महाभारत
Śunaḥsakha, the Kṛtyā's Name-Trap, and the Oath (Part 2)13.95.56-62
12486 / 15823
Linux
पन्ने पलटें
महाभारत · 13.95.56-62

Риши

देवनागरी

अत्रिर् उवाच
गां स्पृतु पादे सूर्यं प्रतिमेतु
ध्यायेष्व् धीयी बिस्तैन्यं रोति यः
वसिष्ठ उवाच
ध्यारो लोके शुनः रिर्षतु
रिव्राट् कावृत्तो ऽस्तु बिस्तैन्यं रोति यः
णातं न्तु मित्रं स्वसुतां चोजीतु
र्थान् काङ्क्षतु कीनाशाद् बिस्तैन्यं रोति यः
कश्यप उवाच
र्वत्र र्वं तु न्यालोपं रोतु
कूसाक्षित्वम् भ्येतु बिस्तैन्यं रोति यः
वृथामांसं श्नातु वृथादानं रोतु
यातु स्त्रियं दिवा चै बिस्तैन्यं रोति यः
भरद्वाज उवाच
नृशंसस् त्यक्तर्मास्तु स्त्रीषु ज्ञातिषु गोषु
ब्राह्मणं चापि तां बिस्तैन्यं रोति यः
पाध्यायम् धः कृत्वा चो ऽध्येतु जूंषि
जुहोतु क्षाग्नौ बिस्तैन्यं रोति यः

लिप्यंतरण (IAST)

atrir uvāca
sa gāṃ spṛśatu dena ryaṃ ca pratimehatu ||
anadhyāyeṣv adhīta bisastainyaṃ karoti yaḥ ||
vasiṣṭha uvāca
anadhyāyaparo loke śunaḥ sa parikarṣatu ||
parivrāṭ kāmavṛtto 'stu bisastainyaṃ karoti yaḥ ||
śaraṇāgataṃ hantu mitraṃ svasutāṃ copavatu ||
arthān kāṅkṣatu śād bisastainyaṃ karoti yaḥ ||
kaśyapa uvāca
sarvatra sarvaṃ paṇatu nyāsalopaṃ karotu ca ||
ṭakṣitvam abhyetu bisastainyaṃ karoti yaḥ ||
vṛthāmāṃsaṃ samaśnātu vṛthānaṃ karotu ca ||
tu striyaṃ di caiva bisastainyaṃ karoti yaḥ ||
bharadvāja uvāca
nṛśaṃsas tyaktadharmāstu strīṣu jñātiṣu goṣu ca ||
brāhmaṇaṃ pi jayatāṃ bisastainyaṃ karoti yaḥ ||
udhyāyam adhaḥ kṛtvā co 'dhyetu yajūṃṣi ca ||
juhotu ca sa kakṣāgnau bisastainyaṃ karoti yaḥ ||

छन्द अज्ञात

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
स गां स्पृशतु पादेनsa gāṃ spṛśatu pādena«он корову да коснётся ногою
सूर्यं च प्रतिमेहतुsūryaṃ ca pratimehatuи на солнце да мочится
अनध्यायेषु अधीयीतanadhyāyeṣu adhīyītaв неучебные дни да учится
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
अनध्यायपरः लोकेanadhyāyaparaḥ lokeнеучению преданный в мире
शुनः स परिकर्षतुśunaḥ sa parikarṣatuпса да таскает он
परिव्राट् कामवृत्तः अस्तुparivrāṭ kāmavṛttaḥ astuстранник, по похоти живущий, да будет
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
शरणागतं हन्तु मित्रंśaraṇāgataṃ hantu mitraṃк прибежищу пришедшего друга да убьёт
स्वसुतां च उपजीवतुsvasutāṃ ca upajīvatuи дочерью своей да живёт
अर्थान् काङ्क्षतु कीनाशात्arthān kāṅkṣatu kīnāśātбогатств да жаждет от скряги
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
सर्वत्र सर्वं पणतुsarvatra sarvaṃ paṇatuвсюду всё да продаёт
न्यासलोपं करोतु चnyāsalopaṃ karotu caвклада-присвоение да творит
कूटसाक्षित्वम् अभ्येतुkūṭasākṣitvam abhyetuлжесвидетельства да достигнет
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
वृथामांसं समश्नातुvṛthāmāṃsaṃ samaśnātuвпустую мясо да ест
वृथादानं करोतु चvṛthādānaṃ karotu caвпустую даяние да творит
यातु स्त्रियं दिवा च एवyātu striyaṃ divā ca evaда идёт к жене днём
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
नृशंसः त्यक्तधर्मा अस्तुnṛśaṃsaḥ tyaktadharmā astuжесток, дхарму отвергший да будет
स्त्रीषु ज्ञातिषु गोषु चstrīṣu jñātiṣu goṣu caк жёнам, родне, коровам
ब्राह्मणं च अपि जयतांbrāhmaṇaṃ ca api jayatāṃи брахмана да одолеет тяжбою
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
उपाध्यायम् अधः कृत्वाupādhyāyam adhaḥ kṛtvāучителя унизив
ऋचः अध्येतु यजूंषि चṛcaḥ adhyetu yajūṃṣi caричи да учит и яджусы
जुहोतु च स कक्षाग्नौjuhotu ca sa kakṣāgnauда возливает он в траве-огне
बिसस्तैन्यं करोति यःbisastainyaṃ karoti yaḥволокон-кражу творит кто
अनुवाद

Риши сказали: «„Он корову да коснётся ногою, и на солнце да мочится, в неучебные дни да учится, — волокон-кражу творит кто. Неучению преданный в мире, пса да таскает он; странник, по похоти живущий, да будет, — волокон-кражу творит кто. К прибежищу пришедшего друга да убьёт, и дочерью своей да живёт, богатств да жаждет от скряги, — волокон-кражу творит кто. Всюду всё да продаёт, вклада-присвоение да творит, лжесвидетельства да достигнет, — волокон-кражу творит кто. Впустую мясо да ест, впустую даяние да творит, да идёт к жене днём, — волокон-кражу творит кто. Жесток, дхарму отвергший да будет к жёнам, родне, коровам, и брахмана да одолеет тяжбою, — волокон-кражу творит кто. Учителя унизив, ричи да учит и яджусы, да возливает он в траве-огне, — волокон-кражу творит кто“».

संस्करण

0c6aa7423a60 · प्रकाशित 21 जून 2026, 2:50:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से