महाभारत
Land, Cows, and the Gift of Sacred Speech (Part 7)13.68.19-21
12307 / 15823
महाभारत · 13.68.19-21
देवनागरी

वेदान्तनिष्ठस्य बहुश्रुतस्य; प्रज्ञानतृप्तस्य जितेन्द्रियस्य ॥
शिष्टस्य दान्तस्य यतस्य चैव; भूतेषु नित्यं प्रियवादिनश् च ॥
यः क्षुद्भयाद् वै न विकर्म कुर्यान्; मृदुर् दान्तश् चातिथेयश् च नित्यम् ॥
वृत्तिं विप्रायातिसृजेत तस्मै; यस् तुल्यशीलश् च सपुत्रदारः ॥
शुभे पात्रे ये गुणा गोप्रदाने; तावान् दोषो ब्राह्मणस्वापहारे ॥
सर्वावस्थं ब्राह्मणस्वापहारो; दाराश् चैषां दूरतो वर्जनीयाः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

vedāntaniṣṭhasya bahuśrutasya; prajñānatṛptasya jitendriyasya ||
śiṣṭasya dāntasya yatasya caiva; bhūteṣu nityaṃ priyavādinaś ca ||
yaḥ kṣudbhayād vai na vikarma kuryān; mṛdur dāntaś cātitheyaś ca nityam ||
vṛttiṃ viprāyātisṛjeta tasmai; yas tulyaśīlaś ca saputradāraḥ ||
śubhe pātre ye guṇā gopradāne; tāvān doṣo brāhmaṇasvāpahāre ||
sarvāvasthaṃ brāhmaṇasvāpahāro; dārāś caiṣāṃ dūrato varjanīyāḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
वेदान्तनिष्ठस्य बहुश्रुतस्यvedāntaniṣṭhasya bahuśrutasyaв Веданте утверждённому, многоучёному
प्रज्ञानतृप्तस्य जितेन्द्रियस्यprajñānatṛptasya jitendriyasyaзнанием довольному, чувства покорившему
शिष्टस्य दान्तस्य यतस्य च एवśiṣṭasya dāntasya yatasya ca evaблаговоспитанному, обузданному, сдержанному
भूतेषु नित्यं प्रियवादिनः चbhūteṣu nityaṃ priyavādinaḥ caк существам всегда ласковоречивому
यः क्षुद्भयात् वैyaḥ kṣudbhayāt vaiкто от страха голода
न विकर्म कुर्यात्na vikarma kuryātне сотворил бы дурного дела
मृदुः दान्तः चmṛduḥ dāntaḥ caкроткому, обузданному
अतिथेयः च नित्यम्atitheyaḥ ca nityamи гостелюбивому всегда
वृत्तिं विप्राय अतिसृजेत तस्मैvṛttiṃ viprāya atisṛjeta tasmaiпропитание брахману да уделит тому
यः तुल्यशीलः च सपुत्रदारःyaḥ tulyaśīlaḥ ca saputradāraḥкто подобного нрава, с детьми-женою
शुभे पात्रे ये गुणाःśubhe pātre ye guṇāḥв благом получателе какие достоинства
गोप्रदानेgopradāneв коров-даянии
तावान् दोषः ब्राह्मणस्वापहारेtāvān doṣaḥ brāhmaṇasvāpahāreстолько грех в брахманова имущества похищении
सर्वावस्थं ब्राह्मणस्वापहारःsarvāvasthaṃ brāhmaṇasvāpahāraḥво всяком положении похищение брахманова имущества
दाराः च एषां दूरतः वर्जनीयाःdārāḥ ca eṣāṃ dūrataḥ varjanīyāḥи жёны их издали избегаемы
अनुवाद

Бхишма сказал: «В Веданте утверждённому, многоучёному, знанием довольному, чувства покорившему, благовоспитанному, обузданному, сдержанному, к существам всегда ласковоречивому; кто от страха голода не сотворил бы дурного дела, кроткому, обузданному, гостелюбивому всегда, — пропитание брахману да уделит тому, кто подобного нрава, с детьми-женою». Юдхиштхира сказал: «В благом получателе какие достоинства в коров-даянии, столько грех в похищении брахманова имущества; во всяком положении похищение брахманова имущества — и жёны их издали избегаемы».

संस्करण

dd0b40c719ba · प्रकाशित 21 जून 2026, 12:35:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से