тиною умащённого телом
हरिश्मश्रुजटाधरम्hariśmaśrujaṭādharamс рыжею бородой и космами
लग्नैः शङ्खगणैः गात्रैःlagnaiḥ śaṅkhagaṇaiḥ gātraiḥс приставшими раковинами на теле
कोष्ठैः चित्रैः इव आवृतम्koṣṭhaiḥ citraiḥ iva āvṛtamкак чудными ячейками покрытого
तं जालेन उद्धृतं दृष्ट्वाtaṃ jālena uddhṛtaṃ dṛṣṭvāего, сетью вытянутого, увидев
ते तदा वेदपारगम्te tadā vedapāragamони тогда, Веды знатока
सर्वे प्राञ्जलयः दाशाःsarve prāñjalayaḥ dāśāḥвсе, со сложенными ладонями, рыбаки
शिरोभिः प्रापतन् भुविśirobhiḥ prāpatan bhuviглавами пали на землю
परिखेदपरित्रासात्parikhedaparitrāsātот изнеможения и страха
जालस्य आकर्षणेन चjālasya ākarṣaṇena caи от влечения сетью
मत्स्याः बभूवुः व्यापन्नाःmatsyāḥ babhūvuḥ vyāpannāḥрыбы стали погибшими
स्थलसंकर्षणेन चsthalasaṃkarṣaṇena caи от волочения по суше
स मुनिः तत् तदा दृष्ट्वाsa muniḥ tat tadā dṛṣṭvāтот мудрец то тогда увидев
मत्स्यानां कदनं कृतम्matsyānāṃ kadanaṃ kṛtamрыб избиение содеянное
बभूव कृपया आविष्टःbabhūva kṛpayā āviṣṭaḥстал состраданием объят
निःश्वसन् च पुनः पुनःniḥśvasan ca punaḥ punaḥи вздыхая снова и снова
अनुवाद

«Бесстрашные, радостные, они, друг другу согласные, поймали там рыб и иных водных тварей. Так рыбами окружённого Чьявану, отрадного Бхригу, вытянули, о великий царь, сетью, случайно — речною тиною умащённого телом, с рыжею бородой и космами, с приставшими раковинами на теле, как чудными ячейками покрытого. Его, сетью вытянутого, увидев, они тогда, Веды знатока, все, со сложенными ладонями, рыбаки, главами пали на землю. От изнеможения и страха, и от влечения сетью, рыбы стали погибшими, и от волочения по суше. Тот мудрец, то тогда увидев, рыб избиение содеянное, стал состраданием объят и вздыхая снова и снова».

संस्करण

81141cf3b7c0 · प्रकाशित 20 जून 2026, 11:05:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से